“PREZİDENTİ İSLAHATLARDAN ÇƏKİNDİRMƏK İSTƏYİRLƏR... – Mitinq söhbətini o qüvvələr ortaya atıb

(Müsahibənin ikinci hissəsi əlavə olunub)

Bütöv Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyasının (BAXCP) sədri, millət vəkili Qüdrət Həsənquliyev "Redaktor.az" saytına müsahibə verib.

"AzPolitika" partiya sədri ilə müsahibəni təqdim edir:

– Con Boltonun vəzifəsindən istefa verməsinin Azərbaycana hansı təsirləri ola bilər? Bununla ABŞ-ın ölkəmizə diqqətinin azalacağını iddia edirlər.

– Azərbaycana diqqət azalmayacaq. Çünki Azərbaycan Rusiya və İranla sərhəd dövlətdir. ABŞ-ın hər iki ölkə ilə problemi var.

– 2020-ci ildə Azərbaycanda parlament seçkiləri keçiriləcək. ABŞ-ın regiona, ölkəmizə diqqəti azalsa, parlament seçkiləri ərəfəsində Rusiya və İranın fəallaşması mümkün ola bilərmi?

– Azərbaycan çalışır ki, həm Rusiya, həm də İranla  yaxın qonşuluq münasibətlərini qoruyub saxlasın. Düşünmürəm ki,  seçkilər ərəfəsində Rusiya və İran tərəfindən böyük təxribatlar olsun. Azərbaycan balanslaşdırılmış siyasət yürüdür. Dövlətlərin hər biri ilə  əməkdaşlığın davam etdirilməsində ölkəmiz maraqlıdır.  Ona görə də bu dövlətlərin siyasətində sağlam düşüncə üstünlük təşkil edəcəksə, Azərbaycana münasibətdə onların hansısa təxribatçı fəaliyyətə yol verəcəyini düşünmürəm.

– Bəs parlament seçkiləri ərəfəsində, daxili qruplaşmaların iqtidar daxilində və ümumilikdə siyasi sistemdə fəallaşması mümkündürmü?

– Daha əvvəllər də biz  blok şəklində seçkilərə qatılmışdıq. Payız sessiyasında ölkədə yeni konstitusiyanın qəbul olunması ilə bağlı məsələ qaldıracam. Ölkədə yeni konstitusiya qəbul olunarsa, yaxud konstitusiyaya dəyişikliklər edilərsə, proporsional seçki sistemi bərpa olunarsa, o halda partiyaların təmərküzləşməsi prosesi gedəcək. Rusiyada  üç-dörd partiyanın parlamentə düşmə imkanı var. Əminəm ki, bizdə də bu olacaq. Təbii ki, sağlam, konstruktiv mövqedə duran, əməkdaşlığa meylli, ölkə naminə bir-birinə güzəştə getməyi bacaran partiyaların blokları yaranacaq. Hazırda bizdə, səhv etmirəmsə, 55-57 partiya qeydiyyatdan keçib. O zaman Azərbaycanda maksimum 7-8 blok formalaşar ki, onların da 3-4-ü parlamentə düşə bilər. Bu da bizim siyasi sistemimizdə nizam-intizamın yaranmasına gətirib çıxarar. Bununla ölkədə siyasi sistem təkmilləşər və siyasi mübarizənin daha effektli olmasına yol açar.

– Ermənistanın daxilində gərginlik hökm sürür. Hazırda Ermənistanda olan vəziyyətin Azərbaycanın 90-cı illərdəki vəziyyətini xatırlatdığını deyirlər. Bəs niyə ölkəmiz bu gərginlikdən istifadə edib torpaqları geri almır?

– Bilirsiniz, mən indi müxalifət partiyasının rəhbəri kimi danışıram. Mənim, sözsüz ki, informasiyam məhduddur. Ola bilsin ki, iqtidarı bu addımı atmaqdan çəkindirən, bizim bilmədiyimiz nələrsə var. Amma mənim bildiyim odur ki, böyük nəticələr əldə etmək üçün böyük risklər lazımdır. Bu risklər olmayan yerdə böyük nəticədən söhbət gedə bilməz. Yəni oturub Ermənistanın nə vaxt dağılacağını və gedib Qarabağı müharibəsiz götürəcəyimizi gözləməyimiz, özünü aldatmaqdan başqa bir şey deyil. Ona görə də, Ermənistanda vəziyyətin gərginləşməsindən istifadə etməliyik. Azərbaycan çox yaxın vaxtlarda (2019-cu il çox əlverişlidir) bu istiqamətdə konkret addım atmalıdır. Biz hərbi yolla ən azından Dağlıq Qarabağ ətrafındakı işğal olunmuş rayonlarda Azərbaycanın suverenliyini bərpa etməli, işğalçıları ölkədən qovmalıyıq. Yalnız bundan sonra Dağlıq Qarabağın statusu məsələsində Ermənistan  konstruktiv mövqe tutacaq. Bu məsələdə mənim mövqeyim birmənalıdır.

– Xarici işlər nazirləri bu gün görüşür. Paşinyan isə verdiyi bəyanatları nə təkzib edib, nə də onlardan imtina edib. Azərbaycan tərəfi niyə bu görüşə qatıldı?

– Paşinyan sonradan açıqlama verdi ki, o bu mövqeni Azərbaycanın Dağlıq Qarabağla bağlı mövqeyinə görə sərgiləyir. Guya, Azərbaycan Dağlıq Qarabağın Azərbaycanın tərkib hissəsi olaraq qalacağını bəyan edir. Amma, guya, Ermənistan bəyan edir ki, Azərbaycanın da maraqlarının təmin olunacağı həll variantı tapmalıdır.

Paşinyan yalan danışır. Xarici İşlər Nazirliyi də gərək bununla bağlı dərhal açıqlama verəydi. Azərbaycan dəfələrlə bəyan edib ki, dünyada mövcud olan ən geniş muxtariyyət statusunu Qarabağa verməyə hazırdır. Bundan böyük güzəşt yoxdur. Dağlıq Qarabağ ermənilərinin maraqlarını bundan çox qoruyan mövqe ola bilməz.

İkincisi, ilkin mərhələdə Qarabağ Azərbaycanın tərkibində olduğu vaxtda, orada regionda marağı olmayan ölkələrin hərbçilərinin iştirakı ilə sülhməramlı qüvvələr də yerləşdirilə bilər.

Digər tərəfdən, Ermənistanla Dağlıq Qarabağın hər cür - mədəni, siyasi, iqtisadi əlaqələr qurmasına da qarşı deyilik. Ümumiyyətlə, sərhəd açılsa, o halda bizim Ermənistanla münasibətlərimiz bərpa olunacaq. İstənilən Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı, o cümlədən Dağlıq Qarabağdakı erməni vətəndaşlarımız da Ermənistana gedib-gələcək. Biz tarixdə çox görmüşük ki, bir-biri ilə qanlı müharibələr etmiş ölkələr sonradan barışıblar və əmin-amanlıq şəraitində yaşayıblar. Gələcək nəsillər naminə bu edilməlidir. Amma, sözsüz ki, biz ermənilərin bizə qarşı etdiklərini unutmamaq şərti ilə bunu etməliyik. Bizim XİN hər dəfə onların bu cür yalan bəyanatlarından sonra açıqlama verməlidir. Əslində Ermənistandan qabaq Azərbaycan orada yaşayan ermənilərin maraqlarının qorunması və təhlükəsizliyi ilə bağlı mövqeyini ortaya qoyub. Amma hazırda Ermənistan tərəfi Azərbaycana qarşı ərazi iddiasından imtina etməlidir. Həmin yüksək statusla Dağlıq Qarabağdakı ermənilərin Azərbaycan vətəndaşı kimi yaşamalarına öz töhfələrini verməli və qoşunlarını bizim torpaqlardan çıxarmalıdırlar.

– Müdafiə naziri Zakir Həsənov müsahibəsində Ermənistana bu şəkildə mesaj göndərmişdi:“Biz sözümüzü döyüş meydanında deyəcəyik və biz müharibəni arzulayırıq”. Ermənistanın müdafiə naziri David Tonoyan Zakir Həsənovun müharibə arzusuna kinayəli şəkildə cavab verdi: “Qoy arzulasınlar, arzulamaq yaxşıdır”. Sizcə, “qoy arzu etsinlər” cavabı bizə çağırışdırmı?

– Əvvəla, mən dəfələrlə söyləmişəm: elə vəzifələr var ki, orada peşəkar siyasətçilər təmsil olunmalıdır. Məsələn, Müdafiə naziri gündəlik xarici siyasətlə məşğul olmur. Bu adamı öyrətmək lazımdır ki, hər zaman eyni sözü desin. Başqa açıqlama vermək ona qadağan olunmalıdır. Z. Həsənov hər zaman bu söz deməlidir: “Azərbaycan ordusu torpaqlarımızı işğaldan azad etməyə hazırdır və Ali Baş komandanın əmrini gözləyirik”. Vəssalam!

– Yəni ictimaiyyətə görülən işlərlə bağlı məlumat verilməsin?

– Müdafiə naziri mən dediyimdən başqa söz deyəndə, çox böyük problemlər yaranır. Axırıncı müsahibəsində də dolayısı ilə Rusiyanı qıcıqlandıracaq bir açıqlama vermişdi (red: “Sizi müdafiə edənlər arxanızda dura bilməyəcək”). Yaxşı olardı ki, Müdafiə naziri mülki şəxs olsun. Mən bunu dəfələrlə söyləmişəm. Özü də həmin şəxs peşəkar və hazırlıqlı siyasətçi olmalıdır. Amma peşəkar hərbçi bu vəzifəyə qoyulubsa, onun siyasi məsələlərlə bağlı danışmasına ehtiyac yoxdur. Ümumiyyətlə, yaxşı olardı ki, bizim xarici işlər nazirinin özü də açıqlama verməsin. Elə mətbuat xidmətinin rəhbəri, Prezident Adminstrasiyasında müvafiq şöbə ilə razılaşdırılmış açıqlamalar versin. Bu halda bizim işlərimiz daha yaxşı olar.

II HİSSƏ

- Qüdrət bəy, əvvəlki müsahibələrinizdə, çıxışlarınızda dəfələrlə bildirmisiniz ki, Azərbaycanda bir sıra mühüm islahatlar aparılmalıdır. Bəs, indiyə kimi həyata keçirilən islahatlar, öz məntiqi nəticəsinə gəlib çatmayıb ki?

- Təəssüf ki, yox. Əlbəttə, bir sıra istiqamətlər üzrə ciddi qərarlar qəbul olunub. Xüsusilə sosial sahədə. Hansı ki, əhali tərəfindən də rəğbətlə qarşılanıb. Müəyyən kadr islahatları aparılıb, amma bunlar yetərli deyil. Həm iqtisadi sferada, həm idarəetmədə, həm də məhkəmə-hüquq sistemində islahatlar aparılmalıdır. Buna çox ciddi ehtiyac var. Yubanma Azərbaycanın da, iqtidarın da ziyanınadır.

- Açıqlamalarınızın birində qeyd etmişdiniz ki, islahatların həyata keçirilməsinə hakimiyyətdə təmsil olunan şəxslərdən də mane olanlar var. Onlar bunu hansı formada həyata keçirilər?

- Zamanla uzun müddət hakimiyyətdə təmsil olunan insanların iddiaları artır. Bəziləri tutduqları vəzifədən xalqa xidmətdən çox, varlanmaq vasitəsi kimi istifadə ediblər. Belələri görür ki, islahatlar başladılıb və bu islahatlar dərinləşəcəyi təqdirdə vəzifələrini itirə bilərlər. Çünki onlar yeni dövrlə ayaqlaşa bilmirlər. Ətraflarına gənc, istedadlı insanları cəlb edib, onların təşəbbüsləri ilə tanış olub, mütərəqqi ideyaların həyata keçirilməsini təmin edə bilmirlər. Belə olduğu halda, ümid qalır müxalifətdəki təxribatçı qüvvələrlə hər hansı formada gizli əlaqələr qurmağa, onları maliyyələşdirməyə... Onların əli ilə ölkədə elə mühit yaratmağa çalışırlar ki, Prezident islahatları genişləndirməkdən çəkinsin. Mövcud durum onları çox qane edir. Amma böyük səhvə yol verirlər. Həmin şəxslər başa düşmür ki, bu gəmi batsa, onlar da gəmi ilə birlikdə batacaqlar. Bu cür şəxslər düşünür ki, daha sərt idarəetmə tətbiq etməklə cəmiyyəti hər zaman idarə etmək olar. Bilirsiniz, zamanında bu metod özünü doğruldub. Xüsusilə ölkədə xaos, anarxiyanın baş alıb getdiyi, ölkədə sabitliyin olmadığı bir dövrdə - 1993-cü ildə qiyamdan sonrakı dövrdəki Azərbaycanda sərt idarəetmə işə yarayırdı. Ölkədə sabitlik, əmin-amanlığın təmin olunması, qanunun aliliyi tədricən bərpa olunana qədər, bu üsul işləyirdi. İnsanlar sabitlik və təhlükəsizliyin təmin olunması, dövlətçiliyin qorunması üçün bir çox nöqsanlara və problemlərə dözürdülər. Amma zamanla cəmiyyət inkişaf edir, dəyişir. Həmin dövrün çətiliklərini yaşamamış gənclik formalaşıb. Bu dəyişimə uyğun olaraq, insanlar idarəetmənin də təkmilləşməsini gözləyir. Hansı ki, Prezident özü də dəfələrlə bəyan edib ki, Azərbaycanda idarəetmə təkmilləşdirilməlidir. Uzun illərdir biz iqtidarı bəzən kəskin, bəzən də yumşaq tənqd etmişik. Müxtəlif problemləri, nöqsanları qaldırıb onların həllini tələb etmişik. Bu tənqidlər fonunda da ölkədə böyük işlər görülüb. Azərbaycan cəmiyyəti inkişaf edib. Bizim indiki cəmiyyətimiz 1993-cü ilin cəmiyyəti deyil. Ona görə də bəziləri 90-cı illərdə qaldığı üçün problemlər yaranır.

- “İqtidarda özünütəmizləmə işlərinin başlanmasının vaxtı çatıb”. Bu fikirlər sizə məxsusdur. Burada daha çox kimləri nəzərdə tutursunuz? Konkret təmizləmə işlərinə kimlərdən başlanılmalıdır?

- Konkret adlar çəkmək istəmirəm. Bu, doğru olmaz. İstənilən müxalifət partiyasının, müxalifyönlü millət vəkilinin borcudur ki, hakimiyyətdə baş verən prosesləri izləsin, hakimiyyətin qəbul etdiyi qərarları təhlil etsin və zəruri hesab edərsə, buna öz münasibətini bildirsin. Doğrudan da, iqtidarın yuxarıda qeyd etdiyim şəxslərdən təmizlənməsinə ehtiyac var. Uzun illər eyni vəzifəni tutmuş insanlar var ki, sözün həqiqi mənasında, tükəniblər. Bu insanlar ola bilər ki, iqtidar üçün zamanında xidmət göstəriblər. Amma bu xidmətlərin qarşısında da uzun illər hakimiyyətdə təmsil olunublar, mənsəb sahibi olublar və xidmətlərinin qarşılığını artıqlaması ilə alıblar. Artıq zamanın tələbi ilə ayaqlaşa bilməyənləri dəyişmək lazımdır. Ən azından onları ratifikasiya etmək olar. Bəziləri o dərəcədə özlərini sərbəst hiss edirlər ki, hətta təxribat xarakterli addımlardan belə çəkinmirlər, hətta ölkənin mənəviyyatını korlayan xaricdəki müəyyən şəxsləri maliyyələşdirirlər. Bu faktlar ciddi şəkildə araşdırılmalıdır. Bunları sübut etmək çox çətin məsələdir. Amma siyasətdə bəzən elə məsələlər olur ki, buna sübutlarla yox, apardığın təhlillərlə, təcrübədən doğan intuisiyanla, məntiqlə əmin olursan. Yenə də öz fikrimdə qalıram ki, köklü kadr islahatlarının gecikdirilməsi, gələcəkdə həlli çətin olan problemlər meydana çıxaracaq.

- Bu yaxınlarda millət vəkili Siyavuş Novruzovun da, sizin qeyd etdiyiniz məqamlarla bağlı böyük rezonans doğuran açıqlaması olmuşdu...

- Məsələyə ümumi formada mən öz münasibətimi bildirdim.

- Siz müxalif mövqedə olan millət vəkilisiniz. Niyə iqtidarın yenilənməsində və onun güclənməsində maraqlısınız?

- Mən sizə deyim ki, Azərbaycan öz inkişafının elə bir dövrünü yaşayır ki, bu ərəfədə ən radikal, ən sərt müxalif qüvvələr belə Prezidentə dəstək verməlidir ki, O, islahatları dərinləşdirə bilsin. Azərbaycanda dəyişiklik yuxarıdan baş verməlidir. Xalq küçələrə çıxıb bu hakimiyyəti dəyişəcəksə, mən sizi tam əmin edirəm ki, Azərbaycan böyük bəlaya düçar olacaq. Azərbaycan Ermənistandan daha böyük, zəngin dövlətdir. Burada qlobal güclərin daha böyük maraqları var. Görürsünüz, Azərbaycanda etnik separatizmi necə qızışdırmağa çalışırlar. Azərbaycanda iqtidara nifrət aşılamaqla vətəndaş qarşıdurması yaradıb o həddə çatdırmaq istəyirlər ki, tərəddüd etmədən qardaş-qardaşa silah çəksin. Sosial şəbəkələrdə bunu görürük. Xalqımızın bu mərhələdə nicatı yuxarıdan islahatlar yolu ilə cəmiyyətimizi dəyişdirməkdir. Ona görə də, biz mütəmadi olaraq iqtidarı bu dəyişiklikləri etməyə çağırırıq. Nə qədər ki, iqtidar güclüdür, xalqın dəstəyini itirməyib, cəmiyyətdə inkişafdan doğan pozitiv canlanmanın dağıdıcı gücə çevrilməsinə imkan verilməməlidir. Əslində, bu enerji ilə ölkəni inkişafın yeni mərhələsinə keçirə bilərik. Bunu yalnız iqtidar edə bilər. Hazırda Prezidenti dəstəkləmək islahatları dəstəkləmək deməkdir. Bu halda Prezident özünü daha güclü hiss edəcək və daxildəki müxtəlif pozucu qüvvələrin təhdidlərindən narahat olmayıb islahatları davam etdirəcək.

- Müxalifətdə olan bəzi şəxslər hətta inqilaba çağırışlar edirlər. Hazırda Azərbaycanda bu tip çağırışlarla hansısa destabilizasiyaya nail olmaq olarmı? İndiki şəraitdə bunun reallaşdırılması nə dərəcədə inandırıcıdır?

- Səmimi deyim ki, hazırda Azərbaycanda inqilabi əhval-ruhiyyə yoxdur. İnsanlar arasında inkişafdan doğan canlanma var. Birmənalı şəkildə insanlar dəyişiklik istəyir. Amma bizim cəmiyyətimiz bu dəyişikliyi sabitliyin pozulması qarşılığında istəmir. İnsanlar yuxarıdan islahatların aparılmasını istəyirlər. Biz də xalqın bu istəyini görürük və hökumətdən bunu tələb edirik. Bu planlar o zaman təhlükəli xarakter ala bilər ki, xalqımız islahatlardan əlini birdəfəlik üzsün.

- Bu qüvvələr niyə Azərbaycanda qarışıqlıq olmasında maraqlıdır?

- Biricisi, bu məsələdə daha çox ermənipərəst qüvvələr maraqlıdır. Çünki Azərbaycanın başı nə qədər daxildə problemlərə cəlb olunsa, daxili çəkişmələr yaransa, sözsüz ki, o zaman heç kim Qarabağda müharibə haqda düşünməyəcək. Həmin qüvvələr yeni mitinq təyin ediblər. Mən bilirəm ki, bu mitinq islahatların qabağını almaq məqsədi ilə təşkil olunub. Sizi əmin edirəm ki, bu mitinq elə hökumətin içindəki müəyyən qüvvələrin, xaricdəki ermənipərəst qüvvələrin sifarişi ilə ortaya atılıb. Misal üçün, "Youtube"də kanal açmış şəxslərdən birinin ətrafına bir qrup saqqallılar toplaşıb. Həmin saqqallılar Moskvada və Peterburqda İranın müəyyən ekstremist dairələri tərəfindən təşkilatlandırılmış azərbaycanlılardır. Onlar tapşırıqla həmin adamın yanına yönləndiriliblər. Canlı yayım zamanı həmin şəxs saqqallılara üzünü tutub, ruh yüksəkliyi ilə dövlət himnimizi birlikdə oxumağı təklif edir. Amma həmin saqqallılar “Allahu Əkbər”, “Allahu Əkbər” qışqırmağa başlayırlar. Yəni, özünü hansısa bir siyasi ailənin başçısı elan etmiş bir şəxs başa düşmür ki, ondan bir dövrə qədər istifadə edəcəklər, sonradan lazımi anda öz lazımi adamlarını prosesin başında oturdacaqlar. Bu adamlar elə bilir ki, onların ağlına, qabiliyyətinə, ədalətinə görə insanlar onların başına yığışıb. Reallıqda məsələ tamamilə başqadır. Söylədiyim sadəcə bir epizoddur. Amma bütün məsələnin mahiyyətini açmağa imkan verir. Bu adamlara söyüş söydürürlər. Ən böyük əxlaqsızlıq odur ki, əxlaqlı cəmiyyət qurmaq iddiasında olduğunu bəyan edəsən, amma əxlaqsızların fəaliyyətini pisləməyəsən. Onlarla heç vaxt bir yerdə olmayacağını və onları gələcəkdə cəzalandıracağını bəyan etməyəsən. Söyüş söyənlər, sizi əmin edirəm ki, Azərbaycana dönsələr ilk növbədə öz qohumları tərəfindən daş-qalaq ediləcəklər.

- Yəni deyirsiz ki, həmin şəxslər heç bir halda sadə xalqdan istifadə edə bilməzlər?

- Əlbəttə yox. Onlar kiçik, az sayda insanlardan böyük pullar xərcləməklə istifadə edə bilərlər. Hökumət buna qarşı tam fəaliyyətsiz qalsa, heç bir addım atmasa, xalqın islahatlar istəyinə tam biganə qalsa, narazı insanların sayı artacaq. Bu da neqativ proseslərə yol açacaq. Amma iqtidar fərqindədir ki, dəyişikliklər olmalıdır. Elə siyasi partiyalarla və ictimai fəallarla keçirilən dəyirmi masa onu göstərir ki, iqtidar fəaliyyətini yeni dövrün tələblərinə uyğun qurmağa çalışır. Bu da alqışlanası haldır.

- İqtidar-müxalifət dialoqundan bəhs etdiniz. Sizcə, bu dialoqun davam etdirilməsinin hansı məntiqi nəticəsi ola bilər?

- Bu dialoqun davam etdirilməsi ölkənin siyasi sistemində, konkret olaraq siyasi partiyalar arasında əməkdaşlığın yaranmasına çox böyük töhfələr verəcək. Bununla da siyasi mübarizə daha sivil müstəviyə keçəcək.

- Bir müddət öncə müxalif düşərgədəki bir sıra insanlar Prezident İlham Əliyevin işə çıxmadığı ilə bağlı iddia səsləndirdilər. Hətta sosial şəbəkələrdə silsilə statuslar yazdılar. Sizcə, nəyə nail olmaq istəyirdilər?

- Bilirsiniz, onlar xalqdan dəstək əldə edə bilməyəndə, müxtəlif dedi-qodulara, qeybətlərə başlayırlar. Düşünürlər ki, bəlkə də Prezidentin səhhəti ilə bağlı insanlarda hansısa bir fikir formalaşdıra bilsələr, müəyyən dəstək əldə edəcəklər. Bu, sadəcə olaraq, gülüncdür, ayıbdır. İkincisi, Prezident gənc adamdır, sağlamlığı da mənim bildiyimə görə yerindədir. İnanmıram ki, hazırda bu cür iddia səsləndirənlərdən kimsə “turnik”də İlham Əliyev qədər dartına bilsin. Televiziyada Prezidentin 11 dəfə dartındığını müşahidə etmişdim. Bu da onun sağlamlığının bir göstəricisidir.

- Hakimiyyət strukturlarında islahatlardan bəhs etdiniz. Sizcə, Azərbaycanda Birinci vitse-prezidentlik institutu formalaşdığı halda, Baş nazir postuna ehtiyac qalırmı?

- Bu məsələ o vaxt geniş ictimai müzakirələrdən keçmədən, birbaşa referenduma çıxarıldı. Konstitusiyaya dəyişiklik ediləndə mən söyləmişdim ki, Azərbaycanda bir vitse-prezident olmalıdır. Vitse-prezident postuna da Azərbaycan xalqı qarşısında xidmətləri olan, tanınmış bir nəslin təmsilçisi, eyni zamanda bacarığı və təşkilatçılıq qabiliyyəti ilə özünü təsdiq etmiş, Prezidentin ən yaxın silahdaşı Mehriban xanımın təyin olunması daha doğru olar. Amma o zaman söyləmişdim ki, vitse-prezidentlik institutu yaradılırsa, Nazirlər Kabineti ləğv edilməlidir. Çünki dünyada belə bir nümunə yoxdur. Bəlkə də var, bilmirəm. Amma inkişaf etmiş ölkələrin yolu ilə gediriksə, o zaman Nazirlər Kabinetinin fəaliyyətinə ehtiac yoxdur. Çox təəssüf ki, Nazirlər Kabineti ləğv olunmadı. Siz özünüz də görürsünüz ki, Baş nazir postu seremonial postlardan sayılır. Real olaraq, səlahiyyətləri olmayan vəzifədir. Digər tərəfdən başqa vitse-prezidentlər də təyin olunmadı. Ona görə də, düşünürəm ki, 2020-ci ilin ilk yarısında ölkədə yeni bir konstitusiya qəbul etsək, doğru olar. Yeni konstitusiya ilə həm deyilən məsələlər öz həllinin tapar, həm ölkədə proporsional seçki sistemi bərpa olunar. Bizim partiyanın mövqeyi bundan ibarətdir ki, Azərbaycan 2025-ci ildən yeni konstitusiya ilə parlamentli respublika modelinə keçsin. Ölkənin parlamentli respublika modelinə keçməsi həm demokratiyanın inkişafına öz töhfəsini verər, həm də cəmiyyətimizdə çoxpartiyalı sistemin inkişafına yardımçı olar. Çoxpartiyalı sistemin inkişafı ölkəmizi bir çox neqativ proseslərdən xilas edə bilər, korrupsiyaya qarşı daha effektli mübarizə aparmağa da şərait yaradar və s.

- Azərbaycanda sovet dövründən bu yana klan anlayışı mövcuddur. Bu anlayış hələ də qalırmı?

- Çox təəssüf ki, biz şərq mentalitetinin dayıcısıyıq. Baxmayaraq ki, avropalılar kimi geyinirik, Avropa mədəniyyətinin bəzi cəhətlərini mənimsəmişik. Amma şərq mentalitetinin daşıyıcısı olaraq qalırıq. Biz müsəlman ölkəsi olduğumuzdan, islamın cəhalət yayan təsiri hələ də cəmiyyətdə güclü olaraq qalır. Bu da mentalitetin formalaşmasına öz təsirini göstərir. Müstəqillik əldə edəndən sonra, Qafqaz Müsəlmanları Ruhani İdarəsinin cəmiyyətdə rolu daha qabarıq görünməyə başladı və Şeyxülislam tərəfindən cəhalətə qarşı ciddi tədbirlər görüldü. Dinimizin cəmiyyətə və dünyaya daha sivil bir din kimi çatdırılması üçün bu gün də dövlətimiz tərəfindən böyük işlər görülür. Baş yarmaq, zəncir vurmaq kimi məsələlər aradan qaldırılır. Mühafizəkar qüvvələr dini islahatlara mane olur, ekstremist qüvvələr sakit durmur. Biz Qərb mədəniyyətini tam əxz etməmişik. Ona görə də, Azərbaycanda bundan qaynaqlanan problemlər var.

- Bəs hökumətin daxilində klan anlayışı...

- Fikrimi belə tamamlayım: Klassik mənada klandan söhbət getmir. Amma bizdə qohumlara, yerlilərə Qərbdə olduğundan daha çox önəm verilir. Çox təəssüf ki, bunu bu günə qədər aradan qaldıra bilməmişik. Yəqin ki, yaxın illərdə bəlkə də heç vaxt bunu tam aradan qaldırmaq mümkün olmayacaq. Bizdən daha çox inkişaf etmiş Rusiyada da bunu aradan qaldırmaq mümkün olmayıb. Rus cəmiyyəti hər baxımdan – iqtisadiyyatın, təhsilin, elmin inkişaf səviyyəsinə görə, bizdən irəlidədir. Ancaq orda belə, hələ də bu yanaşma aktualdır. Yeltsinin dövründə vəzifədə olanların əksəriyyəti Sverdlovskdan olanlar idi. Putinin dövründə isə əsas vəzifələri Sankt-Peterburqdan olanlar tutur. Yəni, bu problemlər sırf müsəlman ölkələrinə aid deyil. Tam səmimi deyirəm ki, regionçuluq, qohumluq kimi məsələlərin önə çəkilməsi sadəcə maraqlara bağlı məsələdir. Bu barədə çığır-bağır salıb bundan faydalanmaq istəyənlər var.

- Millət vəkili Siyavuş Novruzovun da açıqlamalarından belə məlum olur ki, narazı insanların sayının artmasına səbəblərdən biri də, böyük sərvət əldə etmiş eks-məmur faktorudur. Sizcə, “gəlir deklarasiyası” haqda qanun işləsəydi, bu problemi həll etmək olardımı?

- Bununla bağlı qanun qəbul olunub. Nazirlər Kabineti onun icrası ilə əlaqədar xüsusi qərar qəbul etməlidir. Hesab edirəm ki, başladılan islahatların tərkib hissəsi olaraq, o qanunun da tətbiqi təmin olunacaq. Amma ayrılıqda qəbul edilmiş heç bir qərarla problemin həllinə nail ola bilmərik. Yəni, bu cür daha 10-15 problemi də qabarda bilərsiniz. Ancaq bunların heç bir Azərbaycandakı ümumi vəziyyəti dəyişməyəcək. Köklü, kompleks islahatlara ehtiyac var. Yəni, islahatlar olmasa, ayrılıqda götürülmüş sahələrdə qəbul edilən qərarlar vəziyyəti dəyişməyəcək. Məsələn, məmurun əməkhaqqısını qaldırmadan korrupsiyaya, rüşvətxorluğa qarşı mübarizə effekt verməyəcək. Məmur faktiki olaraq, aldığı əməkhaqqı ilə yaşayışını təmin edə bilmirsə, yenə də rüşvət alacaq. Yaxud, həkimə verilən cüzi əməkhaqqı heç onun yolpuluna bəs etmir. Yəni, sən belə halda həkimə necə deyə bilərsən ki, xəstədən pul alma?! Köklü islahatlar aparılmasa, administrativ yollarla bir çox problemləri həll etmək mümkün deyil. Hər adamın başının üstünə bir nəzarətçi qoymaq olmaz axı. Zamanla həmin nəzarətçi də artıq nəzarət etdiyi şəxslə əlbir işləməyə başlayacaq.

- Sizcə, indiki halda, əsasən hansı sahələrdə islahatlara daha tez başlamaq lazımdır və niyə?

- Birmənalı şəkildə ölkədə institusional və struktur islahatları aparılmalıdır. Dövlət aparatı xeyli yığcam olmalıdır. Nazirlərin sayı azaldılmalı, bir çox dövlət strukturları birləşdirilməli, bələdiyyələrin səlahiyyətləri artırılmalıdır. Çox sayda məmura yüksək maaş vermək olmur. Aparat yığcamlaşsa, bürokratiya azalacaq. Daha o adamların çoxu kabinetlərində oturub “kompüterdə oyun” oynaya bilməyəcək. İşləyənlərə yüksək maaş vermək mümkün olacaq, onlar dövlət qayğısı ilə tam təmin olunacaqlar. Təkcə gəlir deklarasiyası haqqında qanunun tətbiqi ilə heç nə həll olunmayacaq. Amma söylədiyim bütün məsələlər həll olunsa, müstəqil məhkəmə sisteminin yaradılması istiqamətində addımlar atılsa, hakimlərin müstəqilliyi təmin olunsa və onlara yüksək maaş verilsə, kompleks tədbirlər nəticəsində biz arzuladığımız nəticəni ala bilərik.

Şərhlər

Xəbərdar 2019-09-25 08:50:33

...Bu boyda yazıda doğru,əsaslı,ağıla batan bir cümlə tapmaq mümkün deyil....adressiz ittiham,sadəcə: get ora ,bilmirəm hara! Gətir onu,bilmirəm nəyi! Bu deputatlar bilik,təcrübə və ağıl devizidir.Görəsən ölkədə ondan fayd görən varmı?(onu deputat seçənlərdən başqa)

Faiq Ağayev 2019-09-25 08:50:33

Həsənquliyev islahatları deputatların maaşlarının artımında,Yol hərəkət qaydalrının pozulmasından yığılan cərimələrin onsuz da maaşları zəhmətkeşləinkindən yüksək olan Prezident aparatı və Polislərin mükafatlandırılmasında,adi təhsilsiz polis işçisinin maaşının elmlər namizədindən çox olmasında,pensiya təminatının sosial ədalətdən kənarda qalmasında, gənclərin və iş qabiliyyəti olan 35 yaşdan yuxarı vətəndaşların işsiz qalmasında ,ölkədə yüngül və maşınqayırma sənayesinin məhvində görür.Çünki xəbərsizdir.

Arif Əliyev 2019-09-25 08:50:33

Hansı islahatlardan danışırsan, NRYT-lar nazirliyindəki islahatlardan? Vallah gələcək nəsil belə islahatlara görə bizi topa tutacaq, təmiz əqidəli, millətinə dövlətinə sadiq yanaşan, tamahı özündə olan, verilən əmək haqqına şüküranlıq edən, təcrübəli mütəxəsisləri, dediyin saxta islahatlarla 1000 nəfərdən yuxarı rabitəçiləri ixtisar adıyla küçəyə atırlar, elə həmin say qədərdə qeyri rabitəçiləri onların yerinə təyin edirlər heç olmasa birdəfədə olsun yazdığlarımla maraqlan yalan olsa nə istəsən cavablandır.

Arslan 2019-09-25 08:50:33

..........Dolayısı ilə olsa da, daim Rusiyanı müdafiə etməsi isə başqa bir söhbətin mövzusudur.

kamil 2019-09-25 08:50:33

Zakir duz deyir,hele az deyir.

vetendash 2019-09-25 08:50:33

Q.Həsənquliyeve musahibede, suallar verilib : 1) Sizcə, indiki halda, əsasən hansı sahələrdə islahatlara daha tez başlamaq lazımdır və niyə? Cavab : "Təkcə gəlir deklarasiyası haqqında qanunun tətbiqi ilə heç nə həll olunmayacaq." 2)Konkret təmizləmə işlərinə kimlərdən başlanılmalıdır? Cavab : Konkret adlar çəkmək istəmirəm. Q.Həsənquliyev etiraf edir : "Birmənalı şəkildə insanlar dəyişiklik istəyir." Deputat QORXUR konkret adlari cemiyyete bildirmeye, lakin, xalq BILIR hemin adlari.

Əli 2019-09-25 08:50:33

Bu müsahibədən anladım ki mən də varam...

Elli 2019-09-25 08:50:33

"malades"

yusif ordubadli 2019-09-25 08:50:33

senin danisdiqlarin qeyri semimidir. niyameddin orduxanlinin cani ucun duz deyirem

Qüdrət Həsənquliyevə 2019-09-25 08:50:33

Konstitusiyanı ... döndərmisiniz.Sizə,yəni YAP-a nə sərf edirsə onu konstitusiyaya əlavə edirsiniz.Bu kökündən yanlışdır.Rəqabt olmayan yerdə inkişaf ola billməz.Siz isə rəqabətə yol vüermir,öz bildiklərinizi və Sizə sərf edənləri kostitusiyaya daxil edib ...

Eldəniz Şahmarov 2019-09-25 08:50:33

Zakir Həsənov duz deyir ermənini rus müdafiə edir bundan ötrü qorxmaq lazım deyil açıq aşkar demək lazımdır qoy hamı bilsin. Inşallah Zakir Həsənov qələbə generalı kimi tarixə dusecek

Alı 2019-09-25 08:50:33

Vobşe Nazirlər kabineti başda olmaqla bütün nazirlərin və baş idarələrin rəhbərlərinin heç biri danışmasın.Çünki, bunlar danışanda hər şeyi batırırlar.Bunların çox danışması səbəbindən bu il xiyarlarının çoxu əyri bitmişdi.Luçşe bunlar kirmişcənə oturub möhtəşəm və möhtərəm büdcəmizi xımır-xımır həzmi-rəbadan keçirsinlər.Onların işi bundan ibarət olmalıdır.ONLARIN YERİNƏ İSƏ QÜDRƏT HƏSƏNQULUYEV DANIŞMALIDIR VƏ YA DANIŞDIRILMALIDIR.Vobşe hamı dilin soxsun .... qarnına.

Ekspert 1 2019-09-25 08:50:33

Siz deputatların hansının işləri pis gedir? Hamınız özünüzü tutmusunuz.Gündəlik KİV-lərə baxın.Deputatlar nə oyundan çıxır. Vallah ayıbdır.Mu millətin, xalqın dərdinə yarayın. Gündə nə qədər intiharlar olur. Səbəbləri siz deputatlar(qəbul etdiyiniz qərarlara görə) və sizi kimi nazirlərdir. Yaxşı ki,siz sağlığınızda hər gün "təriflənirsiniz". Pensiya,uşaq pulu,təhsil,tədris,tibb və s. sahələr üzrə qəbul etdiyiniz qanunlar buna səbəbdir....

eloqlu 2019-09-25 08:50:33

XIN naziri danisha bilir ki , nese aciqlamada versin ?!!!!

Araz 2019-09-25 08:50:33

Deməli yalnız sən danışmalısan...Yazırsan ki: "Biz müsəlman ölkəsi olduğumuzdan, islamın cəhalət yayan təsiri hələ də cəmiyyətdə güclü olaraq qalır. ".Dini qurumlar uzrə komitə ise deyir ki Azərbaycan əhalisinin yalniz 8 faizi İslamin əsas elementlərini yerinə yetirir.Deməli problem müsəlman olmaqda deyil,problem sizin kimi gündə bir pariya dəyişiənlərdədir.

Eldəniz Şahmarova 2019-09-25 08:50:33

Zakir Həsənovun ttarixə bir qalib kimi düşə biləcəyinə inanmaq çox çətindir.Bunu bilmək üçün Azərbaycanın yeritdiyi millət üçün yanlış siyasəti anlamaq kifayətdir.26 il nəticəsiz və boş danışıqlar bunu sübut etmirmi? Zakir yaxşı hərbçi ola bilər.Ancaq öz başına deyil!

Son yazılar


Новости

Карьерный рост Илона Маска

В детстве Илон был необычным ребенком, много читал. Как вспоминал его отец, как-то Илон, когда ему было три или четыре года, спросил у него: «Где заканчивается и начинается мир?». Илон и Кимбал учились в Pretoria Boys High School. Илон окончил школу с отличными отметками по физике и информатике. При этом в школе Маску приходилось нелегко в отношениях с другими детьми, после одного из избиений ему пришлось восстанавливать сломанный нос, говорится в биографии Илона Маска в Википедии. С детства Илон много читал, любил фантастику, от Жюля Верна до Азимова, Хайнлайна и Толкина. Роман Дугласа Адамса «Автостопом по галактике» помог ему справиться с личностным кризисом в четырнадцать лет, а книги «Академия» и «Луна — суровая хозяйка» пробудили в Илоне интерес к космосу, говорится в биографии Маска на сайте «Мир фантастики». Когда Илону Маску было 10 лет, он получил в подарок первый компьютер Commodore VIC-20, который использовал для программирования, уже в 12 лет он продал за 500 долларов свою первую программу, игру Blastar, в которой можно было стрелять по инопланетянам из лазерной пушки. Чтобы избежать призыва в армию в ЮАР, мальчики уехали в Канаду к матери. Отмечается, что деньги на поездку Маск добыл сам, с помощью продажи акций фармацевтической компании. В 19 лет Илон поступил в Королевский университет в Кингстоне, Онтарио. В 1992 году Маск переехал в США и поступил в Пенсильванский университет, где получил степень бакалавра наук по физике колледжа искусств и наук, а также степень бакалавра по экономике Уортон школы бизнеса. Со временем перешел в Стэнфорд, но обучение не закончил. Карьера Илона Маска Zip2 — первая компания, которую организовали совместно братья Маск в 1996 году. Они занимались производством программного обеспечения. Их проектом был цифровой аналог «Жёлтых страниц», с помощью которого в любом районе Сан-Франциско можно было найти ближайшую пиццерию. Стартап развивался не так быстро, как хотелось Илону, но трудолюбие позволило вывести его на такой уровень, что им заинтересовались инвесторы. Вскоре фирма Compac приобрела Zip2 за 307 миллионов долларов, 22 миллиона достались лично Илону Маску и он в 27 лет стал миллионером. В марте 1999 года Илон Маск стал одним из основателей X.com (вложив 12 млн собственных сбережений), намереваясь сделать революцию в сфере банковских платежей. Уже в 2000 году произошло слияние компаний X.com и Confinity, тем самым объединились системы X.com и PayPal. Маск требовал для нового образования бренд X.com вместо PayPal. Это вызвало разногласия внутри организации, и Илон по решению Совета директоров ушел в отставку. Но стратегически и экономически Маск снова сделал верный ход. В октябре 2002 года PayPal была куплена eBay за 1,5 млрд долларов, а Илон за свои 11,7% акций получил 175 млн долларов. Илон Маск и SpaceX В июне 2002 года Маск основал свою третью компанию — SpaceX. Эта компания Илона связана с космическими разработками, целью ее создания было сокращение расходов на полеты в космос, способствование его освоению и в частности, будущая колонизация Марса. Илон Маск стал главным инженером и СЕО SpaceX. 24 марта 2006 года состоялся первый для компании запуск ракеты-носителя Falcon 1, но он завершился аварией. Однако в том же году компания SpaceX стала одним из победителей в конкурсе НАСА Commercial Orbital Transportation Services (COTS), получив суммарное финансирование в размере 396 млн долларов, для разработки и демонстрации ракеты-носителя Falcon 9 и корабля Dragon. 28 сентября 2008 года состоялся первый успешный запуск ракеты-носителя Falcon 1 и вывод полезной нагрузки на орбиту. Благодаря энергичным действиям Илона Маска, в компании разработаны два типа потенциально многократных ракет-носителей: Falcon 1 и Falcon 9, а также многоразовый космический корабль Dragon. В декабре 2008 года NASA подписало с компанией контракт на сумму 1,6 млрд. долларов на 12 запусков носителя Falcon 9, а затем и космического корабля Dragon к МКС, в качестве замены кораблей Space Shuttle после прекращения программы их запуска в 2011 году. Дальнейшими достижениями SpaceX стали: запуск корабля Dragon, который был выведен на орбиту и возвращен на Землю 8 декабря 2010 года, первая в истории посадка первой ступени на землю, выполненная после вывода полезной нагрузки на околоземную орбиту (22 декабря 2015 года), первая успешная посадка первой ступени ракеты-носителя Falcon 9 на морскую платформу Autonomous Spaceport Drone Ship (8 апреля 2016 года) и первый запуск и посадка использованной ступени ракеты-носителя Falcon 9 (31 марта 2017 года). Одной из фантазий Маска было освоение Марса. По мнению Илона, исследования Марса позволят установить цену на транспортные полеты на планету на уровне $ 500 тыс., что «вполне приемлемо» для жителей развитых стран, а также положить начало освоению других планет. «Мне нравится участвовать в проектах, которые меняют мир. Это сделал интернет, и космос, вероятно, изменит мир больше, чем, что бы то ни было. Если человечество сможет выйти за пределы Земли, очевидно, что там будет его будущее» — утверждал предприниматель. Илон Маск неоднократно высказывался за колонизацию Марса, в том числе он предлагал сбросить на полюса Марса термоядерные бомбы, чтобы нагреть поверхность планеты и сделать ее пригодной для жизни. В апреле 2016 года вышла новость, что корабль Red Dragon («Красный дракон») компании SpaceX не позднее 2018 года полетит на Марс. Есть версия, что Илон Маск, глава SpaceX, именно таким образом отреагировал на сообщение о начале реализации в «железе» перспективного российского космического корабля «Федерация». SpaceX планирует миссию в 2018 году на Марс Во время экспедиции на Марс будут отработаны технологии доставки на поверхность планеты больших грузов, передает Twitter компании. В случае успеха миссии SpaceX станет первой частной компанией, отправившей корабль на Марс. В мае 2017 года СМИ сообщили о том, что американская компания Elysium Space продает места на космическом корабле для праха умерших. На орбиту Elysium Space выведет ракета-носитель Falcon 9 компании Илона Маска Space X. Сообщается, что за 2,5 тысячи долларов родственники могут отправить останки своих родных в космос, где «звездный катафалк» будет кружить по орбите Земли два года, после чего войдет в атмосферу и сгорит. Реклама Shooting Star Memorial и Lunar Memorial на сайте elysiumspace.com В сентябре 2017 года глава компании SpaceX Илон Маск сообщил о возможности использования многоцелевой ракеты для полетов в любую точку Земли за полчаса. «Долетите до большинства мест на Земле менее чем за 30 минут и куда угодно менее чем за 60. Стоимость билета должна быть примерно такой же, как за полноценный билет на самолет экономического класса», — написал Маск в Instagram. Для новой ракеты под рабочим названием BFR будут использованы предыдущие достижения компании, как сообщали РИА «Новости». Ракета может заменить Falcon 9 и Dragon, она же может быть использована для полетов на Луну и Марс. Отмечается, что ракета BFR будет дозаправляться после выхода на околоземную орбиту, а потом лететь к пункту назначения, технология позволит летать на Луну и обратно. Tesla Илона Маска В 2003 году Илон организовал компанию, которую назвал в честь Николы Теслы «Tesla Motors». Сферой деятельности этой компании является создание экологически чистых электромобилей. В 2008 году Tesla Motors выпустила первый электромобиль «Tesla Roadster». Автомобиль раскритиковали, но Илон Маск и его компания работали над усовершенствованием машины и уже в 2011 году была представлена модель Tesla Model S. Tesla Roadster 27 сентября 2012 была запущена революционная сеть супер-заправок для путешествия на дальние дистанции. Были апробированы два электроавтомобиля Tesla Model S, которые с 28 января по 2 февраля 2014 года совершили путешествие с западного побережья до восточного. Для подзарядки использовались только «суперчарджеры» (электро-заправочные станции). Поездка из Лос-Анджелеса заняла 76 с половиной часов, и стоила $ 0, установив тем самым рекорд Гиннеса. Tesla Model S В конце 2014 года, Tesla Motors представила Tesla Model X — новый электромобиль-кроссовер. В 2016 году была представлена новая бюджетная модель — Tesla Model 3. На 2016 год цена акции компании достигает отметки в $ 231,55, рыночная капитализация составляет $ 29 млрд. Tesla Model 3 построена на новом шасси. Базовая версия электрокара сможет ускоряться с места до 96 километров в час менее чем за шесть секунд, а топовая — за 4 секунды. Запаса батарей хватит на 350−400 километров пробега. Стоимость Model 3 будет начинаться от 35.000 долларов. Tesla Model X В 2016 году «Тесла» получила не менее 373 тысяч заявок на покупку своей самой доступной модели — Model 3. Маск заявил, что в связи с очень большим количеством заказов на автомобиль компания постарается «увеличить объемы производства настолько быстро, насколько это возможно». Тогда же Илон Маск выпустил перспективный план развития деятельности Tesla, пообещав, что уже в 2017 году будут презентованы новые модели транспорта, которые работают на электрической энергии: тяжелые грузовые автомобили и городской пассажирский транспорт. Илон Маск также заявил, что Tesla Motors вполне может создать летающий автомобиль, для того чтобы он просто был, но гораздо сложнее сделать его тихим и безопасным. «Вряд ли люди будут рады ревущей над их головами машине», — цитировали СМИ слова Маска. В марте 2017 года в новостях сообщали, что компания Tesla намерена открыть свои представительства, шоу-румы и сервисные центры в Москве и Санкт-Петербурге. Hyperloop Илона Маска В 2012 году Маск, кроме объявления о своих планах по покорению космоса, анонсировал еще один проект — высокоскоростной трубопроводный пассажирский транспорт Hyperloop («гиперпетля»). В 2012 году Маск заявил в интервью, что новое транспортное средство станет в 2 раза быстрее самолета и в 3−4 раза — скоростного поезда, будет безопасным и работать на солнечной энергии, при этом Hyperloop станет намного дешевле проекта California High-Speed Rail*. В январе 2015 года Илон Маск также сообщил о желании построить пробную трассу Hyperloop длиной 5 миль в Техасе. Проект высокоскоростного трубопроводного пассажирского транспорта Hyperloop Сооснователь Hyperloop One Шервин Пишевар выражал надежду на сотрудничество с российскими властями, в частности, говорил о перспективе использования таких поездов для перевозки китайских товаров в Европу через территорию РФ, в новостях писали о возможном использовании технологии на маршруте Москва — Лондон. Летом 2017 года власти США выдали Илону Маску разрешение на начало работ по строительству тоннеля между Нью-Йорком и Вашингтоном для реализации проекта Hyperloop. Бизнесмен обещает, что его проект поможет жителям этих двух городов преодолевать расстояние в 250 км между ними менее чем за полчаса. Общественная деятельность Илона Маска Еще один из перспективных проектов Илона Маска — это SolarCity. Компания занимается производством солнечных панелей для выработки электроэнергии. SolarCity — один из ведущих поставщиков таких панелей во всем мире. Solarcity, одного из крупнейших в мире установщиков солнечных систем Миллиардер Илон Маск не забывает о благотворительности. Илон стал председателем правления благотворительного фонда Musk Foundation. В январе 2015 года фонд пожертвовал 10 млн долларов для Института будущего человечества — на исследования контроля над искусственным интеллектом. Слова президента России Владимира Путина о создании искусственного интеллекта Илон Маск прокомментировал весьма оригинально: «Я думаю, что гонка за лидерством в сфере искусственного интеллекта скорее всего приведет к Третьей мировой войне», — написал Маск. Он отметил, что в эту гонку могут быть вовлечены Россия, Китай и другие страны с высоко развитой компьютерной наукой. Президент США Дональд Трамп провел встречу с бизнесменами в Вашингтоне, 2017 год. Основатель Tesla также предположил, что сам искусственный интеллект может инициировать войну, если решит, что упреждающий удар даст больше шансов на победу. Личная жизнь Илона Маска Несмотря на активность во множестве бизнес-проектов, у Илона Маска остается время на бурную личную жизнь. Первый брак у Маска состоялся в 2000 году. Он женился на девушке Джастин, которая вместе с ним училась в университете. Второй брак Илона Маска был с британской актрисой Талулой Райли. Сначала в 2010 году они женились, потом в 2012 — развелись, а затем снова поженились в 2013 году. Окончательно пара развелась в 2016 году. Маск собирался жениться на актрисе Эмбер Херд, но накануне помолвки отказался от своего намерения. Размолвку между 46-летним миллиардером Маском и актрисой Херд спровоцировали «определенные вещи о ее поведении», которые узнал экс-жених — такую причину упоминали в новостях о разладе бизнесмена и актрисы. «Илон Маск услышал определенные вещи об ее поведении, которые его категорически не устроили. Эмбер может быть очень эгоистична и часто манипулирует другими», — сообщал источник из близкого окружения пары. Доходы Илона Маска В августе 2017 года Forbes сообщил, что состояние Илона Маска, чуть не обанкротившегося после запуска Tesla Motors и ракетной компании SpaceX, впервые превысило $ 20 млрд. В ежегодном списке богатейших технологических миллиардеров. Маск занял 12-е место с $ 20,7 млрд, опередив соучредителя корпорации Microsoft Пола Аллена ($ 20,5 млрд) и председателя совета директоров компании Alphabet Эрика Шмидта ($ 12,4 млрд). Сообщается, что с марта 2017 года, по версии Forbes, Илон Маск разбогател почти на $ 7 млрд. Эти данные издание пояснило ростом капитализации SpaceX, стоимость которой была оценена в $ 21 млрд. Маску принадлежит более половины SpaceX. В то же время в биографии Маска в Википедии говорится, что в июле 2017 года он занял 80-е место в списке самых богатых людей мира с 16,1 млрд долл. В декабре 2016 года Илон Маск занял 21 место в списке самых влиятельных людей мира, составленном Forbes. Илон Маск в кино Илон Маск очень популярен в США. По словам Джона Фавро, режиссёра фильма «Железный человек» (2008), Илон Маск послужил прообразом Тони Старка, которого сыграл Роберт Дауни-младший. В 2010 году Маск появился в фильме «Железный человек 2» в роли самого себя (по сюжету Илон — приятель Тони Старка). Кадр из фильма «Железный человек-2» Илон Маск озвучил камео в 12 эпизоде 26 сезона мультсериала «Симпсоны», вышедшеем 25 января 2015 года. В 9 эпизоде 9 сезона сериала «Теория большого взрыва» Маск также сыграл камео. В 2017 году снялся в комедии «Почему он?» в роли самого себя. Маск умеет водить самолет. Илон владел самолетом Aero L-39 Albatros чехословацкого производства, реактивным самолетом Dassault Falcon 900. В октябре 2013 года Маск выкупил на аукционе за 997 тысяч долларов автомобиль-субмарину Wet Nelliе из фильма 1977 года о Джеймсе Бонде «Шпион, который меня любил». Источник:svpressa.ru

Автопилот Теслы с каждом разом становится безопаснее

В январе 2016 года Элон Маск предсказал, что автомобили Tesla смогут самостоятельно проехать от восточного побережья США до западного «примерно через 2 года», но этого не произошло. Недавно страница автопилота Tesla была наконец обновлена, и по мнению её автора она сможет стать настолько хорошей, что в обозримом будующем больше не потребует человеческого контроля. Тесла цепляется за старую общепринятую мудрость В 2014 году компания Tesla начала поставки первого поколения оборудования для автопилота. Общество инженеров-автомобилестроителей опубликовало пятиуровневую таксономию автономных систем вождения, которая предусматривала постепенную трансформацию систем помощи водителю, известную как «уровень 2» на языке SAE, в полностью автономные системы, которые могли бы работать без человеческого контроля, «уровни 4 и 5». Но в последние пять лет произошли серьезные изменения в философии компании. Большинство автопроизводителей теперь рассматривают человеческий контроль и полное автономное вождение как совершенно отдельные самостоятельные секторы автомобильного рынка. Ни одна из компаний не продвинулсь в автопилотировании так далеко, как Google, чей проект автопилотирования был выделен как Waymo. Примерно в 2012 году инженеры Google разработали систему вождения по шоссе и позволили некоторым рядовым пользователям протестировать её. Водители были предупреждены, что система ещё не была полностью автономной, и им было поручено постоянно следить за дорогой. Но команда самостоятельного управления обнаружила, что пользователи слишком быстро стали доверять системе. Автомобильные камеры показали, что пользователи-контролёры дремлют или общаются по мобильнику, опустив голову. И это создавало большой риск для их безопасности. «Трудно одержать победу, потому что бета-тестеры потеряли контекстную осведомленность», — заявил в 2017 году генеральный директор Waymo Джон Крафчик. Таким образом, Google отказался от планов по проекту помощи водителю на шоссе и решил заняться другим видом беспилотного движения — службой такси, которая первоначально будет распространена в столичным районе Феникс (Washington DC). Там есть широкие, хорошо обозначенные улицы, а снег и лед там крайне редки. Предоставление услуг по автопилотированию в Финиксе должно быть значительно проще, чем разработка автомобиля с автопилотом с его применением в разных городах. У этого подхода есть и другие преимущества. Автомобили с автоматическим управлением получают информацию из базы карт высокого разрешения. Сбор картографических данных в одном районе города сделать намного проще, чем пытаться составить карту всего мира. Такие автомобили не используют лидарные датчики ориентации, стоящие десятки тысяч долларов, что существенно удешевляет стоимость автомобиля. Предложенный экономичный проект более жизнеспособен для служб такси без водителя, поскольку система с автопилотом заменяет дорогого живого таксиста. За последние три года большинство других компаний, работающих над технологиями самостоятельного вождения, последовали примеру Waymo. Так в 2016 году General Motors купила стартап под названием Cruise и начала работать над созданием автономной службы такси в Сан-Франциско. В 2017 году Ford сделал аналогичную ставку на Argo, и сейчас компания разрабатывает проект автономной службы такси в Майами и Вашингтоне. Volkswagen и Hyundai заключили сделку со стартапом Aurora, соучредителем которого является Крис Урмсон, бывший лидер проекта Google по самостоятельному вождению, — для разработки полностью автономных служб такси. Технологические компании, такие как Uber и Zoox, также планируют ввести автономные службы такси. Бизнес-модель Теслы Тесла, тем временем, упорно выдвигается вперед со своей первоначальной стратегией. В течение двух лет Tesla взимала с клиентов 3000 долларов за пакет с полным самостоятельным вождением. Но прогресс был медленным. И это поставило Теслу в тупик. Отказ от старой стратегии, скорее всего, потребует возмещения средств клиентам, которые заплатили за пакет «Самостоятельное вождение», что было в конечном итоге неудобно и дорого. Вместо этого, решение Тесла состояло в том, чтобы изменить стратегию. «У нас уже есть все возможности для вождения автопилотом на автомагистралях», — сказал в январе Элон Маск. «Таким образом, сейчас мы можем ездить автопилотом не только прямо по шоссе, но и делать повороты на развязки и боковые дороги». Очевидно, что водитель должен следить за автомобилем, чтобы он не разбился. На прошлой неделе Tesla объявила о перестановке ценовой структуры автопилота, которая отражает это новое, более щедрое определение полного самостоятельного вождения. Ранее функции помощи водителю продавались как часть уровня расширенного автопилота Tesla, стоимость которого составляла 5000 долларов. Клиенты могут заплатить дополнительно 3000 долларов за пакет «Самостоятельное вождение». Но люди, которые уже заплатили за этот пакет, не получили никакой дополнительной функциональности. Они ждали, ну, в общем, «полного вождения», т.к. машины, способной вести себя без присмотра человека. Новая структура ценообразования определяет полное самостоятельное вождение по-разному. Например, возможность навигации по развязкам на автостраде была изменена с «Расширенного автопилота» в старой структуре ценообразования на «Полное самостоятельное вождение» в новой. Позднее в этом году Tesla с пакетом «Full Self-Driving» сможет «распознавать светофоры и знаки остановки и реагировать на них», а также выполнять «автоматическую езду по улицам города». Следовательно, сейчас Тесла, похоже, определяет «полное самостоятельное вождение» как систему, которая может справиться с большинством дорожных условий под наблюдением водителя-человека. Тесла все еще стремится улучшить систему настолько, чтобы — в конечном итоге она могла работать без человеческого контроля. Но в то же время новая структура ценообразования делает вещи более комфотными для пользователя, поскольку Tesla теперь может утверждать, что клиенты уже получили функции «полного самостоятельного вождения», такие как способность останавливаться у знаков «стоп». Стратегия Теслы может покалечить людей С точки зрения бизнес-стратегии, сдвиг Теслы имеет определенный смысл. Вспомните историю о том, как ранние бета-тестеры Google наносили макияж или возились со своими телефонами, когда им следовало следить за прототипами автомобилей Google. Человеку действительно трудно обращать внимание на дорогу, когда едешь на машине, которая в основном движется сама. Чем лучше технология самостоятельного вождения, тем легче для ума водителю терять бдительность и тем меньше вероятность, что он будет готов, когда потребуется вмешательство. Эта динамика имела трагические последствия год назад, когда автомобиль Uber сбил и убил пешехода в Темпе, штат Аризона. Видео с видеорегистратора показывает, как водитель безопасности несколько секунд смотрел вниз на колени перед аварией. Записи из Хулу показывают, что в то время она транслировала телевизионное шоу на свой телефон. Ведущие автомобильные компании предпринимают ряд мер предосторожности, чтобы избежать повторения этой трагедии. Водители безопасности проходят обширную подготовку, прежде чем им разрешают садиться в авто. Некоторые компании ограничивают часы работы своих водителей. Многие компании помещают в каждую машину по два человека — один за рулем, а другой — «штурман», следящий за тем, чтобы водитель оставался бдительным. План Tesla состоит в том, чтобы по сути запустить масштабный проект по тестированию автомобилей без водителей, используя своих клиентов в качестве неоплачиваемых водителей безопасности. Водители не получают реальной подготовки об опасностях невнимательного использования автопилота. Тесла не ограничивает количество часов, в течение которых люди могут водить машины, и компания, очевидно, не нанимает кого-то, чтобы сидеть на пассажирском сиденье. Тесла принимает несколько важных мер предосторожности. Автомобиль Тесла обнаруживает, не находятся ли руки водителя на руле, и выдает серию возрастающих предупреждений, который в конечном итоге останавливается, если водитель их игнорирует. Сообщения на экране предупреждают водителей об опасностях невнимательного вождения. Тем не менее, есть основания сомневаться в том, что эти меры достаточны для того, чтобы водители могли выполнять свои задачи. И эта проблема будет только усугубляться, поскольку автопилот начинает перемещаться по развязкам на автостраде, поворачивать и останавливаться на светофорах. Если ваша машина благополучно отвезет вас домой с работы в течение 100 дней подряд, естественно можно немног притупить бдительность. Но если автомобиль совершает серьезную ошибку во время 101-й поездки, возможно, вы не уделяете достаточного внимания вмешательству и предотвращению аварии. Всего несколько секунд невнимания, и можно пропустить смертельную ошибку. Владелец Tesla Уолтер Хуанг умер в марте 2018 года после того, как его модель X направилась в бетонную полосу движения со скоростью 70 миль в час. Малоконтрастные полосы движения вынудили транспортное средство покинуть свою полосу движения и перейти в «зону гор» — треугольную зону асфальтированной дороги, которая отделяла полосы движения шоссе от полосы движения. Если бы Хуан не ожидал, что Модель X совершит эту конкретную ошибку, было бы легко предположить, что это был отрезок пути, который не требовал его пристального внимания. Маск утверждает, что период тестирования будет довольно коротким, потому что вскоре технология станет намного безопаснее, чем водитель-человек. «Когда мы подумаем, что это безопасно для полного самостоятельного вождения? Вероятно, ближе к концу года», — сказал Маск. Но это похоже на еще один из чрезмерно оптимистичных прогнозов. Отсутствие датчиков ориентации (лидаров) осложнит автопилотное вождение. Лидар помогает убедиться, что автомобиль не направляется прямо в большие препятствия, такие как бетонные перегородки или другие транспортные средства. Совсем недавно, в октябре прошлого года, «Автопилот» все еще врезался в остановленные машины. Тем не менее, даже с лидаром и многолетним опережением Теслы, Вэймо изо всех сил пытался добиться работы без водителя в одном мегаполисе. Тесла работает над достижением полностью автономной работы в широком диапазоне транспортных и погодных условий на разных континентах. Очень трудно поверить, что это произойдет в 2019 году.