"AĞADIR, BƏYDİR, XANDIR? İNDİ BÜTÜN ÖLKƏ ONA NİFRƏT EDİR!" – Prezident nazir Sahil Babayevi qəbul edib

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi naziri Sahil Babayevi qəbul edib. AZƏRTAC xəbər verir ki, ölkəmizdə həyata keçirilən sosial islahatlardan danışan Prezident İlham Əliyev dedi:

- Sosial sahədə aparılan islahatlar bu il davam etdirilir. Bu islahatlar çox genişmiqyaslı islahatlardır və nəticə etibarilə Azərbaycan vətəndaşlarının rifah halının yaxşılaşdırılması istiqamətində atılan önəmli addımlardır. Xüsusilə keçən il 4 milyondan artıq Azərbaycan vətəndaşının maddi rifahı yaxşılaşdırıldı, çox böyük sosial paket icra edildi. Bu, bir daha onu göstərir ki, Azərbaycan hökuməti daim öz vətəndaşının yanındadır və maddi imkanları hələ də məhdud olan vətəndaşların sosial vəziyyətinin yaxşılaşdırılması diqqət mərkəzindədir.

Bu il bu istiqamətdə növbəti addımlar atılır və atılacaq. Pensiyaların artırılması təmin edildi. Bu, bir daha onu göstərir ki, ötən il həyata keçirilən ciddi sosial paket bizim məqsədyönlü seçimimizdir. Əminəm ki, vətəndaşlarımızın sosial vəziyyəti ildən-ilə daha da yaxşılaşdırılacaqdır. Pensiya təminatı ilə bağlı görülmüş işlər, xüsusilə bu il yanvarın 1-dən görülmüş işlər haqqında məlumat verin.

Nazir Sahil Babayev: Təşəkkür edirəm, möhtərəm cənab Prezident. Siz qeyd etdiyiniz kimi, ötən il həyata keçirilən çox geniş sosial islahatlar paketinin önəmli bir istiqaməti məhz pensiyalar idi. Ölkədə minimum pensiyanın 72 faiz artırılması nəticəsində 660 min pensiyaçımızın pensiyalarında ciddi şəkildə artım oldu və minimum pensiyanın alıcılıq qabiliyyəti parametri üzrə Azərbaycan MDB məkanında birinci yerdə qərarlaşdı. Əlavə olaraq əməkhaqqı artımları ilə bağlı, xüsusi şərtlərlə pensiya alan 90 min pensiyaçımızın da pensiyaları orta hesabla 31 faiz artdı və bu da ümumilikdə ötənilki paketin 750 min insanı əhatə etməsini təmin etdi.

Digər tərəfdən, bu il sosialyönümlü islahatların davamı olaraq Sizin imzaladığınız Sərəncamla bütün pensiyalar 16,6 faiz indeksləşdirildi. Bunun nəticəsində, Azərbaycanda bütün pensiyalar üzrə orta aylıq pensiya 300 manatın üzərində oldu. Sırf yaşa görə pensiyanı götürdükdə isə bizim gözləntimiz orta aylıq pensiyanın 350 manata çatmasıdır. Bu da əlbəttə ki, son 2-3 ildə Sizin rəhbərliyinizlə və təşəbbüsünüzlə aparılan genişmiqyaslı sosial islahatların nəticəsi və uğurudur.

Ümumiyyətlə, son islahatlarınızın maliyyə dəyəri 560 milyon manata bərabərdir. Yəni, cari il ərzində indeksləşdirmə hesabına pensiyaçılarımıza əlavə olaraq 560 milyon manat vəsait ödəniləcəkdir. Ötənilki islahatları da nəzərə alsaq, - ümumi illik maliyyə dəyəri 450 milyon manata yaxın idi, - cəmi bir il ərzində qəbul edilmiş qərarlar nəticəsində pensiyaçılarımıza bir milyard manatdan artıq vəsait ödənilir. Bu vəsait də tam şəkildə Dövlət Sosial Müdafiə Fondu tərəfindən qarşılanır və dövlət büdcəsi üçün əlavə yük yaratmır.

Aparılan islahatların nəticəsində Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun özündə də ciddi sağlamlaşma təmin olundu. İlk dəfə olaraq dövlət öhdəlikləri hesabına maliyyələşən pensiyalar üçün ayrılmış vəsaitin 320 milyon manatı dövlət büdcəsinə geri qaytarıldı - 150 milyon manatı büdcə paketinin dürüstləşməsi çərçivəsində ilin ortasında, 170 milyon manatı isə ilin sonunda. Əsassız və saxta təyinatların ləğvi nəticəsində əlavə olaraq 200 milyon manat qənaət əldə edildi ki, bu da cari ildəki pensiya islahatlarına yönəldilməsi üçün Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun ehtiyatlarında qaldı. Yəni, ümumilikdə, 520 milyon manat fərq meydana çıxdı ki, bu da pensiya sisteminin sağlamlaşması nöqteyi-nəzərindən çox önəmlidir. Bir vacib indikator da odur ki, dövlət öhdəliklərinin maliyyələşməsi üçün dövlət büdcəsindən Pensiya Fonduna ayrılan vəsait onun gəlirlərində əgər 2017-ci ilin sonunda 38 faiz təşkil edirdisə, artıq 2020-ci ildə bu, 29 faizə düşübdür. Beləliklə, Pensiya Fondunun müstəqilləşməsi ilə büdcə asılılığının azaldılması istiqamətində ciddi irəliləyiş əldə edilibdir.

Prezident İlham Əliyev: Çox yaxşı göstəricilərdir və bu işlər davam etdirilməlidir. Pensiya təminatının alıcılıq qabiliyyətinə görə Azərbaycanın MDB məkanında birinci yerdə olması, hesab edirəm ki, böyük nailiyyətdir. Əlbəttə, iqtisadi imkanlarımız genişləndikcə biz bu vəsaiti, ilk növbədə, sosial məsələlərin həllinə yönəldəcəyik.

Ünvanlı sosial yardımla bağlı sizə göstəriş vermişdim ki, onun əhatə dairəsi genişləndirilsin. Son müddət ərzində iqtisadi sahədə canlanma var, iqtisadi artım təmin edilir, o cümlədən sənaye istehsalında, - qeyri-neft sektorunda sənaye istehsalı təqribən 15 faizə yaxın artıbdır, - yeni iş yerləri yaradılır, vətəndaşlar üçün yeni imkanlar açılır. Ancaq buna baxmayaraq, mən göstəriş vermişdim ki, hələ də dövlət dəstəyinə ehtiyacı olan vətəndaşların dövlət təminatı təmin edilsin və bu vətəndaşların sayı artırılsın. Bu sahədə dinamika necədir və mənim göstərişim necə icra olunur?

Sahil Babayev: Cənab Prezident, Sizin bu növbəti təşəbbüsünüzə uyğun olaraq biz ünvanlı sosial yardım mexanizmini ötən il ərzində ciddi şəkildə genişləndirdik. Əgər 2019-cu ilin əvvəlində 40 min ailə bu proqramdan yararlanırdısa, ilin sonunda artıq ailələrin sayı 72 min oldu. Yəni, bir il ərzində çox ciddi şəkildə, təqribən 60-70 faizlik bir artım əldə edildi. Digər tərəfdən, bu il üçün dövlət büdcəsindən ayrılmış vəsait çərçivəsində 85-90 min ailənin ünvanlı sosial yardımla əhatə olunması planlaşdırılır. Bu da ünvanlı sosial yardım proqramının əlavə olaraq daha 20 faiz genişləndirilməsi deməkdir. Bununla bərabər, kriteriyaların yumşaldılması və bu istiqamətdə əhaliyə dəstək verilməsi barədə Sizin tapşırığınız olmuşdu. Artıq ötən il bir sıra istiqamətlərdə addımlar atıldı, torpaq pay mülkiyyəti ilə bağlı yüngülləşmələr tətbiq olundu, sırf o islahatın nəticəsində əlavə 7 min ailə ünvanlı sosial yardım proqramına daxil ola bildi. Bu il üçün də kommunal xərclərin limitinin artırılmasına dair təkliflər hazırlanmışdır və hökumət tərəfindən müzakirə olunur. Yeni parlament tərəfindən qanunvericiliyə edilən dəyişikliklərlə biz 85-90 min ailənin məhz ünvanlı sosial yardım proqramı ilə əhatə olunmasını təmin edəcəyik.

Paralel olaraq, ehtiyac meyarının bir il ərzində ciddi şəkildə - 10 faizdən çox artırılması, 143 manatdan 160 manata çatdırılması imkan verdi ki, ünvanlı sosial yardımın məbləği də artsın. Əgər 2018-ci ildə ünvanlı sosial yardımın məbləği 160 manat idisə, ötən il 200 manata çatdı. Bu il üçün proqnozlarımıza əsasən, bu rəqəm 215-220 manat arasında olacaq. Deməli hər ay ünvanlı sosial yardım alanlar bu qədər vəsaitlə təmin olunacaqlar.

Prezident İlham Əliyev: Bu, hər ailənin büdcəsinə böyük töhfədir. Hər ailə dövlətdən 215 manat alacaqsa, əlbəttə ki, bu ailələrin sosial təminatı daha da yaxşı olacaq.

İlin əvvəlində mən göstəriş vermişdim ki, bu il şəhid ailələri və müharibə veteranları üçün daha çox sayda evlər tikilsin. Biz bu vətəndaşların sosial təminatını ildən-ilə yaxşılaşdırırıq. Keçən il 934 ailəyə ev verilib. Mən göstəriş vermişdim ki, biz bu həcmi artıraq və bu il 1500 ailə üçün evlərin təqdimatı nəzərdə tutulur. Bu istiqamətdə işlər nə yerdədir və iki ay ərzində hansı işlər görülüb?

Sahil Babayev: Cənab Prezident, çox düz buyurursunuz. Ötən il 934 mənzil və fərdi ev təqdim olundu. Onların 300-ü fərdi evlər, 634-ü mənzillər idi. Biz bu proqramla respublikanın 25 rayonunu əhatə etmişik. Sizin tapşırıqlarınıza uyğun olaraq bu proqram cari ildə daha da genişləndirilib - 1500 mənzili və fərdi evi əhatə edib. Proqram 52 rayonumuz əhatə olunmaqla 700 mənzili və 800 fərdi evi nəzərdə tutur. Artıq bütün inventarlaşma işləri yekunlaşdırılıb, müvafiq satınalmalar elan edilib. Bu il Gəncə istisna olmaqla, respublikanın əsas şəhərlərində növbədə olan bütün insanlar mənzil və evlə təmin ediləcəklər. Gəncədə 170 nəfər növbədədir, onların da 100 nəfərinə bu il evlər, mənzillər təqdim olunacaq. Fərdi evlər proqramı çərçivəsində 52 rayon üzrə 800 fərdi ev şəhid ailələrinə və müharibə əlillərinə təqdim olunacaq. Builki proqramın icrası nəticəsində 2014-cü ilə qədər növbəyə duran insanların sayı 1500-ə düşəcək. Bununla bağlı da Sizin tapşırıqlarınız olub ki, onları da sürətlə yekunlaşdıraq.

Prezident İlham Əliyev: Çox yaxşı, bu sürətlə getsək, həmin kateqoriyadan olan və növbədə duran bütün vətəndaşları biz 2021-2022-ci illərdə evlərlə, mənzillərlə təmin edəcəyik.

Özünüməşğulluq proqramı ilə bağlı hansı işlər görülür? Mən göstəriş vermişəm ki, bu proqramın əhatə dairəsi genişləndirilsin. Eyni zamanda, biz Dünya Bankını bu məsələyə cəlb etdik. Mənim Dünya Bankının icraçı direktoru ilə Davosda keçirdiyim görüşdə bu məsələ müzakirə olundu. Dünya Bankı bizə həm maliyyə dəstəyi göstərəcəkdir, eyni zamanda, məsləhət xidmətlərini təmin edəcəkdir.

Siz mənə məruzə etmişdiniz ki, tələbat kifayət qədər böyükdür. Təqribən 50 minə yaxın müraciət olubdur. Mən göstəriş vermişdim ki, bu il ən azı 10 min insan bu proqramla əhatə olunsun. Proqramla əhatə olunma istiqamətində, əlbəttə ki, nazirlik tərəfindən meyarlar işlənilib, təmin edilib, vətəndaşlar treninqlərdən keçiblər. Ancaq əsas məsələ ondadır ki, vətəndaşları bu işə cəlb edəndən sonra özünüməşğulluqla bağlı monitorinq keçirilsin. Çünki dünya praktikasında özünüməşğulluq proqramı ilə əhatə olunan cəmi vətəndaşların təqribən 50 faizi bu imkandan səmərəli şəkildə istifadə edə bilir. Məsələn, elə hallar var ki, rayon və kənd yerlərində mal-qara ilə təmin olunan vətəndaşların bəziləri o mal-qaranı aparıb bazarda satır və beləliklə məsuliyyətsizlik göstərirlər. Halbuki bu işdə əsas məqsəd ondan ibarətdir ki, vətəndaşlar verilən vasitələrlə öz dolanışıqlarını sonra özləri təmin etsinlər. Əgər vətəndaşlar dövlət tərəfindən verilən vəsaitə belə yanaşacaqlarsa, bu, dözülməzdir. Bu vətəndaşlara ikinci dəfə heç bir dəstək göstərilməməlidir, o cümlədən onlar ünvanlı sosial yardımdan da məhrum edilməlidir. Ona görə ki, dövlət öz xoş niyyətini göstərir. Ancaq vətəndaşlar da buna məsuliyyətlə yanaşmalıdırlar. Özünüməşğulluq proqramı ilə əhatə olunmaq istəyənlərin sayı kifayət qədər çoxdur və kriteriyalar əsasında onların arasında seçim edilir. Əgər bu proqrama düşən vətəndaşlar özlərini belə aparacaqlarsa, əlbəttə ki, çox ciddi tədbirlər görülməlidir. Bu il bu istiqamətdə hansı işlər görülüb və ilin sonuna qədər hansı işlər görüləcəkdir?

Sahil Babayev: Möhtərəm cənab Prezident, özünüməşğulluq proqramı həqiqətən də əhalidə çox böyük maraq oyadıbdır. Məşğulluq proqramında iştirak etmək niyyəti olan insanlar çoxdur. Siz rəqəmi qeyd etdiniz, 50 minə yaxın müraciət var. Ona görə də biz orada prioritetləşməni bu şəkildə qoyduq ki, əlilliyi olan şəxslər, şəhid ailələri, məcburi köçkünlər, ailəsində şəhid və əlil olan insanlara üstünlük verək. Əgər 2017-ci ildə bu proqram 1500 ailəni əhatə etmişdisə, 2018-ci ildə 7 min, 2019-cu ildə 10 min ailəni əhatə etdi. Bu il üçün biz 11 mini hədəf müəyyən etmişik.

Biz proqrama beynəlxalq təşkilatları da cəlb etmişik. Sizin müvafiq görüşünüzdən və tapşırığınızdan sonra Dünya Bankı ilə aparılan müzakirələr uğurla başa çatdı. Müqavilə layihəsi artıq yekun olaraq razılaşdırılıb və martın sonunda Dünya Bankının Direktorlar Şurasının təsdiqinə təqdim ediləcəkdir. Biz Dünya Bankının prosedurlarını nəzərə alaraq düşünürük ki, müqavilə may, yaxud iyun ayına qədər imzalanacaq. Lakin buna baxmayaraq, biz hazırlıq işlərini davam etdiririk. Artıq layihə icra qrupu da formalaşdırılıb və hazırlıq tədbirlərinə tam şəkildə başlanılıbdır. Bu il Dünya Bankının layihəsi çərçivəsində ən azı min ailənin maliyyələşdirilməsini planlaşdırırıq. Növbəti ildən artıq 5 min ailə Dünya Bankının layihəsi ilə maliyyələşəcəkdir.

Biz BMT-nin İnkişaf Proqramı ilə 500 ailənin özünüməşğulluğunun təşkil edilməsi üzərində iş aparırıq. Artıq onlar bütün təlimləri keçiblər, bu ildən aktivlərlə təmin olunacaqlar. BMT-nin İnkişaf Proqramının verdiyi yeni təcrübəni, yeni yanaşmanı biz digər layihələrimizdə də tətbiq edəcəyik. Paralel olaraq, Heydər Əliyev Fondunun “Regional İnkişaf” İctimai Birliyi ilə biz “Sosial bağlar” layihəsi çərçivəsində hər il 250 ailəni də özünüməşğulluq proqramı vasitəsilə maliyyələşdiririk. Hər il 250 ailə üçün təqribən bir hektar ərazidə bağ salınıb ki, onların da davamlı gəlirliliyi təmin olunsun.

Əlbəttə, bu proqramın icrasının ən önəmli istiqaməti onun davamlılığı və səmərəliliyidir. Biz bununla bağlı monitorinq proqramını müəyyən etmişik. Hər rüb monitorinqlər keçirilir. İlk ilinin tamamından sonra biz monitorinqləri daha aktiv həyata keçirməyə çalışırıq. Çünki birinci ilin monitorinqləri çox yüksək - 85-90 faizin üzərində nəticələr göstərir. Amma səmərəliliyin daha düzgün, daha real qiymətləndirilməsi üçün ikinci ilin monitorinqləri önəm kəsb edir. Biz ictimai şəffaflığın təmin olunması üçün də müvafiq elektron portal yaratdıq. Hər bir insanın aldığı aktivlə birlikdə videoçəkilişi, fotoçəkilişi və aldığı aktivin keyfiyyətinə dair sənədlər orada açıqlanır. Hər bir monitorinqin nəticəsinə dair videolar da oraya qoyulacaqdır və orada açıqlanacaqdır. Əlbəttə, bu aktivlərlə bağlı adekvat addım atmayan insanlar haqqında müvafiq tədbirlər də görüləcəkdir.

Özünüməşğulluq proqramının dayanıqlılığının gücləndirilməsi üçün növbəti addım onun istiqamətlər üzrə bölgüsünün daha da təkmilləşdirilməsi idi. Çünki birinci ildə böyük istək məhz kənd təsərrüfatına, heyvandarlığa idisə, - bizim portfelimizin 82 faizi kənd təsərrüfatına aid idi, - artıq cari ildə bu, 67 faizə düşür. İndi istehsalat və xidmət sahələri də bu işə fəal qoşulmağa başlayıbdır. Bu da, şəhər ərazilərində əhalinin özünüməşğulluğu, kiçik və mikrobiznesin inkişafı baxımından çox önəmlidir.

Çox gözəl uğur hekayələrimiz də var. Məsələn, 2018-ci ildə yaradılmış bir keçi ferması artıq çox genişlənib, əlavə on nəfər işçisi də var. Kiçik şirniyyat sexləri var ki, ciddi şəkildə genişlənib. Yəni, uğur hekayələrimiz də var. Amma qeyd etdiyiniz kimi, uğursuz hallar da, sui-istifadə halları da var ki, onlara qarşı mübarizə aparılacaqdır.

Prezident İlham Əliyev: Çox yaxşı. Biz bu işləri elə təşkil etməliyik ki, səmərəlilik əmsalı ən yüksək həddə çatsın.

Qeyri-formal məşğulluqla bağlı mənim müvafiq göstərişlərim yerinə yetirilir. Mənə müntəzəm olaraq bu məsələ ilə bağlı məruzələr edilir. Mənə verilən məlumata görə, son müddət ərzində 300 mindən çox işçi ilə əmək müqaviləsi bağlanmışdır. Yəni, bu işlər rəsmiləşdirilmişdir. Burada, əlbəttə ki, çox ciddi monitorinq tədbirləri keçirilməlidir. Bu, məsələ ilə bağlı sizə müvafiq göstərişlər verilmişdir. Eyni zamanda, sistem xarakterli, institusional tədbirlər də nəzərdə tutulur ki, qeyri-rəsmi məşğulluğun əhatə dairəsi daralsın. Əlbəttə ki, burada maarifləndirmə də xüsusi rol oynayır. Mən də bir neçə dəfə vətəndaşlara müraciət edərək demişdim ki, əgər hansısa sahibkar onlara bu formada işləmək təklif edirsə, buna razı olmasınlar, dərhal müvafiq yerli və mərkəzi icra orqanlarını məlumatlandırsınlar. Çünki əgər qeyri-rəsmi işləyəcəklərsə, sabah onların nə pensiyası, nə də sosial sığortası olacaq, xüsusilə nəzərə alsaq ki, bu ildən başlayaraq ölkə ərazisində icbari tibbi sığorta sistemi mərhələli şəkildə tətbiq olunur. Mənə verilən məlumata görə, həm pilot şəhərlərdə, həm də bu il başlanmış bu işə əhali tərəfindən çox böyük dəstək, böyük maraq var. Ona görə belə təkliflərdən vətəndaşlar özləri imtina etməlidirlər. Amma bəzi hallarda çarəsiz qalırlar. Bəzi hallarda məcbur olub sahibkarların qanunsuz təkliflərinə razılıq verir, qeyri-formal işləyirlər.

Ona görə maarifləndirmə işləri daha geniş vüsət almalıdır. Rəsmiyyətə düşməyən işçiləri işlədən sahibkarlara qarşı ciddi sanksiyalar, cərimələr tətbiq edilməlidir. Eyni zamanda, göstəriş vermişəm ki, Azərbaycanda heç kim səkkiz saatdan çox işləməməlidir. Çünki insanları istismar edirlər. Onlar da çarəsiz qalıb, məcbur olub buna razılıq verirlər. Ona görə vətəndaşlarla nazirlik arasında çox fəal canlı bağlantı olmalıdır. Siz həm öz imkanlarınızdan istifadə edərək monitorinqlər aparmalısınız, eyni zamanda, Qaynar xətlər, yaxud da digər əlaqə vasitələrilə vətəndaşlarla daim təmasda olmalısınız. Bilirəm ki, bu istiqamətdə işlər aparılır. Bilmək istərdim ki, o işlər nə yerdədir?

Sahil Babayev: Cənab Prezident, qeyri-formal məşğulluqla mübarizə fəaliyyətimizin əsas istiqamətlərindən biridir. Sizin təsdiq etdiyiniz müxtəlif fərman və sərəncamlar çərçivəsində qeyri-formal məşğulluğun azaldılması üçün ən ciddi stimullar yaradılıb. Məsələn, vergi güzəştləri tətbiq olunub, eyni zamanda, inzibati tədbirlər gücləndirilib. Bu tədbirlərin müsbət dinamikası ötən il çox ciddi şəkildə özünü göstərdi. Təkcə bir il ərzində özəl sektorda əmək müqavilələrinin sayı 100 min artdı. Həmçinin dövlət sektorunda əlavə olaraq 53 min artım oldu. Bu çox ciddi tədbirlər nəticəsində əməkhaqqı fondu birbaşa 42 faiz artdı. Bu, əməkhaqqı fondunda 42 faiz leqallaşma deməkdir. Bu, həm iqtisadiyyata, həm pensiya-sosial təminatına, həm də kölgə iqtisadiyyatının azaldılmasına ciddi dəstəkdir. Bu müsbət dinamika davam edir. Mən bu günə olan statistikaya əsasən deyə bilərəm ki, yanvarın 1-i ilə bu gün arasında əmək müqavilələrinin sayında 19 min 400 artım var.

Prezident İlham Əliyev: Əlavə?

Sahil Babayev: Bəli, əlavə olaraq. Əməkhaqqı fondunda da 5 faizlik artım var. Cənab Prezident, özəl sektorda bu müsbət dinamika davam etdiyi təqdirdə, bunun həm iqtisadi səmərəsi çox geniş olacaqdır, eyni zamanda da vətəndaşların sosial təminatı güclənəcəkdir.

Bu istiqamətdə təbliğatla bağlı çoxsaylı videoçarxlar çəkilib, çoxsaylı pres-relizlər təqdim olunub. Şəhərin müxtəlif yerlərində bannerlər yerləşdirilib. Ötən il 50-dən artıq tədbir keçirilib, builki proqramımızda isə 100-dən çox tədbirin təşkili nəzərdə tutulur. Müxtəlif rayonlardan, regionlardan işəgötürənlər, həmkarlar ittifaqlarının nümayəndələri dəvət olunaraq onlarla ciddi təbliğat işləri aparılacaq. Paralel olaraq “Çağrı” mərkəzimiz tam gücü ilə işləyir. Ötən il 280 min müraciət qəbul etmişik. Ehtimal edirik ki, bu il bizim “Çağrı” mərkəzimiz 400 mindən çox müraciət qəbul edəcək. Biz müraciət və şikayətlərə, ilk növbədə, ətraflı izahat veririk. Pozuntularla bağlı işəgötürənlərə xəbərdarlıqlar göndəririk. Xəbərdarlıqlara riayət etməyənlərə cərimələr tətbiq edirik.

Cənab Prezident, məruzə edim ki, Sizin müvafiq fərman və sərəncamlarınızla minimum əməkhaqqı artdıqdan sonra bir ay ərzində təqribən 300 mindən çox şəxsin əməkhaqqı hələ də əvvəlki kimi qalmışdı. Onlarla ciddi təbliğat işləri apardıq, elektron xəbərdarlıq göndərdik, cərimələr barədə məlumat verdik. Nəticədə qısa müddət ərzində 300 min rəqəmi 50 mindən aşağı düşdü. Beləliklə 250 min insanın əmək müqavilələrində müvafiq düzəlişlər edildi. Bu işlər mütəmadi və davamlı olaraq aparılacaq. Əlbəttə, xəbərdarlıqlara məhəl qoymayan, bildirişləri nəzərə almayan işəgötürənlərlə bağlı ciddi tədbirlər görüləcək.

Prezident İlham Əliyev: Çox yaxşı. Bundan sonra da bu məsələyə xüsusi diqqət göstəriləcək. Elə etməliyik ki, bizim bu təşəbbüsümüz maksimum dərəcədə reallaşsın və qeyri-formal məşğulluq ən aşağı səviyyəyə düşsün. Hesab edirəm ki, kompleks tədbirlər nəticəsində biz buna nail olacağıq.

Bu il də DOST mərkəzlərinin tikilməsi nəzərdə tutulur. Keçən il biz iki mərkəzin açılışını etdik. Mən şəxsən açılışlarda iştirak etmişəm. Bu mərkəzlərdən biri keçən ilin may ayından fəaliyyətdədir, nə qədər müraciət olub? Bəyənmə əmsalı hansı səviyyədədir? Bu il neçə mərkəzin və nə vaxt tikilməsi nəzərdə tutulur? Məlumat verin.

Sahil Babayev: Cənab Prezident, may ayından etibarən fəaliyyət göstərən birinci mərkəzimiz və dekabrdan etibarən fəaliyyət göstərən ikinci mərkəzimiz üzrə bu günədək birlikdə 81 min müraciət qəbul edilib. Vətəndaşların məmnunluq səviyyəsi 95,8 faizdir. Sizin müvafiq fərman və sərəncamlarınızla yaradılmış DOST Agentliyi - DOST mexanizmi öz uğurunu təsdiq edir. Vətəndaşlar bu mexanizmdən çox razıdırlar. Hər bir rayondan bizə müraciətlər gəlir ki, bu şəbəkə sürətli şəkildə genişləndirilsin. Sizin dəstəyinizlə artıq 8 yeni mərkəz üzərində iş aparılır. Onlardan biri yaxın günlərdə açılış üçün hazır olacaqdır. Bu 8 mərkəzdən ikisi Bakıda, digərləri Abşeronda, Sumqayıtda, Qubada, Bərdədə, Şəkidə və Sabirabadda yaradılacaq. Regional DOST mərkəzlərində əlavə olaraq peşə hazırlığı mərkəzi komplekslərinin də yaradılması nəzərdə tutulur. Bu mərkəzlərdə müraciət edən işsiz və işaxtaran vətəndaşlarımızın peşə hazırlığı təmin olunacaq. DOST mərkəzi fəaliyyətə 90 xidmətlə başlamışdı. Sizin dəstəyinizlə xidmətlərin sayı əvvəlcə 126-ya, sonra isə 132-yə qədər artdı. Biz düşünürük ki, yeni məşğulluq xidmətləri də buraya əlavə edildikcə, bu mexanizm təkcə sosial təminat yönümlü deyil, eyni zamanda, məşğulluq və əmək münasibətləri baxımından da geniş nəticə əldə edəcəkdir. “Çağrı” mərkəzi də DOST mərkəzlərinə inteqrasiya olundu. Ona görə də, orada bizim ciddi şəkildə artımımız meydana çıxdı və qısa müddət ərzində artıq Azərbaycanda ən çox istifadə olunan “Çağrı” mərkəzlərindən birinə çevrildi.

Prezident İlham Əliyev: Çox yaxşı. Bu proqram doğrudan da bu sahədə dönüş nöqtəsi oldu. Hesab edirəm ki, bu sahədə göstərilən xidmətlərin təkmilləşdirilməsi inqilabi xarakter daşıyır. Təbii ki, vətəndaşların məmnunluğu da yüksək səviyyədədir. Ona görə mən soruşdum ki, bəyənmə əmsalı hansı səviyyədədir - 95 faiz, əlbəttə ki, yeni yaradılmış xidmət üçün çox yüksək nəticədir. Hesab edirəm ki, gələcəkdə bu mərkəzlərin həm regional xarakter daşıması, eyni zamanda, funksiyaların, xidmətlərin artırılması, vətəndaşlara göstərilən xidmətlərin səviyyəsi, səmərəsi daha da yüksələcək. Beləliklə, Azərbaycan bu sahədə də öz intellektual məhsulu ilə fərqlənəcək. Necə ki, bu gün “ASAN xidmət” mərkəzləri bizim intellektual brendimizdir və artıq digər ölkələr bu təcrübədən yararlanırlar, hesab edirəm ki, vaxt gələcək digər ölkələr də DOST mərkəzlərində göstərilən xidmətləri əsas götürərək belə sistemin yaradılmasına nail olacaqlar. Biz də istənilən tərəfdaşla bu istiqamətdə işləməyə hazırıq. Əgər sizə bu məsələ ilə bağlı hansı ölkələrdən müraciət olunarsa, əlbəttə ki, məsləhətləşmə əsasında müvafiq məlumatları verə bilərsiniz.

Bir məsələ də çox ciddi xarakter daşıyır. Neftin qiymətinin kəskin düşməsi nəticəsində təbii ki, biz dövlət investisiyalarını kəskin ixtisar etdik. Bunun nəticəsində işsizliyin səviyyəsi artmışdır. Bu da təbiidir. Çünki işsizliyi aşağı səviyyədə saxlamaq üçün dövlət bütün mexanizmlərdən istifadə edir. Əgər biz görsək ki, özəl sektorda haradasa işlər ixtisar olunur, əlbəttə, mənim göstərişimlə dövlət dərhal öz sözünü deməlidir. 2015-2016-cı illərdən başlayaraq mənim tapşırığımla ödənişli ictimai işlər yaradılmışdır. Bu işlərin yaradılmasının əsas səbəbi işsiz qalan vətəndaşları işlə təmin etməkdir. Mənim göstərişimlə bu proqramla əhatə olunan vətəndaşların sayı ildən-ilə artaraq, son məlumata görə, 38 min ödənişli iş yeri yaradılmalı idi. Bu məqsədlər üçün dövlət büdcəsində 10 milyonlarla manat vəsait nəzərdə tutulur. Göstəriş vermişdim ki, bu məsələyə çox ciddi nəzarət olunsun. Xüsusilə bölgələrdən gələn siqnallar bu nəzarətin tətbiqinə, əlbəttə ki, imkan yaratmışdı. Çünki bəzi hallarda insanların əməkhaqları verilmirdi, ödəniş kartları icra başçıları tərəfindən qanunsuz olaraq götürülürdü, mənimsənilirdi və s. Belə siqnallar ciddi şəkildə araşdırılmışdır. Bu və buna oxşar cinayətləri törədənlərə qarşı çox ciddi cəza tədbirləri tətbiq edildi. Mən bütün yerli icra orqanlarının nümayəndələrinə xəbərdarlıq etmişdim. İndi isə onların bir neçəsi məsuliyyətə cəlb edildi. Keçirilmiş xüsusi əməliyyatlar nəticəsində onların cinayətləri tam sübuta yetirildi. Əlbəttə ki, indi istintaq gedir, məhkəmə prosesi olacaqdır, ancaq videogörüntülər hər şeyi açıq-aydın göstərir. Bu biabırçı kadrlar, biabırçı davranış bizim üçün böyük ləkədir. Mən bu adamlara etibar etmişəm. Mən bu adamları vəzifəyə təyin etmişəm və vəzifəyə təyin edilərkən bir çox tapşırıqlar, tövsiyələr vermişəm. Onların arasında ən vacibi o idi ki, get təmiz işlə, rüşvət alma, vətəndaşlara kobudluq göstərmə, təkəbbürlü olma, vətəndaşlara dayaq ol, arxa ol, kəndləri gəz, bütün vətəndaşlarla ünsiyyətdə ol. Amma nəyi görürük? Onu görürük ki, bütün bu tapşırıqlara rəğmən, bəzi yaramaz icra başçıları həm özlərini, həm bizim iqtidarımızı biabır ediblər. Onların alçaq hərəkətləri ümumi qınaq obyektinə çevrilib. Onların dövlət mülkiyyətini talaması, sahibkarları incitməsi, sahibkarlardan pul alması, hər bir təyinata görə pul alması, məktəb direktorlarından, xəstəxanalardan aylıq haqq alması allahsızlıqdır və onlar bu cinayətlərə görə cavab verəcəklər. Biz işsiz qalan vətəndaşlar üçün şərait yaradırıq ki, onlar evinə çörək pulu aparsın. O da böyük məbləğ deyil, minimum əməkhaqqı səviyyəsindədir. İndi minimum əməkhaqqı artıb, ona görə bu vətəndaşlar daha böyük məbləğ alırlar. Amma bəzi hallarda bu pullar mənimsənilir. Yaxud da Neftçala rayonundakı cinayətkarlıq hadisəsi barədə mənə məlumat verildi ki, ödənişli işlə təmin edilən 73 nəfəri öz təsərrüfatlarında qul kimi, nökər kimi işlədirdi. Bu, nədir? Ağadır, bəydir, xandır? İndi bütün ölkə ona nifrət edir, onun və onun kimilərin biabırçı hərəkətlərinə görə. Hamı bilsin ki, məsələ bununla bitməyəcək. Birinci hadisə oldu eşitmədilər, ikinci hadisə oldu eşitmədilər. Neçəsi həbs olunmalıdır ki, bunlar öz çirkin əməllərindən əl çəksinlər. Bu proses davam etdiriləcək və hamı üçün də dərs olmalıdır. Ona görə bu biabırçı hallarla bağlı daha ciddi addımlar atılacaq.

Mən sizə göstəriş vermişdim ki, sizin nazirlik çox ciddi monitorinq, uçot aparsın. Onu da bilirəm ki, siz bu uçotu tətbiq etməyə başlayanda yerli icra orqanları tərəfindən böyük müqavimətlə rastlaşdınız. Sizə qarşı təxribatlar törədildi, eyni zamanda, mətbuatda çirkin kampaniyalar aparıldı. Biz bu kampaniyanın sifarişçilərini də yaxşı tanıyırıq. Onların bizim aramızda yeri yoxdur. Ona görə nazirlik tərəfindən bütün bu işlər tam nəzarətə götürülməlidir. Hazırda vəziyyət nə yerdədir, bu il neçə min vətəndaş bu işlərlə təmin edilib və nəzarət mexanizmi nədən ibarətdir?

Sahil Babayev: Möhtərəm cənab Prezident. Siz çox doğru buyurdunuz, 38 min nəfərin işlə təmin olunması həm işsizlik, həm də məşğulluq baxımından insanlarımız üçün böyük dəstəkdir. Eyni zamanda, regionlarımızda əlavə işçi qüvvəsi resurslarının cəlb edilməsi də bir çox mövcud problemlərin həllinə dəstəkdir. Bununla bağlı yaradılmış DOST iş mərkəzi vasitəsilə ötən il 38 min işçi cəlb edildi.

Sizin tapşırığınızla biz monitorinqləri tətbiq etdik. Monitorinqlər nəticəsində, ümumilikdə, il ərzində 9 min kənarlaşma müəyyən edildi. Bununla bağlı biz həm yerli icra hakimiyyətlərinə, həm də aidiyyəti strukturlara məlumat verərək onları kənarlaşdırdıq. Ümumiyyətlə, 38 min əvəzinə 47 min təyinat oldu. Düzdür bunlardan bir qismi müəyyən obyektiv səbəblərdən, - vətəndaş başqa iş tapıb, oraya müraciət edirdi, - amma böyük əksəriyyəti məhz monitorinqlər nəticəsində kənarlaşmaların müəyyən edilməsi ilə bağlıdır. Bundan əlavə, ictimai şəffaflığın təmin edilməsi üçün hər rayon üzrə ictimai işlərə cəlb edilmiş şəxslərin adlı siyahısı internet portalına yerləşdirilib. Biz dəfələrlə həm mətbuata, həm də vətəndaşlara müraciət etmişik ki, burada ictimai şəffaflıq və ictimai nəzarət tam təmin edilir. İstənilən mənfi fakt haqqında bizə məlumat versinlər və onların əsasında da bu işlər davam etdirilsin. Sizin tərəfinizdən atılan qətiyyətli addımlardan sonra xeyli irəliləyiş var. Bir çox istiqamətlərdə həqiqətən də biz dinamikanın çox müsbət olduğunu görürük. Bəzi hallarda təmizləmə prosesi müəyyən qədər çətinliklə, lakin tam şəkildə gedir. Eyni zamanda, biz vətəndaşların kənarda qalmaması üçün də davamlılığı təmin etməyə çalışdıq. Çünki 38 min şəxsin dekabr ayında işdən azad olunması, yanvar ayında təkrar 38 min əmək müqaviləsinin imzalanması kifayət qədər vaxt apara, onların əməkhaqqını bir ay itirməsinə səbəb ola bilərdi. Ona görə davamlılığı təmin etdik. Mən xüsusi vurğulamaq istərdim ki, təyin etdiyiniz bir çox yeni icra başçıları tərəfindən ciddi monitorinq və inventarlaşdırma aparılıb. Bizə təqdim olunan siyahılardan haqsız şərtlər çıxarılıb.

Şərhlər

Dövlətimizi sevən 2020-03-19 15:37:36

Şəki ih-də əsl ağalıq hökm sürməkdədir...?

Pensyaşı 2020-03-18 14:16:42

Aprel ayının pensiyası tam dərmanlara gedi.Bəs insan necə yaşasın?

Müfəttişə Maşınqayıranlar 2020-03-17 12:53:42

Aylarla Maaş borcu və Müqaviləsiz işçisi olan direktorlar da işdən çıxarılmalıdır

Roman 2020-03-17 07:28:25

Sosial beraberlik anlayişi şerq insanina asobenni azerbaycanlilara yaddir.Uşaqdan böyūye Menem menemlik eleyen xalq sosial munasibetlerden ne anlayişi olar.

t.ədalət 2020-03-16 18:53:50

Sosial müdafiə fondunda heç bir sağlamlaşma yoxdur.On ildən artıqdır ki,mənzil növbəsində dayanıram.Onlara yol tapoa bilmədiyimə görə məndən sonrakılar şəhərdə mənzil alır,yol tapa bilməyənlərə isə Abşeronun keçmiş bataqlıqlarında tikilən,alıcısı olmayan binalardan mənzil təklif olunur.Müharibə əlilləri və şəhid ailələrinə verilən mənzillər nazirliyin kommersiya marağından keçir.Onlar MTK-larla sövdələşib kənarda tikilən binalardan mənzil götürürlər.Xəstə müharibə əlilləri həmin uzaq məsafələrdən müalicə üçün şəhərə gələ bilmirlər.

Son yazılar


Новости

8 Часто задаваекмых вопросов по поводу вспышки короновируса

Вспышка коронавируса, сосредоточенная в Китае, развивается с головокружительной скоростью.В последние дни Россия и Сингапур закрыли свои границы с Китаем, и Всемирная организация здравоохранения объявила о вспышке чрезвычайной ситуации в области общественного здравоохранения. Между тем, правительство США резко усилило свой ответ - выпустило консультативную помощь на самом высоком уровне, изолировало 195 граждан, эвакуированных из Китая, и временно запретило въезд иностранным гражданам, недавно прибывшим в Китай. С учетом того, что число случаев заболевания резко возросло, достигнув 3 февраля более 17 000, с 362 смертельными случаями и масками для лица, вылетевшими с прилавков магазинов, неудивительно, что вопросы - и страхи - циркулируют вокруг 2019-нКоВ, как известно о вирусе. Однако для большинства людей в США нет причин для беспокойства. И хотя разобраться в рисках с новым быстро распространяющимся патогеном сложно, эксперты по инфекционным болезням могут помочь нам разобраться с этим. Здесь приведены ответы на самые острые вопросы о новом коронавирусе и его рисках. 1) Что это за новый коронавирус и каковы симптомы? Коронавирусы - это большое семейство вирусов, которые обычно поражают дыхательную систему. Название происходит от латинского слова corona, означающего корону, из-за остроконечной бахромы, которая окружает эти вирусы. Большинство заражают животных, таких как летучие мыши, кошки и птицы. Известно, что только семь, включая 2019-нКоВ, SARS и MERS, заражают людей. Считается, что атипичная пневмония перешла от летучих мышей к людям в Китае; MERS превратился из летучих мышей в верблюдов для людей на Ближнем Востоке. Никто не знает, откуда появился 2019-нКоВ. На данный момент считается, что он совершил скачок от животных в Ухане, Китай, городе с 11 миллионами, в конце прошлого года. Но исследователи все еще пытаются выяснить его точное происхождение. Что касается симптомов: два из семи коронавирусов, поражающих человека, SARS и MERS, могут вызывать тяжелую пневмонию и даже смерть в 10 и более 30 процентах случаев соответственно. Но другие приводят к более легким симптомам, таким как простуда. На данный момент мы знаем, что 2019-nCoV может убить, но не ясно, как часто или как его смертность сравнивается с SARS и MERS. Снизил ли Китай эпидемию коронавируса на ранней стадии? По данным Центров по контролю и профилактике заболеваний, большинство пациентов сейчас начинают с лихорадки, кашля и одышки. Ранний отчет, опубликованный в The Lancet, предоставил еще более подробную информацию. Было обследовано подмножество первых 41 пациента с подтвержденным 2019 нКоВ в Ухани.Наиболее распространенными симптомами были лихорадка, кашель, мышечные боли и усталость; реже были головная боль, диарея и кашель слизи или крови. У всех были пневмонии и аномалии легких при компьютерной томографии. Что касается тяжести заболевания: 13 пациентов были госпитализированы в ОИТ, а 6 умерли. К 22 января большинство (68 процентов) пациентов были выписаны из больницы. Совсем недавно появились сообщения о людях с очень легкими симптомами, например, о четырех случаях на юге Германии. Есть также свидетельства бессимптомных случаев. Возможно, что когда мы узнаем больше, 2019-нКоВ будет больше похож на грипп, чем на SARS. Это потому, что инфекционные заболевания, как правило, выглядят более серьезными, когда их впервые обнаруживают, поскольку люди, появляющиеся в больницах, как правило, самые больные. И уже новый вирус кажется менее смертоносным, чем как SARS, так и MERS. 2) Как распространяются коронавирусы? Мы еще не знаем, как именно распространяется 2019-нКоВ, но у нас есть много данных о том, как MERS, SARS и другие респираторные вирусы передаются от человека к человеку. И это главным образом из-за воздействия капель от кашля или чихания. Поэтому, когда инфицированный человек кашляет или чихает, он выпускает спрей, и если эти капли попадают в нос, глаза или рот другого человека, они могут передать вирус, сказала Дженнифер Нуццо, эксперт по инфекционным заболеваниям и старший ученый в Центр безопасности здоровья Джона Хопкинса. В более редких случаях человек может опосредованно подхватить респираторное заболевание, «прикасаясь к каплям на поверхности, а затем прикасаясь к слизистым оболочкам» во рту, глазах и носу, добавила она. Вот почему мытье рук является важной мерой общественного здравоохранения - постоянно, особенно во время вспышки. 3) Должен ли я путешествовать во время этой вспышки?   Турист, одетый в респираторную маску у фонтана Треви в центре Рима 31 января 2020 года. Итальянское правительство объявило чрезвычайное положение, чтобы предотвратить распространение нового коронавируса после подтверждения двух случаев заболевания в Риме. Филиппо Монтефорте / AFP через Getty Images И CDC, и Госдепартамент выпустили свои высокопоставленные предупреждения о поездках в Китай, советуя американцам избегать поездок туда на данный момент. (Эти рекомендации могут измениться по мере развития вспышки, поэтому продолжайте проверять их.) И это не только потому, что существует риск заражения этим новым вирусом. Сейчас многие авиакомпании отменяют или сокращают рейсы в Китай, частично из-за снижения спроса. «Меня больше беспокоит непредсказуемость реакции [вспышки] на данный момент», - сказал Нуццо. «Не было бы весело поехать в Китай и как-то там застрять. И возвращаясь, вы будете подвергнуты дополнительному скринингу.» Безопасно ли путешествовать во время вспышки коронавируса? Специалист по инфекционным заболеваниям объясняет. Но люди, обеспокоенные путешествиями, должны помнить, что эти рекомендации ориентированы на Китай, где эпидемия в настоящее время разворачивается. На данный момент 99 процентов приходится на материковый Китай. И более половины из них в Хубэй. «Риск заражения этой инфекцией за пределами Хубэя и, действительно, за пределами Китая, удивительно низок», - сказал Исаак Богох, профессор Университета Торонто, который изучает, как воздушные путешествия влияют на динамику вспышек, включая новую коронавирусную инфекцию. Люди с вирусом были обнаружены в других странах, поэтому ВОЗ объявила вспышку чрезвычайной ситуации в области общественного здравоохранения. Но на сегодняшний день это в основном путешественники из Китая. «Мы можем подсчитать количество людей, которые никогда не сталкивались с Хубэем или Китаем, которые были заражены этим вирусом одной или двумя руками», - сказал Богох. «Поэтому, если люди путешествуют [за пределами Китая,] ваш риск близок к нулю процентов». Что если вам нужно путешествовать и вы сидите рядом с больным? Богоч сказал, что даже не время паниковать. «Была проведена определенная работа по изучению риска заражения инфекционными заболеваниями в результате авиаперелетов. Риск заражения респираторной инфекцией воздушным транспортом по-прежнему чрезвычайно низок ». Риск возрастает, если вы оказались в шести футах от человека с респираторной инфекцией. Но даже там простая близость не обязательно означает, что вы поймаете что-нибудь. Вместо этого, чем более заразен человек, и чем дольше вы сидите рядом с ним, тем выше ваш риск. Если вы не находитесь рядом с человеком очень долго или не очень заразны, тем ниже риск. И опять же, маловероятно, что у больного даже есть коронавирус. 4) Я все еще беспокоюсь о новом коронавирусе. Что я должен сделать, чтобы защитить себя? Купить маску?   Люди носят медицинские маски в качестве меры предосторожности против коронавируса, прогуливаясь по Нью-Йорку 30 января 2020 года. Tayfun Coskun / Anadolu Agency by Getty Images В США риск для населения в настоящее время считается низким. И почти каждый эксперт в области здравоохранения, с которым говорил Вокс, сказал, что нет убедительных доказательств в поддержку использования масок для лица для профилактики заболеваний среди населения в целом. Маски полезны только в том случае, если у вас уже есть респираторная инфекция и вы хотите свести к минимуму риск ее распространения среди других людей или если вы работаете в больнице и находитесь в прямом контакте с людьми с респираторными заболеваниями. (Кроме того, есть сообщения о том, что маски и другие материалы принадлежат медицинским работникам, чтобы оставаться в безопасности.) Как технические компании пытаются справиться с мошенничеством по поводу коронавируса? Вот почему CDC советует против использования масок для обычных американцев. «Вирус не распространяется в широких кругах общества», - объяснила Нэнси Мессонье, директор Национального центра иммунизации и респираторных заболеваний CDC, на брифинге для прессы 30 января. Но люди все равно копят их по неправильным причинам. По словам Мессонье, лучшее, что вы можете сделать, чтобы предотвратить всевозможные болезни, это «вымыть руки, прикрыть кашель, позаботиться о себе и следить за информацией, которую мы предоставляем». 5) Как насчет случаев, когда люди распространяют вирус до того, как у него появятся симптомы? Разве это не беспокоит? У нас есть лучшее доказательство того, что вирус может распространиться до того, как у человека появятся симптомы, из Германии. Там, как известно, четыре человека имеют вирус. Вспышка была выявлена ​​в Баварии 27 января, когда немецкому бизнесмену был поставлен диагноз. Он встречался с коллегой-женщиной, который приезжал из Шанхая и имел вирус, но не знал об этом. Женщина только начала чувствовать симптомы - такие как лихорадка и кашель - после того, как она покинула Германию, и через несколько дней после встречи с немецким бизнесменом. Это говорит о том, что она, возможно, передала вирус человеку, прежде чем узнает, что она больна. К 28 января три сотрудника бизнесмена были диагностированы с вирусом, согласно сообщению случая Нового английского медицинского журнала. У одного был контакт с женщиной из Шанхая; двое других, похоже, получили вирус от немецкого бизнесмена. «Тот факт, что бессимптомные люди являются потенциальными источниками инфекции 2019-нКоВ, может потребовать переоценки динамики передачи текущей вспышки», - пишут авторы исследования. Но они также подчеркнули, насколько легкое заболевание оказалось у немецких пациентов. И возникает вопрос о том, действительно ли женщина была без симптомов и насколько бессимптомный риск представляет собой для общественного здравоохранения. «Даже если бы были случаи бессимптомной передачи этогоинфекции, как правило, это будут редкие случаи, и почти со всеми другими инфекциями дыхательных путей, известными человечеству, это не люди, которые ведут эпидемию », - сказал Богох. 6) Означает ли заявление ВОЗ, что коронавирус является глобальной чрезвычайной ситуацией в области здравоохранения, означает, что это станет смертельной пандемией?   Генеральный директор ВОЗ Тедрос Адханом Гебреесус (справа) вместе с руководителем Программы ВОЗ по чрезвычайным ситуациям в области здравоохранения Майклом Райаном на пресс-конференции после Комитета по чрезвычайной ситуации ВОЗ, на которой обсуждается вопрос о том, является ли новый коронавирус международной чрезвычайной ситуацией в области здравоохранения, 30 января 2020 года в Женеве. Фабрис Коффрини / AFP через Getty Images Объявление ВОЗ «чрезвычайной ситуации в области общественного здравоохранения, имеющей международное значение», или PHEIC, не означает, что это станет смертельной пандемией. Вместо этого PHEIC - это политический инструмент, который агентство может использовать, чтобы попытаться предотвратить пандемию - привлечение внимания к серьезной угрозе заболевания, вовлечение мирового сообщества в скоординированные ответные меры на вспышку, мобилизация ресурсов и предоставление странам рекомендаций о том, как реагировать, и остановить распространение болезни через границы. Генеральный директор агентства Тедрос Адханом Гебреесус очень четко заявил, что они объявили тревогу в качестве меры предосторожности: агентство обеспокоено потенциальным ущербом, который может нанести вирус в странах с более слабыми системами здравоохранения, и призвало международное сообщество оказать помощь. Он подчеркнул, что подавляющее большинство случаев по-прежнему в Китае, и что Китай быстро принял меры по контролю над вспышкой. Два ключевых вопроса, которые определят, станет ли вспышка коронавируса пандемией Хотя есть случаи, по крайней мере, в 23 других странах, они не превратились в локальные вспышки. Так что на данный момент CDC и ВОЗ все еще называют это вспышкой. Однако очень скоро эксперты в области здравоохранения могут определить, что в Китае достаточно случаев, чтобы назвать вспышку эпидемией. И если заболевание будет продолжать распространяться локально в других странах, оно может перерасти в пандемию (которая определяется как эпидемия, распространяющаяся на два или более регионов мира). «Это очень, очень трансмиссивно, и почти наверняка это будет пандемия», - сказал New York Times доктор Энтони Фаучи, директор Национального института аллергии и инфекционных заболеваний. «Но будет ли это катастрофическим? Я не знаю." Это подводит нас к вопросу о смертельности: мы еще не знаем, насколько смертельна эта болезнь. Если взять текущее количество смертей и разделить его на число известных случаев, «смертность от случаев составляет 2 процента, а в первые дни она снизилась с 3 процентов», - говорит Говард Маркел из Мичиганского университета, изучающий вспышки.«И если он будет действительно очень низким, мы, вероятно, скажем - как мы это делали в Мексике в 2009 году со свиным гриппом - что это нечто очень похожее, если не менее смертельное, чем обычный сезонный грипп». Так что, как только будет обнаружено больше таких легких или бессимптомных случаев, этот вирус может выглядеть гораздо менее пугающим. «Мы живем [с] и терпим большое количество респираторных вирусов, - сказал Нуццо, - некоторые из них даже более передаваемы, чем оценки, которые люди придумали для этого - но они не попадают в заголовки». новый коронавирус выглядит менее серьезным, добавила она, «возможно, мы отходим от сдерживания вируса как цели до минимизации его распространения». 7) Есть ли риск возникновения вспышки в моем городе?   Две женщины в лицевых масках 31 января 2020 года в Ньюкасл-апон-Тайн, Англия. Некоторые из лучших исследований по этому вопросу принадлежат Богочу и его коллегам. В последние пару недель они провели отличные исследования в городах, наиболее уязвимых к новым коронавирусным инфекциям. Что такое большой вынос? Это действительно Восточная Азия и Юго-Восточная Азия, которые наиболее подвержены риску. Исследователи - из Оксфордского университета, Университета Торонто и Лондонской школы медицины и тропической гигиены - использовали данные 2019 года от Международной ассоциации воздушного транспорта, чтобы найти все города Китая, которые приняли в течение февраля не менее 100 000 пассажиров из Ухани в течение февраля. Апрель. Затем они смоделировали, как болезнь могла распространиться из этих городов, если они столкнулись с локальными вспышками. Вот 15 из 50 лучших направлений, в которых могут наблюдаться вспышки (также обратите внимание на число IDVI - Индекс уязвимости к инфекционным болезням - число. Это показатель способности страны управлять инфекционными заболеваниями. Баллы ближе к нулю означают, что они меньше подготовлены.)   Оксфордский журнал медицины путешествий: «Никто не удивится, если в Европу и США будет экспортировано больше дел», - сказал Богоч. «Но места, в которых будет наибольший объем и количество экспортируемых инфекций, будут в центрах Восточной Азии и Юго-Восточной Азии». 8) Когда это закончится? Как объяснил мой коллега Брайан Резник, эта вспышка может быть прекращена несколькими способами. Возможно, меры общественного здравоохранения - быстрое выявление случаев заболевания, изоляция зараженных людей - остановят распространение этого коронавируса. (Вот что остановило распространение атипичной пневмонии в 2003 году.) Поскольку это зоонозная болезнь, исходящая от животного, поиск и устранение этого источника также поможет. Или, может быть, будет изобретена вакцина или противовирусный препарат, чтобы обуздать более широкую эпидемию (хотя это, вероятно, займет годы). Наконец, есть вероятность, что вирус просто вымрет.«Вспышки болезней напоминают пожары», - пишет Резник. «Вирус - это пламя. Чувствительные люди - топливо. В конце концов огонь сгорает сам, если у него кончается растопка. Вспышка вируса закончится, когда он перестанет находить подверженных заражению людей ». Существует также шанс, как сказал Нуццо Вокс, что это просто становится одной из болезней в обращении, которые обычно заражают людей. Какое беспокойство снова зависит от того, насколько серьезным окажется 2019nCoV.

Проблема климата и насколько её сложно решить

Все варианты обмена Сталелитейщик. Работа с доменной печью для производства стали и чугуна. Эта часть была впервые опубликована в октябре 2019 года и была слегка обновлена. Климатические активисты любят говорить, что у нас есть все решения, которые нам нужны для борьбы с климатическим кризисом; нам не хватает только политической воли. Хотя с точки зрения политики это действительно так - у нас, безусловно, достаточно решений, чтобы начать работу и вносить большие изменения, но с технической точки зрения это неправильно. Истинное поражение от изменения климата будет означать получение чистых нулевых выбросов углерода и в конечном итоге отрицательных выбросов. Это означает обезуглероживание всего. Каждый сектор экономики. Каждое использование ископаемого топлива. И на самом деле, есть некоторые сектора, некоторые виды использования ископаемого топлива, которые мы еще не знаем, как обезуглерожить. Возьмем, к примеру, промышленное тепло: чрезвычайно высокотемпературное тепло, используемое для производства стали и цемента. Это не сексуально, но это важно. На тяжелую промышленность приходится около 22 процентов глобальных выбросов CO2. Сорок два процента из этого - около 10 процентов глобальных выбросов - поступают от сжигания с целью производства большого количества высокотемпературного тепла для промышленных продуктов, таких как цемент, сталь и нефтехимия. Чтобы поместить это в перспективу, промышленное тепло на 10 процентов больше, чем выбросы CO2 всех автомобилей в мире (6 процентов) и самолетов (2 процента) вместе взятых. Тем не менее, подумайте, сколько вы слышите об электромобилях. Подумайте, как много вы слышите о стыдливом полете. Теперь подумайте, сколько вы слышите о ... промышленном тепле. Не очень, я думаю. Но дело в том, что сегодня практически все это сжигание происходит на ископаемом топливе, и существует очень мало жизнеспособных низкоуглеродных альтернатив. По разным причинам промышленное тепло будет одним из самых крепких орешков с точки зрения выбросов углерода. И мы даже не начали.   Цементный завод в сумерках. Цементный завод в сумерках. Getty Images Некоторый свет пролился на это слепое пятно с выпуском в конце 2019 года двух докладов Хулио Фридмана, исследователя из Центра глобальной энергетической политики (CGEP) при Колумбийском университете (среди многих предметов в длинном резюме). Первый доклад, в соавторстве с Чжиюань Фаном и Ке Тангом из CGEP, посвящен текущему состоянию промышленной тепловой технологии: «Низкоуглеродистые тепловые решения для тяжелой промышленности: источники, варианты и затраты сегодня». Второй, в соавторстве с группой ученых для Форума «Инновации для прохладной земли» (МИЭФ), представляет собой дорожную карту по декарбонизации промышленного тепла, включая набор политических рекомендаций. В этих отчетах их много, но я предполагаю, что ваше терпение к промышленному теплу ограничено, поэтому я свел его к трем разделам.Во-первых, я кратко расскажу о том, почему промышленное тепло так трудно декарбонизировать; во-вторых, обзор доступных вариантов обезуглероживания; и в-третьих, некоторые рекомендации о том, как двигаться вперед. Почему промышленное тепло является такой неприятной углеродной дилеммой Есть причина, по которой вы мало слышите о промышленном тепле: потребители не покупают его. На этом рынке преобладают крупные, малоизвестные промышленные фирмы, которые работают вне поля зрения общественности. Таким образом, в отличие от электричества или автомобилей, существует небольшая перспектива продвижения рынка через популярный потребительский спрос. Политики должны будут сделать это самостоятельно. И это будет нелегко. Крупнейшими промышленными источниками выбросов являются цементная, сталелитейная и химическая промышленность; также внесли заметный вклад в переработку, удобрения и стекло. Как группа, эти отрасли имеют три примечательные особенности. Во-первых, почти все они являются предметом мировой торговли. Их цены не установлены внутри страны. Они конкурируют с оптимизированными цепочками поставок по всему миру с минимальной наценкой. Внутренняя политика, которая повышает цены, может привести к «утечке углерода» (то есть компаниям, которые просто переезжают за границу, чтобы найти более дешевую рабочую среду и условия эксплуатации). Более того, некоторые из этих отраслей, особенно цемент и сталь, особенно ценятся национальными правительствами за их рабочие места и их последствия для национальной безопасности. Политики опасаются любой политики, которая может оттолкнуть эти отрасли. «В качестве одного из признаков, большинство цемента, стали, алюминия и нефтехимических продуктов получили экологические отказы или были политически освобождены от углеродных ограничений, - говорится в отчете CGEP, - даже в странах с жесткими углеродными целями.   Печь на алюминиевом литейном заводе. Печь на алюминиевом литейном заводе. Getty Images / Культура РФ Во-вторых, они включают оборудование и оборудование, рассчитанное на срок от 20 до 50 лет. Доменные печи иногда доходят до 60. Это крупные, долгосрочные капитальные вложения, с относительно низким товарооборотом. «Немногие промышленные объекты демонстрируют признаки скорого закрытия, особенно в развивающихся странах, - говорится в отчете CGEP, - что делает проблематичным развертывание заменяющих объектов и технологий». По крайней мере, решения, которые могут работать с существующим оборудованием, будут иметь преимущество. В-третьих, их эксплуатационные требования являются строгими и разнообразными. Общим для всех них является то, что им требуется большое количество высокотемпературного тепла и высокий «тепловой поток», способность поставлять большое количество тепла стабильно, надежно и непрерывно. Простои в этих отраслях невероятно дороги. В то же время конкретные требования и процессы в этих отраслях сильно различаются.В качестве примера можно привести сталь и чугун с использованием доменных печей, в которых сжигается кокс (форма «приготовленного» угля с высоким содержанием углерода). «Кокс также обеспечивает углерод в качестве восстановителя, выступает в качестве структурной опоры для удержания рудной нагрузки и обеспечивает пористость для растущего горячего газа и тонущего расплавленного железа», - говорится в отчете CGEP. «Из-за этих многочисленных ролей прямая замена сжигания кокса на альтернативный источник технологического тепла нецелесообразна». Цементная печь работает несколько иначе, как и реакторы, которые приводят в действие химические превращения, как и стеклодув. Разнообразие конкретных эксплуатационных характеристик затрудняет повсеместную замену промышленного тепла. Каждая из этих отраслей потребует своего решения. И это должно быть решение, которое не сильно увеличивает их расходы или, по крайней мере, предпринимает шаги по защите их от международной конкуренции. Вариантов на сегодняшний день не так много, чтобы говорить о. Варианты обезуглероживания промышленного тепла ограничены Каковы альтернативы, которые могли бы обеспечить высокую температуру и высокий тепловой поток с меньшими или нулевыми выбросами углерода? Отчет не является оптимистичным: «Путь к чистой эмиссии углерода для промышленности не ясен, и сегодня только несколько вариантов кажутся жизнеспособными». Альтернативы можно разбить на пять основных категорий: Биомасса: биодизель или щепа могут быть сожжены напрямую. Электричество: «резистивное» электричество можно использовать, например, для питания дуговой печи. Водород: технически это подкатегория электричества, так как она получена из процессов, приводимых в действие электричеством; он производится паровым риформингом метана (SMR) для производства «серого» водорода с интенсивным выбросом углерода, SMR с улавливанием и хранением углерода для получения «голубого» водорода, или электролизом, вытягивающим водород непосредственно из воды, чтобы сделать низкоуглеродистым « зеленый »водород. Ядерная энергия: Атомные электростанции, как обычные реакторы, так и новые реакторы третьего поколения, выделяют тепло, которое можно переносить в виде пара. Улавливание и хранение углерода (УХУ): Вместо того, чтобы обезуглероживать сами процессы, их выбросы CO2 могут быть уловлены и захоронены, либо CO2 непосредственно от источника тепла («тепло CCS»), либо CO2 от всего предприятия («CCS с полным оборудованием» «). Все эти варианты имеют свои трудности и недостатки. Ни один из них не близок к паритету затрат с существующими процессами. Некоторые из них ограничены интенсивностью тепла, которое они могут производить. Вот разбивка:   Требования к промышленной температуре Некоторые варианты ограничены конкретными требованиями конкретных производственных процессов.Цементные печи лучше работают с плотным внутренним топливом; резистивное электричество на внешней поверхности также не работает. Но самые большие ограничения - это затраты, когда новости несколько разочаровывают по двум причинам. Во-первых, даже самые перспективные и жизнеспособные варианты существенно повышают эксплуатационные расходы. И, во-вторых, варианты, которые в настоящее время являются наименее дорогими, не совсем те, которые могут предпочесть экологи. В отчете много говорится о методологии сравнения затрат по технологиям, но главное, что следует иметь в виду, является то, что эти оценки являются предварительными. Они включают в себя различные оспариваемые предположения, а реальные данные о производительности часто недоступны. Так что все это нужно взять с крошкой соли в ожидании дальнейших исследований. Тем не менее, вот примерное сравнение стоимости:   Сравнение стоимости промышленных вариантов отопления Вы можете заметить, что большинство синих полос, низкоуглеродистых вариантов, слишком дорого. Единственно доступными являются ядерный и синий водород. Водород является наиболее перспективной альтернативой С точки зрения способности генерировать высокотемпературное тепло, доступности и пригодности для различных целей, водород, вероятно, является ведущим кандидатом среди альтернатив промышленного тепла. К сожалению, уравнение затрат на водород не является хорошим: чем оно чище, тем оно дороже. Самый дешевый способ получения водорода, способ, которым сейчас производится около 95 процентов его, - это паровой риформинг метана (SMR), который реагирует пар с метаном в присутствии катализатора при высоких температурах и давлениях. Это чрезвычайно углеродоемкий процесс, поэтому «серый водород». Выбросы углерода от SMR могут быть уловлены и захоронены с помощью CCS (хотя сегодня они редки). Как видно из диаграммы выше, этот вид «голубого водорода» является самой дешевой низкоуглеродной альтернативой высокотемпературному промышленному теплу. «Зеленый водород» получают электролизом, используя электричество для отделения водорода от воды. Если это сделано с безуглеродной энергией, это также безуглеродное. Существует несколько различных форм электролиза, в которые нам не нужно вмешиваться. Главное, что нужно знать, это то, что они дорогие - наименее дорогой в два с лишним раза дороже голубого водорода.   Затраты на водород Вот упрощенная диаграмма затрат, чтобы сделать эти сравнения более понятными:   Промышленные затраты на тепло Примечание. Эти цифры отражают то, «что можно сделать сегодня на существующих объектах». В отчете CGEP подчеркивается, что «авторы не сбрасывают со счетов будущий потенциал для более дешевых систем». Подробнее об этом позже. На данный момент, в первом приближении, все доступные низкоуглеродистые альтернативы существенно повышают стоимость промышленных тепловых процессов по сравнению с базовым уровнем. И вот что действительно важно: в большинстве случаев улавливать и закапывать СО2 в этих процессах дешевле, чем переключать системы на низкоуглеродные альтернативы. CCS часто дешевле альтернатив с низким содержанием углерода Взять цементную продукцию. Для него требуется температура не менее 1450 ° C, поэтому единственными возможными вариантами являются водород, биомасса, резистивный электрический или CCS. Вот как бы они увеличили затраты на производство цемента («клинкера»):   затраты на производство цемента Как видите, каждая низкоуглеродистая альтернатива повышает затраты более чем на 50 процентов по сравнению с базовым уровнем. Единственные, которые не повышают его более чем на 100 процентов, - это CCS (только от источника тепла), синий водород или резистивный электрический в местах с чрезвычайно дешевой и обильной не содержащей углерода энергией. Альтернативой, которую предпочитают климатические ястребы, безуглеродный вариант, который лучше всего подойдет для большинства применений, является зеленый водород. Но это в настоящее время повышает затраты между 400 и 800 процентами. Ситуация примерно такая же для стали:   Стоимость стали И так далее, от химикатов до стекла и керамики; Практически в каждом случае самое дешевое решение по обезуглероживанию в ближайшей перспективе заключается только в улавливании и захоронении выбросов углерода. Конечно, это только в среднем. Фактические затраты будут зависеть от географии - есть ли подходящие места захоронения для CO2, дешевый ли природный газ, есть ли поблизости много воды или ветра - но нет никакой простой правды о сегодняшних альтернативах промышленного тепла: что такое зеленый не очень выполнимо, а то, что выполнимо, не очень зелено. Вот качественный график, который пытается понять эти отношения.   Промышленное отопление Что наиболее выполнимо - это справа. Что самое дорогое, так это топ. На данный момент в этом правом нижнем допустимом / дешевом квадранте не так много, кроме голубого водорода. В отчете подчеркивается, что эти начальные технологические рейтинги являются «в лучшем случае временными» и «весьма спекулятивными, неопределенными и условными.«Нужно понимать гораздо больше о стоимости и целесообразности этих вариантов. Их относительная привлекательность может быстро измениться с развитием технологий. Что приводит нас к рекомендациям. Как сделать зеленое промышленное тепло дешевле, а дешевое промышленное тепло зеленее Фридманн несколько раз подчеркивает, что одним из самых ясных результатов всего этого исследования является необходимость проведения дополнительных исследований. Доступные данные по промышленным альтернативным источникам тепла являются редкими и противоречивыми, и существует несколько попыток сравнить затраты по категориям. Самая насущная необходимость - это дополнительный анализ и исследования. Тем не менее, есть путь вперед. В документе МИЭФ рассматривается вышеупомянутая информация, а затем предлагается ряд политических рекомендаций. Первое и самое важное - это усиление государственной поддержки исследований и разработок (НИОКР). Именно здесь сообщение «у нас есть решения, в которых мы нуждаемся» может быть контрпродуктивным. Да, нам нужно немедленно начать развертывание доступных чистых технологий в масштабе. Но нам также необходимо уделить внимание тем секторам экономики, которые мы еще не знаем, как обезуглерожить. Мы должны определить перспективные технологии, как это делают эти отчеты, и начать сознательно работать, чтобы снизить их стоимость. По крайней мере, США нужно увеличить свои ежегодные расходы на исследования в области чистой энергии (около 15 миллиардов долларов) примерно в десять раз, создать некоторые региональные и отраслевые исследовательские центры и привлечь партнеров из промышленности для ускорения процесса коммерциализации. Во-вторых, промышленное тепло - это та область, где государственные закупки могут сыграть огромную роль - правительства закупают большое количество стали, бетона и химикатов. «Стандарты закупок, в которых предпочтение отдается продуктам с наименьшим содержанием встроенного углерода, могут привести к значительным изменениям в промышленном поведении», - говорится в докладе МИЭФ. В-третьих, правительство должно помочь компенсировать возросшие затраты на альтернативы с помощью фискальных субсидий, будь то кредитные гарантии, прямые гранты, льготные тарифы или что у вас есть. Общественные деньги нужны, чтобы двигаться вперед. В-четвертых, для многих альтернатив требуется новая инфраструктура (например, электрические или водородные трубопроводы), и правительство может помочь в ее создании.   Коробка передач Нужно больше таких, наверное. Shutterstock Пятое (примечание: не первое, пятое): цена на углерод будет ускорять все. Непонятно, насколько высокой должна быть цена, чтобы полностью компенсировать дополнительные затраты на альтернативы - в некоторых приложениях она, вероятно, будет неосуществимо высокой, поэтому все же потребуется политика в конкретных секторах - но любая цена вообще поможет.В-шестых, для защиты от международной конкуренции со стороны стран с более низкими стандартами тарифы на углерод могут взиматься с импортируемых промышленных товаров с более высоким содержанием углерода. В-седьмых, всегда есть хорошие старомодные мандаты: правительство может просто потребовать отказа от использования ископаемого топлива в этих секторах. Наконец, добровольные отраслевые ассоциации могут содействовать распространению знаний и передового опыта среди компаний, в то время как министерство по чистой энергии на международном уровне может сделать то же самое среди стран. Как ясно из этого списка, многое предстоит сделать, прежде чем «у нас есть все необходимые решения» в секторах тяжелой промышленности. Есть и другие сектора, которые по-прежнему трудно обезуглерожить (судоходство, тяжелые грузы, самолеты), и все они выиграют от такой же политики. Нам нужно развернуть то, что мы знаем, и узнать больше о том, чего мы не знаем одновременно. Последнее замечание об электрификации Эти два отчета могут показаться про-CCS, но это не главное, что нужно от них отнять. Даже если это правда, что CCS является самым дешевым текущим вариантом декарбонизации для некоторых отраслей и секторов, он просто не будет доступен во многих областях. И в долгосрочной перспективе цель все еще должна состоять в том, чтобы по возможности искоренить ископаемое топливо, сделав альтернативы более осуществимыми и менее дорогостоящими. Единственное технологическое решение с потенциальным путем снижения кривой затрат до уровня конкурентоспособности с ископаемым топливом (по правильной цене) - это электрификация. Приведенные выше диаграммы показывают две вещи об электрификации промышленного тепла. Во-первых, резистивное электричество - это единственный низкоуглеродистый вариант промышленного тепла, конкурирующий с CCS или голубым водородом, и только в этом случае чистое электричество чрезвычайно дешево и в изобилии. И, во-вторых, единственная действительно безуглеродная, неограниченная, универсальная альтернатива - это зеленый водород, который требует обильных возобновляемых источников энергии. Оба приводят доводы в пользу абсолютной необходимости удешевления чистой электроэнергии. В текущих ценах и с современными технологиями у полностью или в основном возобновляемой сети будут проблемы с промышленным теплом, которое требует огромных, интенсивных количеств энергии, надежно и непрерывно поставляемых. Некоторые промышленные приложения могут вовремя сместить свои потребности, чтобы приспособиться к возобновляемым источникам энергии или сделать их процессы прерывистыми, но большинство не могут. Им нужна управляемая, управляемая сила.   Электродуговая печь. Электродуговая печь.Getty Images / iStockphoto Построение энергосистемы на основе возобновляемых источников энергии, которая могла бы обслуживать тяжелую промышленность, потребовало бы гораздо более дешевого и энергоемкого хранилища, большей и лучшей передачи, более интеллектуальных счетчиков и приборов и лучшего реагирования на спрос, но, прежде всего, это потребовало бы чрезвычайно дешевого и обильного углерода. бесплатное электричество. Все становится проще, если чистая энергия становится дешевле. Это верно для резистивного электричества, это верно для зеленого водорода, и это верно почти для всех трудных для декарбонизации секторов. Дешевое, обильное, чистое электричество - это единственный путь к действительно устойчивой энергетической системе, объединенной вокруг энергосистемы и свободного обмена электронами. Технологии экологически чистой энергии угрожают разрушить энергосистему. Вот как он может адаптироваться. Хотя CCS может быть самым дешевым доступным вариантом для некоторых секторов сегодня, это не может быть конечным пунктом назначения; это должно быть временным. Нам необходимо максимизировать количество CO2, которое мы извлекаем из воздуха, и закапывать его, снижая концентрацию в атмосфере и минимизируя количество, которое мы выделяем. Это может быть неосуществимо в ближайшее время, но в некоторых временных масштабах должно преобладать электричество (и водородное топливо, которое оно может создать). Таким образом, стоит добавить последний кусочек политической рекомендации, о чем явно не говорится в отчете МИЭФ: сделать электроэнергию без выбросов углерода дешевле, любыми необходимыми средствами. Расширить налоговые льготы на возобновляемые источники энергии и расширить их на другие технологии экологически чистой энергии; принять национальный стандарт экологически чистой энергии; пройти отраслевые стандарты производительности; строить междугородние линии электропередачи; использовать государственные закупки; исследования и коммерциализация передовых ядерных и геотермальных технологий; исследовать новые русловые гидроэлектростанции; и ради бога, назначьте цену на углерод. На безуглеродном электричестве держите педаль на полу. Даже когда речь идет о промышленном тепле, которое является настолько сложным, чувствительным к ценам и разнообразным в применении - где CCS может быть лучшим краткосрочным способом - все еще остается верным, что снижение затрат на чистую электроэнергию делает все проще в долгосрочной перспективе. «Дайте мне точку опоры и место, чтобы стоять, - сказал древний математик Архимед, - и я переверну мир».«Дешевое, обильное, безуглеродное электричество - точка опоры для рычага Архимеда, точка рычага, которая делает возможным перемещение остального мира