Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun (DSMF) 2026-cı ilin yanvar-may ayları üzrə açıqladığı rəsmi hesabat ölkədə pensiya təminatı sahəsinə yönəldilən vəsaitlərin həcmində və orta aylıq göstəricilərdə dəyişikliklərin baş verdiyini nümayiş etdirir.

"AzPolitika" xəbər verir ki, təqdim olunan statistik məlumatlar cari ilin göstəricilərini ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisə etməyə və mövcud tendensiyanı qeydə almağa imkan verir.

Rəsmi göstəricilərə əsasən, 2026-cı ilin ilk 5 ayında pensiya ödənişlərinə yönəldilən vəsaitin ümumi həcmi 3 milyard 262 milyon manat təşkil edib. Bu rəqəm ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə pensiya ödənişlərinin 10 faiz, yəni mütləq ifadədə 308 milyon manat artması deməkdir. Müqayisəli hesablamalar göstərir ki, 2025-ci ilin eyni dövründə müvafiq məqsədlər üçün təxminən 2 milyard 954 milyon manat vəsait xərclənmişdi.

1 iyun 2026-cı il tarixinə olan rəsmi statistikaya əsasən, pensiyaların orta aylıq məbləğlərində də ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə eyni templi dəyişiklik qeydə alınıb. Belə ki, ümumi orta aylıq pensiyanın məbləği ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 10 faiz artaraq 594 manata yüksəlib. Bu dinamikadan çıxış edərək qeyd etmək olar ki, 2025-ci ilin müvafiq dövründə ümumi orta aylıq pensiyanın məbləği təxminən 540 manat səviyyəsində qərarlaşmışdı.

Pensiyaçıların böyük hissəsini əhatə edən yaşa görə orta aylıq pensiya kateqoriyası üzrə isə cari ilin ilk 5 ayının yekununda məbləğ 632 manata çatıb. Ötən ilin müvafiq dövründəki 10 faizlik az göstərici nəzərə alındıqda, 2025-ci ilin eyni dövründə yaşa görə orta aylıq pensiyanın təxminən 575 manat təşkil etdiyi məlum olur.

Götürülən göstəricilərin həm ümumi vəsaitlər, həm də fərdi ödənişlər üzrə paralel olaraq 10 faiz artması cari ilin əvvəlində tətbiq edilən indeksasiya mexanizminin birbaşa nəticəsidir. Qanunvericiliyə uyğun olaraq, pensiyaların sığorta hissəsinin artım tempi ötən il üzrə ölkədə qeydə alınan orta aylıq nominal əməkhaqqının artım tempinə əsaslanır. Bu iqtisadi model pensiya ödənişlərinin ümumi həcminin inflyasiya və əmək bazarındakı dəyişikliklərə mütənasib şəkildə uyğunlaşdırılması prinsiplərinə söykənir.

Rasim

"AzPolitika.info"