MƏHKƏMƏ HAKİMİYYƏTSİZLİYİ...

Kimdir günahkar: gözübağlı Femida, yoxsa...

Bir fərmandan əvvəl və sonrakı düşüncələr

Xalid NİYAZOV

İçəri iki nəfər daxil oldu. Geyimi-kecimi yerində, bazburutlu. Keçib uzaq küncdəki masalardan birində əyləşdilər, çay sifariş verdilər. Tösmərək, daz başı salonun lay şüşə divarından keçən yaz Günəşinin şüalarında bərq vuran, qırmızı yanaqlarından tək yağ deyil, həm də ətrafına bir laübalıq, təşəxxüs və təkəbbür saçan qırmızısifət adamı tanıdım; yaxınlıqdakı məhkəmədə işləyirdi... bir başqa cür desək, 90-cı illərdə Aqil Abbasın yazdığı kimi... hakim maaşı alırdı.

Hiss eləyirdim ki, o da piy basmış gözünün ucuyla hərdən məni süzür və harada gördüyünü xatırlamağa çalışır. Mənsə onu çox yaxşı xatırlayırdım. Ümumiyyətlə, vicdanıyla alver edən, ləyaqətini nələrəsə qurban verən, haqq-ədaləti tapdalayıb keçən adamların cəmiyyət arasına hansı üzlə çıxdığı, arvad-uşağının, dost-aşnasının gözünün içinə necə baxdığı məndə həmişə cavabsız suallar doğurub. Belələrini zifaf gecəsi üzüqara çıxmış “gəlinə”, kişiliyin mənəvi-fizioloji rudimentinə bənzədirəm.

Yaxşı ki, dostlarla söhbətimiz də, söhbətə bəhanə olmuş çayımız da bitmişdi.

Və xəyalən Mirzə Cəlilin usta Zeynalı kimi iki dəfə yerə, bir dəfə də həmin hakimin ocaq üstündəki tava kimi qızarmış sifətinə lambırtı ilə tüpürüb bayıra çıxdım.

***

Pereat mundis et fiat justia!

Latıncadır. Təxmini tərcüməsi belədir ki, dünya məhv olsa da, ədalət bərqərar olsun.

Ölkə prezidenti İlham Əliyevin cəmiyyət həyatının ən müxtəlif sahələrini əhatə edən islahatları vətəndaşlarda rəğbət və məmləkətin sabahından yana müəyyən ümidlərlə müşayiət olunur – söyləsək, yəqin ki, hələ az demiş olarıq. Hər şeyi birdən, özü də kökündən həll eləmək müşkül məsələdir... illah da ki, azərbaycanlı mentaliteti ilə qanun, vicdan, ədalət kimi hüquqi və mənəvi kateqoriyaların kəllə-kəlləyə gəldiyi bir məkanda.

Dövlət başçısının məhkəmə-hüquq islahatları ilə bağlı ismarıclarından sonra 3 aprel tarixli “Məhkəmə-hüquq sistemində islahatların dərinləşdirilməsi haqqında” fərmanı işıq üzü gördü.

Bəzi obıvatellərin bu hadisəni bir “ilk” kimi qələmə verməsinə rəğmən ərz edək ki, ölkədə məhkəmə-hüquq islahatları, sənədin adından da göründüyü kimi, təzə başlamayıb, mabədini müstəqil Azərbaycanın 1995-ci ildə qəbul edilmiş ilk Konstitusiyasından götürür. Ötən 24 ildə bu təsərrüfatda həqiqətən də institusional sayıla biləcək böyük işlər görülüb; sahəvi qanunlar qəbul edilib, yeni məhkəmə binaları istifadəyə verilib, hakimlərin say keyfiyyəti artırılıb və s. və i.a.

Bəs mahiyyət necə, dəyişibmi? Məhkəmələrin işinin, hakimlərin fəaliyyətinin keyfiyyətinə necə, bu dəyişikliklər nüfuz edə bilibmi?

- Edib! – desək, riyakarlığa yol vermiş olarıq. Fərdi-merkantil maraqların göstəricisi olan kəmiyyət faktoru bu marafonda bir qayda olaraq paytaxt küçələrində qulaqlarımıza divan tutan “Formula - 1” bolidi kimi keyfiyyətə aman tanımır.

Nə qədər təəssüfedici olsa da, məmləkətin məhkəmə təsərrüfatı on-yüz minlərlə insanın dad döydüyü, qarğış tökdüyü, şikayət etdiyi ünvana çevrilib. Və bilirsinizmi bu məsələdə ən xoşagəlməz məqam nədən ibarətdir?

Üç-beş nadürüstün üzündən insanlarda bütövlükdə hakimiyyətin qollarına inamsızlıq yaranır. Həm də tək məhkəmə hakimiyyətinə deyil, həmin məhkəmələrdə tərəziyə qoyulan qanunları qəbul edən qanunverici hakimiyyətə, insanların hüquqlarını qorumağa vəzifəli olan icra hakimiyyətinə!

Ortada qazanan kimdir, itirən kim?!

Bəli, biz həmişə sözün abır-həyasına təcavüz edənləri qınamışıq, “reket jurnalist” adlandırmışıq, gen gəzmişik.

Müəllimləri “süpürgə pulu”, “şüşə pulu”, “gül pulu” yığmaqda qınamışıq.

Həkimləri insanların can sağlığını qazanc mənbəyinə çevirməkdə suçlamışıq.

Yol polisinə, həyət-bacasında yetişdirdiyi meyvə-tərəvəzi gətirib ucuz qiymətə satan kəndli qardaş-bacımıza “göz açmağa” imkan verməyən “postovoya”, kəmfürsət məmura, bir sözlə, əlindəki imkan və səlahiyyəti ilgək kimi soydaşlarının boğazına atıb çəkən hər kəsə layiq olduğu adı vermişik.

Lakin onların içərisində ən təhlükəlisi ədalət oğrularıdır. Adamın gözünün içinə baxa-baxa qanunlarla möhtəkirlik edən vicdan, şərəf, ləyaqət alverçiləridir.

Ulu öndərimiz Heydər Əliyevin peyğəmbərcəsinə söylədiyi bir kəlamı xatırlatmaq istərdim: - Dövlət inamsızlıq üzərində qurula bilər, ədalətsizlik üzərində yox!

***

Hakim danışan qanun, qanunsa lal hakimdir!

Böyük filosof və ritorik Siseronu 2100 il əvvəl bu sözləri söyləməyə hansı nədənlərin sövq etdiyi məlum deyil. Amma yaxşı ki, deyib.

Qızıl kimi sözlərdir... əyarı da üstündə. Ancaq görünür, rəhmətliyin vaxtında ədalət mühakiməsinə inam o qədər güclüymüş ki, hakimin haçansa ədalət İlahəsinin tərəzisinə kəc baxa biləcəyi, gözü bağlı xanıma “kəf gələ” biləcəyi heç kəsin ağlının ucundan belə keçmirmiş.

Aradan 21 yüzil keçib. Başqa ölkələri demirəm, özümüzdə – Azərbaycan məhkəmə sistemində, nəinki gözübağlı Femidaya və onun tərəzisinə, hətta bütövlükdə qanunlara, haqq-ədalətə, hakim etikasına, vicdan və ləyaqət kimi mənəvi-əxlaqi dəyərlərə xor baxanların sayı çoxalıb.

Heç şübhəsiz, ölkədə hüquqi islahatlar istiqamətində böyük işlər görülür. Prezidentin bu sahəyə diqqət və qayğısı barədə saatlarca danışmaq mümkündür. Məhkəmə islahatları aparılır, maddi-texniki baza gücləndirilir, hakim korpusunun peşəkarlıq səviyyəsinin artırılması üçün böyük işlər həyata keçirilir. Bütün bunlar danılmazdır.

Azərbaycan Prezidentinin son fərmanında da ölkənin hakim korpusuna bir çağırış var: “Azərbaycan Respublikasının bütün məhkəmələrinin sədrlərinə və hakimlərinə tövsiyə edilsin ki, məhkəmə hakimiyyətinin nüfuzunun artırılması və cəmiyyətdə məhkəmələrə etimadın möhkəmlənməsi üçün fəaliyyətlərində ədalət, qanunçuluq, qərəzsizlik, aşkarlıq, hər kəsin qanun və məhkəmə qarşısında bərabərliyi və Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası və qanunlarında təsbit edilmiş ədalət mühakiməsinin digər prinsiplərinə dönmədən riayət etsinlər”.

Unudanlara xatırladaq ki, cənab İlham Əliyev 2015-ci il noyabrın 4-də Şəki Məhkəmə Kompleksinin yeni inzibati binasının açılış mərasimindəki çıxışında da ədalət anlayışı ilə bağlı hər vaxtkı qətiyyətli mövqeyini bir daha ortaya qoymuşdu: “... məhkəmələrin qərarları ədalətli olmalıdır. Ümumiyyətlə, həyatda hər şey ədalət əsasında qurulmalıdır. Ədalət pozulduqda əlbəttə ki, həm narazılıq yarana, həm də, ümumiyyətlə, cəmiyyətin müsbət inkişafı çətinliklərlə üzləşə bilər. Ədalətli qərarlar həm insanlarda dövlətə inamı artırır, eyni zamanda, həyatımızı tənzimləyir. Bütün qərarlar ədalətli olmalıdır. Məhkəmə sistemində qəbul edilmiş qərarlar, aparılan islahatlar, bax, bu məqsədi güdür”.

Yəqin ki, bu qədəri yetər. Dövlət başçısı daha nə etməlidir? Ədalətli olsunlar deyə hakimləri “falaqqaya yatırmağımı” əmr etməlidir?!

15453794064654535686_1000x669

Məhkəmə təcrübəsinin ümumiləşdirilməsi və statistikası ilə məşğul olanlar ortaya belə bir rəqəm qoya bilərlərmi görək, Prezidentin iki çıxışı arasındakı vaxt ərzində məhkəmələrdən, hakimlərdən şikayət azalıb yoxsa artıb?

Yenə qayıdırıq fərmana. Prezidentin imzaladığı sənəd ən azından yolu bircə dəfə də olsun “ədalət sarayı”nın kandarından düşmüş, onun divarlarından ədalət umarkən “haqsızlıq zopası”na qonaq edilmiş vətəndaşlarımızın ürəyindən elə bil “yüzlük mismar” çıxartdı.

Deyilənlərə inansaq, “haqqını ver, ədalətini al” söhbətlərinin də hələlik “qulağını büküb” qoyublar bir kənara. Fərmanda Məhkəmə-Hüquq Şurasına da tövsiyələr yer alıb.

MHŞ-ın sədri F.Məmmədov Şuranın 2019-cu il 27 fevral tarixli iclasında ölkədə ədalət mühakiməsinin səmərəliliyinin artırılması istiqamətində ölkə prezidentinin rəhbərliyi altında ardıcıl islahatların keçirildiyini vurğulayaraq göstərmişdir ki, Məhkəmə-Hüquq Şurasının fəaliyyət göstərdiyi müddət ərzində hakimlər barədə 250-dən çox intizam icraatı başlanmış, 122 hakim qanunvericiliklə nəzərdə tutulmuş müxtəlif əsaslarla məhkəmə sistemindən kənarlaşdırılmışdır.

Və reallığa baxdıqda sövq-təbii düşünürsən ki, atam-babam, hələ ölkədə Məhkəmə-Hüquq Şurası var, hakimlər yüz oyundan çıxır, olmasaydı, halımız necə olardı?!

Lakin şəxsi təcrübəmizdən deyə bilərik ki, bəzən Şuranın hakimlərlə bağlı şikayətlərin öyrənilməsində ortaya qoyduğu ikili standartlar və s. bəzi hakimlərə “atı düzünə minib köndələn çapmağa” imkan yaradır.

İctimaiyyət yaxşı bilir ki, Ədliyyə naziri Fikrət Məmmədov bu sahədə can qoyur. Ali Məhkəmənin sədri Ramiz Rzayev, Bakı Apellyasiya məhkəməsinin sədri İman Nağıyev hər vasitə ilə məhkəmələrdən “vətəndaş məmnuniyyətini” təmin etməyə çalışırlar. On, iyirmi, əlli, bəlkə də yüz hakim var ki, öz fəaliyyəti ilə ortaya – Bax, bu cür işləmək lazımdır və mümkündür! – nümunəsini qoya bilir.

Ancaq azdır, bir gülnən bahar olmur.

***

Audiatur et altera pars!

Bu ifadə Roma hüququnun qarşı tərəfin də dinlənilməsinin imperativliyi ilə bağlı əsas prinsipini ehtiva edir.

Nə üçün xatırladıram?

Bir kimsə yandan replika ata bilər ki, onsuz da hakimin qərarı tərəflərdən biri üçün ədalətli, digəri üşünsə ədalətsiz görünə bilər.

Heç şübhəsiz!

Təxminən Çin sofistlərinin bu fikri kimi: - Eyni alma sağlam adama şirin, xəstəyəsə acı görünə bilər.

İkicə misal çəkəcəyəm:

- O şey dahiyanədir ki, əbədidir. Əbədi olansa ədalətli olandır.

- Hakimlər yaxşı olub qanunlar pis olunca, qanunlar yaxşı olsun, hakimlər pis.

Bu dəyərli fikirlər bəndənizə məxsus deyil. Təxminən eyni vaxtlarda yaşamış insanlara – birincisi böyük italyan mütəfəkkir-filosofu D. Ferrariyə, digəri görkəmli alman dövlət xadimi O. Bismarka aiddir.

İki dəyərdən söhbət gedir: ədalət – mənəvi kateqoriyadır, qanun – ali hüquqi qüvvəyə malik normativ aktdır.

Qanun kimlərinsə mənafeyinə, puluna, mənsəbinə, “telefon hüququ”na, tapşırığına boyun əyəndə deyil, həqiqətin təntənəsinə xidmət edəndə ədalətli olur.

Bəli, vətəndaş məhkəmə salonundan narazı gedə bilər. Ancaq o, hakimin verdiyi qərarın yeganə düzgün və ədalətli qərar olduğuna daxilən də olsa inanmalıdır.

İnanırmı?

Cavabını hələ də “ədalət sarayı”na çevirə bilmədiyimiz məhkəmə binalarının qarşısında tapmaq mümkündür.

***

Suyun lal axanı, hakimin yerə baxanı...

İxtisasca həm də hüquqşünas olduğumdan bəzən maraqlı görünən işlərlə tanış olmaq imkanını qaçırmıram.

Məsələn, adi bir nümunə. Ötən ilin sonlarında D.H. Bağırova adlı bir şəxs L.Z.Məmmədzadə adlı vətəndaş barədə Səbail Rayon Məhkəməsinə uydurma iddialarla xüsusi ittiham qaydasında şikayətlə müraciət etmişdir. Sonradan məlum olmuşdur ki, mübahisə lombard münaqişəsi əsasında yaranmışdır; belə ki, şikayətçi qarşı tərəfin lombarda girov qismində qoyduğu əmlakı qanuna zidd olaraq talan etməklə məşğul imiş.

Məhkəmə iş materiallarını araşdırıb, proses iştirakçılarının izahatını dinləyib, toplanmış sübutlara hüquqi qiymət verərək xüsusi ittiham qaydasında şikayət üzrə məhkəmənin hazırlıq iclasının nəticələri əsasında məhkəmə baxışının keçirilməsindən imtina edilməklə şikayətin geri qaytarılması barədə qərar çıxarmışdır.

Tərəf bir daha şikayət vermiş və bu dəfə də məhkəmə xüsusi ittiham qaydasında cinayət təqibinə başlayıb cəza təyin edilməsi barədə D.H.Bağırovanın xüsusi ittiham qaydasında şikayəti üzrə məhkəmə baxışının keçirilməsindən və şikayətin icraata qəbul edilməsindən imtina olunması barədə qərar çıxarmışdır.

Şikayətçi Səbail Rayon Məhkəməsinin qərarından apelyasiya şikayəti vermiş və iş Bakı Apelyasiya Məhkəməsinin hakimi Həsən Əhmədovun icraatına qəbul olunmuşdur.

Bununla da hər gün məhkəmələrdə müşahidə edilən tragikomediya bu dəfə həmin hakimin “rejissorluğu” ilə səhnələşdirildi. Lakin kifayət qədər köntöy, pinəçicəsinə, meydan oxuyacaq qədər açıq-aşkar qanunsuzluqlarla.

L.Z.Məmmədzadənin obyektiv səbəblər üzündən iclasın 3-4 gün ertələnməsi ilə bağlı teleqramına əhəmiyyət verməyən hakim H.Əhmədov israrlı şəkildə tərəfin vəkilinə zəng etdirərək prosesdə iştirakını tələb etmişdir. 22 oktyabr 2018-ci il tarixinə müəyyən edilmiş məhkəmə iclası baş tutmamışdır. Lakin hakimin hansısa maraqlar üzündən ədalətsiz qərar qəbul etmək istəyi sağlam hüquqi düşüncə və obyektiv qərar vermək kimi vəzifə borcuna o qədər güc gəlmişdir ki, vətəndaşın teleqramına, iş üzrə məhkəmə baxışında mütləq iştirak etməklə bağlı qanuni xahişinə məhəl qoymadan növbəti gün az qala təzyiq altında vəkilin məhkəmədə iştirakına nail olmuş və kifayət qədər qərəzli, tendensiyalı, maddi və prosessual hüquq normalarının pozulması ilə müşayiət olunan qərar çıxarmışdır.

Təsəvvürü belə utancvericidir; kifayət qədər hakimlik təcrübəsinə malik H.Əhmədov hansısa səbəblər üzündən 23 oktyabr 2018-ci il tarixdə işi yekunlaşdıraraq qərar qəbul etsə də, qərarın tarixini 22 oktyabr 2018-ci il olaraq göstərmişdir. Xeyr, bu texniki səhv deyildi. Hər nə qədər rüsvayçı və ağlasığmaz görünsə də, həmin fakt hakimin qərarının əvvəlcədən hazır olduğunu (- ?!) sübut edirdi.

Misal gətirdiyimiz işdə yol verilən bütün prosessual pozuntuları sadalamaqla oxucunu yormaq istəmirik. Sadəcə, sıradan bir nümunənin timsalında bəzi hakimlərin ədalət mühakiməsini necə məzhəkəyə çevirdiyini, qanunları necə təftiş etdiyini, insanları vətəndaşı olduqları ölkənin məhkəməsindən necə narazı saldıqlarını göstərmək istədik.

***

Axar su murdar götürməz!

Yəqin ki, baş verən hadisələrə bir qədər pozitiv də yanaşmaq olardı.

Artıq neçə ildir ki, ölkədə hakim korpusunun formalaşması prosesi şəffaf prosedurlar əsasında aparılır.

Hakim heyətinin təzələnməsi, gənclərə meydan verilməsi yaxşı haldır.

Bəli, hüquqa aid kitabları mütaliə eləməklə, qanunları əzbərləməklə, Türkiyədə, Avropada təcrübə keçməklə hakim olmaq mümkündür.

Amma siz də razılaşarsınız ki, həmin hakimlərə həm də ədalətli olmağı, vicdanlı olmağı, prinsipial olmağı öyrətmək gərəkdir. Həmin məziyyət və dəyərlərsə dərman-filan deyil ki, şprisə doldurub damara yeridəsən.

Heç şübhəsiz, ölkənin hakim korpusunun içərisində vicdanlı, prinsipial, qərar qəbul edərkən qanunun aliliyinə sığınan, adilliyini qoruyan, ədalətinə zaval gətirməyən, Allahını bir an belə olsun unutmayan, düzgün mövqeyi ilə adından qərar verdiyi dövlətinin başını uca edən hakimlər az deyil. İctimaiyyət onları tanıyır və hörmət edir.

Hər gün Azərbaycan məhkəmələrində minlərlə işə baxılır.

Hər gün yüzlərlə hakim Azərbaycan Respublikası adından hökm verir, qərar, qərardad, qətnamə çıxarır.

XIX əsrdə İngiltərənin baş naziri olmuş Dizraeli deyirdi ki, ədalət mühakiməsi həqiqətin hərəkətdə olan formasıdır.

Elə isə, görəsən, ölkə məhkəmələrinin çıxardığı qərarların neçə faizi həmin o həqiqətin təcəssümüdür?

Heç şübhəsiz, bu gün tutaq ki, Almaniyada, Fransada, lap elə həmin o Böyük Britaniyada sualın bu cür qoyuluşu heyrət doğurardı: necə yəni neçə faiz? Məgər məhkəmə baqqal dükanı, həqiqət və ədalət kimi bəşəri dəyərlərsə piştaxtadakı halva, yaxud mənfəətdirmi ki, qramla, faizlə ölçülsün? O ya var, ya da yoxdur!

Siz necə düşünürsünüz, VARMI?

Şərhlər

86 saylı orta məktəbin müəllimi Məmmədov Saleh İma 2019-05-04 16:17:57

XAHİŞ EDİRƏM DƏRC EDƏSİNİZ: "DÖVLƏT 2(iki) halda sarsıla bilər: Günahkar cəzasız qalanda, günahsıza cəza veriləndə" hüquqi məntiqi fəlsəfi kəlamı nəql etmiş dahi şəxsiyyət-siyasi filosof-yenilməz sərkərdə-müdrik azərbaycanlı ULU ÖNDƏR HEYDƏR ƏLİYEV FENOMENİNİN AZƏRBAYCAN XALQINA HƏM NƏSİHƏTİ VƏ HƏM DƏ VƏSİYYƏTİ OLAN AR KONSTİTUSİYASI BƏYAN EDİR Kİ: Maddə 147.I. Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası Azərbaycan Respublikasında ən yüksək hüquqi qüvvəyə malikdir. Maddə 24. I. İnsan ləyaqəti qorunur və ona hörmət edilir. Maddə 35.VI. Hər kəsin təhlükəsiz və sağlam şəraitdə işləmək, heç bir ayrı-seçkilik qoyulmadan öz işinə görə dövlətin müəyyənləşdirdiyi minimum əmək haqqı miqdarından az olmayan haqq almaq hüququ vardır. Maddə 25. Bərabərlik hüququ. Hamı qanun və məhkəmə qarşısında bərabərdir. İnsan və vətəndaş hüquqlarını və azadlıqlarını irqi, etnik, dini, dil, cinsi, mənşəyi, əqidə, siyasi və sosial mənsubiyyətə görə məhdudlaşdırmaq qadağandır.[10] Maddə 26.I. Hər kəsin qanunla qadağan olunmayan üsul və vasitələrlə öz hüquqlarını və azadlıqlarını müdafiə etmək hüququ vardır. Maddə 46. Şərəf və ləyaqətin müdafiəsi hüququ I. Hər kəsin öz şərəf və ləyaqətini müdafiə etmək hüququ vardır. II. Şəxsiyyətin ləyaqəti dövlət tərəfindən qorunur. Heç bir hal şəxsiyyətin ləyaqətinin alçaldılmasına əsas verə bilməz. III. Heç kəsə işgəncə və əzab verilə bilməz. Heç kəs insan ləyaqətini alçaldan rəftara və ya cəzaya məruz qala bilməz.

86 saylı orta məktəbin müəllimi Məmmədov Saleh İma 2019-05-04 16:17:57

XAHİŞ EDİRƏM DƏRC EDƏSİNİZ: İddiaçı olaraq tələbim aşağıdakılardan ibarət olmasına baxmayaraq ALİ MƏHKƏMƏNİN MÜLKİ İŞLƏR ÜZRƏ MƏHKƏMƏ KOLLEGİYASININ HAKİMİ: TATYANA xanım ALEKSANDROVNA QOLDMANIN 29 0ktyabr 2018-ci il tarixli 2(102)-8148/18 saylı BİLDİRİŞİNİ VƏ cavabdeh 86 saylı orta məktəbin direktoru ARZU ALLAHŞÜKÜR QIZI AZADƏLİYEVANIN KASSASİYA ŞIİKAYƏTİNİ YALNIZ 11 noyabr 2018 cil tarixdə POÇT VASİTƏSİYLƏ ALANDA MƏNƏ MƏLUM OLMUŞDUR Kİ, aydın olmayan səbəblərdən mənim kassasiya şikayətim cəmi 8(səkkiz) vərəqdən ibarətdir, HALBUKİ: 05 oktyabr 2018 il tarixli KASSASİYA ŞİKYƏTİ 42(qırx iki vərəqdən ) tərtib olunaraq notaruisda təsdiq olunmuş əmək kitabçamla birgə və digər sübutlar əlavə edilməklə RƏSMƏN APELLYASİYA MƏHKƏMƏSİNİN QƏBUL OTAĞINDA iddiaçı kimi məndə qalan 1(bir) nüsxəsi Bakı Apellyasiya Məhməkəsinin "QƏBUL ETDİM" "05 "10. 2018 il tarixli möhürüylə möhürlənərək və Əliheybətov tərəfindən imzalanaraq, 2(iki) nüsxədən ibarət TƏHVİL verilmiş və 1(bir) nüsxəsi isə vəkil AMİL DOSIYEVDƏ QALMIŞDIR:

86 saylı orta məktəbin müəllimi Məmmədov Saleh İm 2019-05-04 16:17:57

XAHİŞ EDİRƏM DƏRC EDİN: Apellyasiya məhkəməsinin dəftərxanasında rəsmi "05" 10.2018 "QƏBUL ETDİM" möhürüylə və Elman müəllim ƏLİHEYBƏTOVUN imzasıyla qəbul edilmiş sübut olaraq 1(bir) nüsxəsi məndə qalan və 2(iki) nüsxəsi təhvil verilən Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 16/07.2018-ci il tarixli iş №2(103)-1461/2018 saylı qətnaməsindən 05.10.2018-ci il tarixdə verilmiş KASSASİYA ŞİKAYƏTİYA OĞURLANMIŞ VƏ YA HANSISA VƏZİFƏLİ ŞƏXS CİNAYƏRTKARCASINA VƏZİFƏ SAXTAKARLIĞINA YOL VERMƏSİ NƏTİCƏSİNDƏ DƏYİŞDİRİLMİŞDİR! KASSASİYA ŞİKAYƏTİ HAZIRLANDIĞI DÖVRDƏ BİLAVASİTƏ VƏ DOLAYI YOLLARLA ali məhkəməyə kassasiya şikayətinin verilməsinə aşağidaki maneçiliklər törədilmişdir: APELLYASİYA MƏHKƏMƏSİNİN HAKİMİ FUAD TALIŞINSKİ VƏ RƏSMİ NİGAHDA OLDUĞUM HƏYAT YOLDAŞIMI 86 saylı orta məktəbin ingilis dili müəlliməsi Məmmədova İlahə Tofiq qızını 22 NOYABR 2014-CÜ İL TARİXDƏ AVTOMOBİL QƏZASINDA ÖLDÜRƏN sabiq deputat Ayaz Orucovun bacısı oğlu Orxan Əhməd oğlu HÜMBƏTZADƏNİN aid olduğu mafioz qruplaşmanın AZƏRBAYCAN DÖVLƏT İDARƏÇİLİK SİSTEMİNDƏ OLAN MAFİOZ GÜCÜ SAYƏSİNDƏ BU GÜNƏDƏK AĞIR CANAYƏT HADİSƏSİYLƏ BAĞLI HEÇ BİR ORQAN TƏRƏFİNDƏN İSTİNTAQI APARILMADIĞINDAN MƏHKƏMƏ QAYDASINDA BAXILMAYARAQ HEÇ BİR CƏZA TƏTBİQ EDİLMƏDİYƏN MAFİOZ QRUPLAŞMANIN SİFARİŞİNİ YERİNƏ YETİRƏN: VƏKİLLƏR KOLLEGİYASININ VƏKİLİ ELXAN AZADƏLİYEV HƏYAT YOLDAŞI 86 SAYLI ORTA MƏKTƏBİN DİREKTORU ARZU ALLAHŞÜKüR QIZI AZADƏLİYEVAYLA ƏLBİRÇİLİK EDƏRƏK MƏNƏ ŞƏR-BÖHTAN ATMAQLA 2(iki) cəza verməklə 26 ildir ki, TEXNİKİ ƏMƏK MÜƏLLİMİ PEŞƏM ÜZRƏ İŞDƏN və məktəbin TƏSƏRRÜFAT İŞLƏRİ ÜZRƏ DİREKTOR MÜAVİNİ vəzifəsindən azad edərək 4(dörd) ilə yaxındır ki, ÖZÜM VƏ AİLƏ ÜZVLƏRİM FİZİKİ VƏ MƏNƏVİ TERRORA MƏRUZ QALMAĞIMLA BAĞLI APELLYASİYA ŞİKAYƏTİ VERMƏYİMƏ BAXMAYARAQ BAKI APELLYASİYA MƏHKƏMƏSİNİN HAKİMİ FUAD TALINŞINSKİ etnik-TALIŞ AQRESSİV ŞOVİNİZMİNƏ VƏ MAFİOZ QRUPLAŞMALARIN TERROR ƏMƏLLƏRİNƏ AÇIQ DƏSTƏK OLARAQ ƏDALƏTSİZ 16/07.2018-ci il tarixli iş №2(103)-1461/2018 saylı apellyasiya məhkəməsinin qətnaməsinin çıxarılmasına nail olduğuna görə AR ALİ MƏHKƏMƏSİNƏ 13 saylı hüquq məsləhətxanasının vəkilinin hazırladığı və imzaladığı və mənim də imzaladığım, həmçiminin Apellyasiya məhkəməsinin dəftərxanasında rəsmi "05" 10.2018 "QƏBUL ETDİM" möhürüylə və Elman müəllim ƏLİHEYBƏTOVUN imzasıyla qəbul edilmiş sübut olaraq 1(bir) nüsxəsi məndə qalan və 2(iki) nüsxəsi təhvil verilən 05 0KTYABR 2018-CİL TARİXLİ KASSASİYA ŞİKAYƏTİ YA OĞURLANMIŞ VƏ YA HANSISA VƏZİFƏLİ ŞƏXS CİNAYƏRTKARCASINA VƏZİFƏ SAXTAKARLIĞINA YOL VERMƏSİ NƏTİCƏSİNDƏ DƏYİŞDİRİLMİŞDİR!

86 saylı orta məktəbin müəllimi Məmmədov Saleh İma 2019-05-04 16:17:57

XAHİŞ EDİRƏM DƏRC EDİN: RƏSMİ NİGAHDA OLDUĞUM HƏYAT YOLDAŞIM 86 saylı orta məktəbin ingilis dili müəlliməsi Məmmədova İlahə Tofiq qızının 22 NOYABR 2014-CÜ İL TARİXDƏ DÖVLƏT QAÇQIN KOMİTƏSİNİN SOSİAL İNKİŞAF FONDUNUN DİREKTORU OLMUŞ Ayaz Orucovun bacısloğlu, MTN əməkdaşı Əhməd Hümbətovun oğlu BDU hüquq fakultəsində oxuyan Orxan Hümbətzdə tərəfindən ağır yol qızasına salınaraq öldürülməmişdən əvvəl də, BU MAFİOZ QRUPLAŞMA-FAKTİKİ OLARAQ DÖVLƏT QAÇQIN KOMİTƏSİNİN SOSİAL İNKİŞAF FONDUNUN DİREKTORU OLMUŞ Ayaz Orucovun ÖZ DOĞMA oğlu 2014-CÜ İLİN MART AYINDA Azadlıq prospektində az 10 BB 111 NÖMRƏLİ ağ rəngli “mersedes -GALENDEVAGENLƏ” ağ rəngli “nissan-JUKE” markalı az 90 NX 685 dövlət nömrə nişanlı avtomobildə olan 2(iki) qadını təqibə və təhdidə məruz qoyaraq həmin şəxslərə iki qadın - sürücü Ramilə Süleymanova və onun sərnişini Aynurə Novruz qızı Cəfərova qarşı terror əməlinə yol verərək avtoməbillərinə 8(səkkiz) dəfə atəş açaraq CİDDİ ZİYAN VURMUŞDUR və ALDIĞIM MƏLUMATA GÖRƏ HEÇ BİR MƏSULİYYƏTƏ CƏLB EDİLMƏMİŞDİR. ƏSAS: 1. http://www.mia.az/w102733/Deputat%C4%B1m%C4%B1z%C4%B1n_o%C4%9Flu_2_qad%C4%B1na_8_g%C3%BCll%C9%99_atd%C4%B1_-_Video/ Deputatımızın oğlu 2 qadına 8 güllə atdı – Video 2. https://www.youtube.com/watch?time_continue=103&v=WDbMmMPgvXM Deputat oğlunun güllələdiyi qızın atası danışdı ... VƏ RƏSMİ NİGAHDA OLDUĞUM HƏYAT YOLDAŞIM 86 saylı orta məktəbin ingilis dili müəlliməsi Məmmədova İlahə Tofiq qızının 24 NOYABR 2014-CÜ İL TARİXDƏ ağır yol qızasına salınaraq öldürülməsiylə bağlı DÖVLƏT ORQANLARINA ŞİKAYƏTİMDƏN SONRA ÖZÜMƏ VƏ ƏDALƏTİN BƏRPA OLUNMASI ÜÇÜN MƏNƏ DƏSTƏK OLANLARA QARŞI TƏHDİDLƏR, TƏZYİQLƏR VƏ TƏQİBLƏR BU GÜNƏ KİMİ artıq 4(dörd) ildir ki, DAVAM ETMƏKDƏDİR.

Həqiqət 2019-05-04 16:17:57

..Sadə xalq üçün Yalnız rüşvət əsasında Qərarlar, yuxarılar üçün sifarişlə Qərarlar... F.Məmmədovun qəbulunda olmuşam. Özü də mənim kimi çox narazılıq bildirib... .

EJDER 2019-05-04 16:17:57

HA HA HA ....BU SISTEM BELE QURULUB.QOHUM EQRABE IDAREETME USULUDUR. WIKAYET,MIKAYET BOW WEYDI.EGER DEYIRLERSE ,GET KIME ISTEYIRSEN WIKAYET ELE.BU ONU GOSTERIR KI,DEREBEYLIKDI.ISLAHAT ZAD QOZDAN PERDE ASMAQDI,NESE ,KEYF ELEYIN,BIZIM HER WEYIMIZ ANALOQSUZDU

HARAY HAZİ 2019-05-04 16:17:57

Amma nəzarətedici orqan haqqında danışığına baxın. Özünə tam arxayındır ki, ona heç nə etməyəcəklər. Vay Azərbaycan vətəndaşlarının halına. Hesab edirəm ki, Möhtərəm Prezidentin vətəndaşların nahaqdan incidilməməsi haqda tapşırığını hakimlər (hamısına aid deyil) nəzərə alsaydılar, qərar qəbul edərkən özlərinin şəxsi mənafelərini önə çəkməzdilər. Kaş məhk.-də qərarlarına hörmət etdiyim Zülfiqar Sadiqov, Ramil Həsənov (Surax. M-si), Hökümə Babayeva (2 say. BİİM), Rizvan Səfərov (Ap. M-si) kimiləri çox olardı.

HARAY HAZİ 2019-05-04 16:17:57

Bakı AP. Məh.-nin hakimləri Namiq Məmmədov və Əflatun Qasımov (haqlı olan bu hakimdən heç vaxt razı qalmayıb) onun bu qanunsuzluğunu ört-basdır etdilər, çünki məhbusun atasından 2000 manat tələb edən döv. itt.-çısı İlkin bu barədə Ə. Qasımova deməmişdi. Zəngilan RM hakimi Gülsarə İmanova qanunsuz qərar verir, deyir qərarımdan ap. şik. ver. Deyirəm verəcəm, ləğv ediləndə özünüzdən MHŞ-na şik. verəcəm. İstaehza ilə gülüb deyir ki, MHŞ iqruşkadır. Azərbaycanda hakimlik edir, Az. dilini belə yaxşı bilmir,(ardı

HARAY HAZİ 2019-05-04 16:17:57

Vətəndaşlardan xahiş edirəm ki, məhkəmələrdə qanunsuzluqlarla üzləşdikdə dərhal Respublika Prezidentinə və MHŞ-na yazsınlar, həm də çoxlu sayda, məsələni ictimailəşdirsinlər. 9 saylı CM məhbusunun atasından aldadaraq 5000 manat alıb qanunsuz qərar verən Sabunçu RM-nin hakimi Fəqan Əhmədov həmin pulu qaytarmırdı, güc-bəla ilə geri aldıq. Xəzər RM-nin hakimi Əkrəm Qəhrəmanovun həmin məhbus (təsadüfən avtoqəza törətmişdi) barədə verdiyi qərara əsasən onun səlahiyyətlərinə dərhal xitam verilməli idi, lakin (ard

HARAY HAZİ 2019-05-04 16:17:57

Xalid müəllimin savadına, biliyinə bələdəm. Məhkəmələr haqqında çox düzgün yazıb, lakin çox az yazıb. Məhkəmələr (bəzi hakimləri çıxmaq şərtilə) Azərbaycan Respublikasının adından qərar verir, ancaq özlərinin bazar qanunları ilə, heç kimdən də qorxmurlar. Əlimdə çoxlu faktlar var. Ölkə başçısına və MHŞ-na təqdim edəcəm. Təklif edirəm ki, islahat zamanı bir şərti də əsas kimi qoysunlar: Bir hakimin müəyyən müddət ərzində müəyyən edilmiş sayda qərarı ləğv edilərsə, dərhal səlahiyyətinə xitam verilsin.

Fikrət Hacıyev 2019-05-04 16:17:57

Kəpəz Rayon Məhkəməsinin hakimi Rəşad Mustafayev və Gəncə Apellyasiyia Məhkəməsinin hakimi Çingiz Məmmədov GDU rəhbərliyindən rüşvət alıb Xocalı soyqırımından sonra könüllü Milli Orduya gedən tək GDU əməkdaşı kimi məni guya dekan müavinini döydüyümə görə 500 manat cərimə etdilər və icraat başlayan kimi işimi yenə itirəcəyəm. 2012-ci ildə işimi birinci dəfə itirəndə 52 və 29 sutkalıq iki aclıq aksiyası keçirib, 15 məhkəmə qərarından sonra Heydər Əliyev Fondunun hüquqi yardımı hesabına 17 aylıq itirilən əmək haqqımı ala bilmişdim. Əgər Mehriban xanımın bu köməyi olmasaydı, universitetin I və II kurs tələbələri olan övladlarım təhsillərini bitirə bilməyəcəkdilər. Hakim Çingiz Məmmədova qərarı oxumamış bildirəndə ki, Respublika Prezidentinə apellyasiya şikayətim təmin olmasa aclıq aksiyasına başlayacağımı yazmışam, o həyasızlıqla dedi ki, mənim qərarıma heç Respublika Prezidenti də təsir edə bilməz. Bu hakim qanunla qərar qəbul etsə idi, onun bu sözlərini ancaq alqışlamaq olardı. Ancaq GDU məmurlarından xırda miqdarda rüşvət alıb, müharibə veteranını 19 sutkalıq aclıq aksiyasına məcbur edən bu rüşvətxor hakimdən bu sözləri eşitmək çox qəribə idi. 14.03.2019 tarixdən 2 polis zabiti və 2 hakim barəsində CM 311.2 maddəsi ilə cinayət işinin başlanılması xahişi ilə Gəncə Prokurorluğuna ərizə yazmışam. Gəncədə uzun illər ən ağır cinayətləri ört basdır etməklə məşğul olan Gəncə Prokurorluğu rüşvətxor hakimləri həbs edəcəkmi indi???

Hacı 2019-05-04 16:17:57

Allah bizi ölkəmizin ədalətsiz (çox təəssüf hələ də rastlaşdığım və tanıdığım hakimlərin heç birində ədalətlisini görməmişəm) hakimlərindən qorusun. 2000-ci ildən sonra məhkəmələr həm savadsız olub və həm də, özbaşına olublar, hərəsi müxtəlif cür qərar qəbul edir. 2 saylı Bakı İnz.İqtisad. məhkəməsinin sədri Bəşirov Çingiz nə ilə məşğuldur bilinmir. Eləcə də hakimləri. Bakı Apel. Məhkəməsində lap qanunsuzluq baş alıb gedir. Eləcə də Ali Məhkəmədə.

Cəmşid Dərələyəzli 2019-05-04 16:17:57

Bu yaxınlarda cənab Prezident Məhkəmə-Hüquq sistemində islahatların aparılması ilə bağlı fərman imzaladı və bununla bağlı Məhkəmə_hüquq şurasında qaynar xətdə yaradıldı Həmin xəttə ilk zəng edənlərdən biri oldum. 1 həftədən sonra köhnə qayda ilə evə məktub gəldi ki, mənim şikayətimi göndəriblər şikayət etdiyim məhkəmələrə onlar mmənə cavab verəcəklər. Görünən o ki, başda Ədliyyə naziri olmaqla hazırki məhkəmə instansiyaları sədrləri ilıə bağlı islahat aparılmasa bu islahat yürüməyəcək.

Zakatala Rayon Məhkəməsində 2019-05-04 16:17:57

Zakatala Rayon Məhkəməsində Hakimi Korrupsiyada günahlandırırlar, bəs Məhkəmənin sədri Elburus nə üçün kənarda qalıb ? Biz həqiqətən düzgünlük axtarırıqsa, zakatala Rayon Məhkəməsində köklü kadr dəyişikliyi olmalıdır və Elburusda Korrupsiyada günahlandırılmalıdır ?

Məhəmməd 2019-05-04 16:17:57

Hər kəs qarşısında subut edə bilərəm ki, Sumqayıt şəhər məhkəməsinin sədri Zeyqəmin və hakimi təHminənin, Sumqayıt apellyasiya məhkəməsinin sabiq hakimi həmiD həmiDovun, alİ məhkəmƏnin hakimi kəlbƏliyevin misalında AZƏRBAYCAN məhkəmə sistemi KOLXOZ bazarıdır və ya drijorsuz orkestirdir.....P.S. Avropa Məhkəməsinin Azərbaycan bürosunun işçiləri isə xarici olkə vətəndaşları olan azərbaycanlılardır.... İKİLİ standartlardan şikayətlənənlər öz vətəndaşlarına ikili standartlar tətbiq etməməlidir!!!!!!!!!!!!!!!

Geber 2019-05-04 16:17:57

Millikişi !daqiqliya aparan yolun bir niwanini islami hissiyatla tapsanizda ,diqar elmi praktik Net cavabi alifbasi har millat ucun nardivan pillari vardir .Nainki var ,cox cuzi xarclarla kosmik wuur peyklarini wuurda qurawdirmaq kibernetikasi da vardir . Bunu etmayin yuz qat faydasini da dovlatin yiyasina izah etmak yolu da vardir .Qabaqlar buna ehtiyac ola bilsin olmayib ,lakin Ukraynali talxak Zelenskinin tez zamanda ritorikasinin tufanindan sonra ;-cec olacaq , olka talxaklarla manislara qalacaq.

yalçın 2019-05-04 16:17:57

ədliyyə, yəni ədalət baxan-paxanlığında işləyənlərin hamısı bu ərəb sözünün dilimizdəki anlamını bilməyib və bilmirlər, necəki təhsil nəzirlik-paxanlığında uğraşanlar təhsil sözünün nə demək olduğu sualıma hələ 10-15 il öncə cavab verə bilməmişdilər..nəyə xidmət etdiklərini bilməyənlər mütləq şəkildə kiməsə xidmət edirlər..qısa anlamını yazıram bu sözlərin bilməyənlər üçün: ədalət-ayırdetmə *pisi yaxşıdan, xeyri şərdən), təhsil -yetişdirmə..eğitimsə yeyetmə, yəni yaxşılaşdırma sözündəndir elə education da

Millikişi 2019-05-04 16:17:57

Bilirsiniz, ƏDALƏT istər geniş, bəşəri anlamda, istərsə də yurisprudensiyada, vurğuladığınız kimi, «YA VAR, YA DA YOXDUR!» ƏDALƏT ictimai, siyasi, mənəvi, sosial, dini, psixoloji, elmi, mədəni dəyərlərin, adət və ənənələrin əsrlər boyu bütövlükdə evolyusiya yolu ilə formalaşıb topluma mədəni xalq statusu qazandırıb şüurlarda həkk olunan kateqoriyadır. Lakin təəssüflər olsun ki, sözügedən ƏDALƏT ümumən islam dünyasında və deməli bizdə də, «HƏM VAR, HƏM DƏ YOXDUR!». Çünki, bu kəsim hələlik feodal şüuru ilə yaşayır, sözün əsl mənasında mədəni xalq statusuna sahiblənməyib. Bu toplumda seçilən bircə Türkiyə idi, təəssüflər orada da ədalətin mürtəceləşməsinin şahidiyik. Cənab Prezident bütün sahələrdə zəruri islahatlar həyata keçirir və hələ bunlardan başqa gözlənilən daha nələr-nələr olacaq. Belə isə, peşəsindən, ixtisasından, savadından-səriştəsindən və s. asılı olmayaraq cəmiyyətimizin bütün fərdləri vətəndaş olaraq ilahi ədalətə dair Ulu Öndərin: «Ədalətsizliyi ədalətsizliklə yox, ədalətsizliyi ədalətlə aradan qaldırmaq lazımdır»!!! tövsiyəsinə əməl etmək iqtidarında olan mədəni toplumuqmu? Məncə, yox! Bax budur əsas problemimiz. Problem yüzilliklərlə geri qalmış islam dünyasının ali insani dəyərlərin şahı olan ədalətə münasibətində gerizəkalığındadır!!! Və s. və i.a. P.S. Maderator, lütfən qayçılamayın. Ya tam buraxın, ya da heç buraxmayın.

Vətəndaş 2019-05-04 16:17:57

Hakimliyə namizədlər sırasında Yüksək bai (85-90) toplayanlar sonrakı mərhələdə sıradan çıxarmışıar, ancaq 60- bal toplayanlar Hakim təyin olunmuşlar.. Bunların cünahkarları Məhkəmə Hüquq Şurası deyil, bəs kimdir ? Hakimliyə Namizədlər arasında Yüksık bal toplayan namizədləri araşdırıb, siyahıları ortaya çıxartmalı və Hakimliyə təyinat almalıdırlar...

Geber 2019-05-04 16:17:57

Bizlərin şuur düsturu qədim bir qifillama cadu yazisinda yazilib_ Əl fürsutu təməüruu mərha sihab *Fursət bulud kimidir ğəldi yağdi ğetdi tuta bilməzsən. Bizləri bu dusturun tələbinə zidd : cadulayanda alin yazimiza belə yaziblar Fursət bizlərdən kimin əlinə duşdusə , əlində dəyənək ədalətin şirin dəryasi olsa da belə , qabaqini hasarlayacaq ki bir cömcə kim dəryadan icsə hami ona nifrət edəcəkdir yaxşida yolunu azacaqdir Verği Naziri ,hakim ,dustaq naziri və ya şofer cəm fursət kimidir

t.ədalət 2019-05-04 16:17:57

Günahkar hakimiyyətin rüşvət torbasıdır.Hakimlər pul verib vəzifə alanda belə olacaq.Təkcə hakimlər deyil,məmurlar da rüşvətlə vəzifə və rütbə alanda zalım olurlar.Onları qanunlara uyğunlaşdırmağın yeganə yolu rüşvət torbalarını cırıb atmaqdır.Xüsusilə, apelyasiya deyilən məhkəmələr imkanlıların əlində oyuncağa çevrilib.PS.İndi biznesə girişib verginin zavalına gəlincə,qohum-əqrəbanın köməyi ilə pul toplayıb vəzifə almaq və vergidən çəkinmədən qorxusuz-hürküsüz milyonları toplamaq daha sərfəlidir.

Geber 2019-05-04 16:17:57

Xalid Niyazov hec wubhasiz , darin analtik , etik falsafi matnlari ila , insanlari duwundurma bacariqi ila birincilar sirasindadir Birca alavam var ;_muhakima etmak ucun yararli farfd;-ozundan olan diqarina ozuna qarwi da eyni munasibatin olmamasi haqda ,darin amredici instinktlarin olmasi ,ozumuzdan olan diqarina ;_ qarei suurlu qarar vermak imkanini anadanqalma mahdudlawdirmiwdir. Yani ,ki bir milyon azeridan diqarinin da maraqini nazara alib hokm vermasi yalniz uc bew insanda tasadufdan ola bilar .

yalçın 2019-05-04 16:17:57

indi propaqandistlərin bu tipli yazıları yuxarıdan gələn siqnaldan sonra ayılma kimi bir şeydir

Son yazılar


Новости

8 Часто задаваекмых вопросов по поводу вспышки короновируса

Вспышка коронавируса, сосредоточенная в Китае, развивается с головокружительной скоростью.В последние дни Россия и Сингапур закрыли свои границы с Китаем, и Всемирная организация здравоохранения объявила о вспышке чрезвычайной ситуации в области общественного здравоохранения. Между тем, правительство США резко усилило свой ответ - выпустило консультативную помощь на самом высоком уровне, изолировало 195 граждан, эвакуированных из Китая, и временно запретило въезд иностранным гражданам, недавно прибывшим в Китай. С учетом того, что число случаев заболевания резко возросло, достигнув 3 февраля более 17 000, с 362 смертельными случаями и масками для лица, вылетевшими с прилавков магазинов, неудивительно, что вопросы - и страхи - циркулируют вокруг 2019-нКоВ, как известно о вирусе. Однако для большинства людей в США нет причин для беспокойства. И хотя разобраться в рисках с новым быстро распространяющимся патогеном сложно, эксперты по инфекционным болезням могут помочь нам разобраться с этим. Здесь приведены ответы на самые острые вопросы о новом коронавирусе и его рисках. 1) Что это за новый коронавирус и каковы симптомы? Коронавирусы - это большое семейство вирусов, которые обычно поражают дыхательную систему. Название происходит от латинского слова corona, означающего корону, из-за остроконечной бахромы, которая окружает эти вирусы. Большинство заражают животных, таких как летучие мыши, кошки и птицы. Известно, что только семь, включая 2019-нКоВ, SARS и MERS, заражают людей. Считается, что атипичная пневмония перешла от летучих мышей к людям в Китае; MERS превратился из летучих мышей в верблюдов для людей на Ближнем Востоке. Никто не знает, откуда появился 2019-нКоВ. На данный момент считается, что он совершил скачок от животных в Ухане, Китай, городе с 11 миллионами, в конце прошлого года. Но исследователи все еще пытаются выяснить его точное происхождение. Что касается симптомов: два из семи коронавирусов, поражающих человека, SARS и MERS, могут вызывать тяжелую пневмонию и даже смерть в 10 и более 30 процентах случаев соответственно. Но другие приводят к более легким симптомам, таким как простуда. На данный момент мы знаем, что 2019-nCoV может убить, но не ясно, как часто или как его смертность сравнивается с SARS и MERS. Снизил ли Китай эпидемию коронавируса на ранней стадии? По данным Центров по контролю и профилактике заболеваний, большинство пациентов сейчас начинают с лихорадки, кашля и одышки. Ранний отчет, опубликованный в The Lancet, предоставил еще более подробную информацию. Было обследовано подмножество первых 41 пациента с подтвержденным 2019 нКоВ в Ухани.Наиболее распространенными симптомами были лихорадка, кашель, мышечные боли и усталость; реже были головная боль, диарея и кашель слизи или крови. У всех были пневмонии и аномалии легких при компьютерной томографии. Что касается тяжести заболевания: 13 пациентов были госпитализированы в ОИТ, а 6 умерли. К 22 января большинство (68 процентов) пациентов были выписаны из больницы. Совсем недавно появились сообщения о людях с очень легкими симптомами, например, о четырех случаях на юге Германии. Есть также свидетельства бессимптомных случаев. Возможно, что когда мы узнаем больше, 2019-нКоВ будет больше похож на грипп, чем на SARS. Это потому, что инфекционные заболевания, как правило, выглядят более серьезными, когда их впервые обнаруживают, поскольку люди, появляющиеся в больницах, как правило, самые больные. И уже новый вирус кажется менее смертоносным, чем как SARS, так и MERS. 2) Как распространяются коронавирусы? Мы еще не знаем, как именно распространяется 2019-нКоВ, но у нас есть много данных о том, как MERS, SARS и другие респираторные вирусы передаются от человека к человеку. И это главным образом из-за воздействия капель от кашля или чихания. Поэтому, когда инфицированный человек кашляет или чихает, он выпускает спрей, и если эти капли попадают в нос, глаза или рот другого человека, они могут передать вирус, сказала Дженнифер Нуццо, эксперт по инфекционным заболеваниям и старший ученый в Центр безопасности здоровья Джона Хопкинса. В более редких случаях человек может опосредованно подхватить респираторное заболевание, «прикасаясь к каплям на поверхности, а затем прикасаясь к слизистым оболочкам» во рту, глазах и носу, добавила она. Вот почему мытье рук является важной мерой общественного здравоохранения - постоянно, особенно во время вспышки. 3) Должен ли я путешествовать во время этой вспышки?   Турист, одетый в респираторную маску у фонтана Треви в центре Рима 31 января 2020 года. Итальянское правительство объявило чрезвычайное положение, чтобы предотвратить распространение нового коронавируса после подтверждения двух случаев заболевания в Риме. Филиппо Монтефорте / AFP через Getty Images И CDC, и Госдепартамент выпустили свои высокопоставленные предупреждения о поездках в Китай, советуя американцам избегать поездок туда на данный момент. (Эти рекомендации могут измениться по мере развития вспышки, поэтому продолжайте проверять их.) И это не только потому, что существует риск заражения этим новым вирусом. Сейчас многие авиакомпании отменяют или сокращают рейсы в Китай, частично из-за снижения спроса. «Меня больше беспокоит непредсказуемость реакции [вспышки] на данный момент», - сказал Нуццо. «Не было бы весело поехать в Китай и как-то там застрять. И возвращаясь, вы будете подвергнуты дополнительному скринингу.» Безопасно ли путешествовать во время вспышки коронавируса? Специалист по инфекционным заболеваниям объясняет. Но люди, обеспокоенные путешествиями, должны помнить, что эти рекомендации ориентированы на Китай, где эпидемия в настоящее время разворачивается. На данный момент 99 процентов приходится на материковый Китай. И более половины из них в Хубэй. «Риск заражения этой инфекцией за пределами Хубэя и, действительно, за пределами Китая, удивительно низок», - сказал Исаак Богох, профессор Университета Торонто, который изучает, как воздушные путешествия влияют на динамику вспышек, включая новую коронавирусную инфекцию. Люди с вирусом были обнаружены в других странах, поэтому ВОЗ объявила вспышку чрезвычайной ситуации в области общественного здравоохранения. Но на сегодняшний день это в основном путешественники из Китая. «Мы можем подсчитать количество людей, которые никогда не сталкивались с Хубэем или Китаем, которые были заражены этим вирусом одной или двумя руками», - сказал Богох. «Поэтому, если люди путешествуют [за пределами Китая,] ваш риск близок к нулю процентов». Что если вам нужно путешествовать и вы сидите рядом с больным? Богоч сказал, что даже не время паниковать. «Была проведена определенная работа по изучению риска заражения инфекционными заболеваниями в результате авиаперелетов. Риск заражения респираторной инфекцией воздушным транспортом по-прежнему чрезвычайно низок ». Риск возрастает, если вы оказались в шести футах от человека с респираторной инфекцией. Но даже там простая близость не обязательно означает, что вы поймаете что-нибудь. Вместо этого, чем более заразен человек, и чем дольше вы сидите рядом с ним, тем выше ваш риск. Если вы не находитесь рядом с человеком очень долго или не очень заразны, тем ниже риск. И опять же, маловероятно, что у больного даже есть коронавирус. 4) Я все еще беспокоюсь о новом коронавирусе. Что я должен сделать, чтобы защитить себя? Купить маску?   Люди носят медицинские маски в качестве меры предосторожности против коронавируса, прогуливаясь по Нью-Йорку 30 января 2020 года. Tayfun Coskun / Anadolu Agency by Getty Images В США риск для населения в настоящее время считается низким. И почти каждый эксперт в области здравоохранения, с которым говорил Вокс, сказал, что нет убедительных доказательств в поддержку использования масок для лица для профилактики заболеваний среди населения в целом. Маски полезны только в том случае, если у вас уже есть респираторная инфекция и вы хотите свести к минимуму риск ее распространения среди других людей или если вы работаете в больнице и находитесь в прямом контакте с людьми с респираторными заболеваниями. (Кроме того, есть сообщения о том, что маски и другие материалы принадлежат медицинским работникам, чтобы оставаться в безопасности.) Как технические компании пытаются справиться с мошенничеством по поводу коронавируса? Вот почему CDC советует против использования масок для обычных американцев. «Вирус не распространяется в широких кругах общества», - объяснила Нэнси Мессонье, директор Национального центра иммунизации и респираторных заболеваний CDC, на брифинге для прессы 30 января. Но люди все равно копят их по неправильным причинам. По словам Мессонье, лучшее, что вы можете сделать, чтобы предотвратить всевозможные болезни, это «вымыть руки, прикрыть кашель, позаботиться о себе и следить за информацией, которую мы предоставляем». 5) Как насчет случаев, когда люди распространяют вирус до того, как у него появятся симптомы? Разве это не беспокоит? У нас есть лучшее доказательство того, что вирус может распространиться до того, как у человека появятся симптомы, из Германии. Там, как известно, четыре человека имеют вирус. Вспышка была выявлена ​​в Баварии 27 января, когда немецкому бизнесмену был поставлен диагноз. Он встречался с коллегой-женщиной, который приезжал из Шанхая и имел вирус, но не знал об этом. Женщина только начала чувствовать симптомы - такие как лихорадка и кашель - после того, как она покинула Германию, и через несколько дней после встречи с немецким бизнесменом. Это говорит о том, что она, возможно, передала вирус человеку, прежде чем узнает, что она больна. К 28 января три сотрудника бизнесмена были диагностированы с вирусом, согласно сообщению случая Нового английского медицинского журнала. У одного был контакт с женщиной из Шанхая; двое других, похоже, получили вирус от немецкого бизнесмена. «Тот факт, что бессимптомные люди являются потенциальными источниками инфекции 2019-нКоВ, может потребовать переоценки динамики передачи текущей вспышки», - пишут авторы исследования. Но они также подчеркнули, насколько легкое заболевание оказалось у немецких пациентов. И возникает вопрос о том, действительно ли женщина была без симптомов и насколько бессимптомный риск представляет собой для общественного здравоохранения. «Даже если бы были случаи бессимптомной передачи этогоинфекции, как правило, это будут редкие случаи, и почти со всеми другими инфекциями дыхательных путей, известными человечеству, это не люди, которые ведут эпидемию », - сказал Богох. 6) Означает ли заявление ВОЗ, что коронавирус является глобальной чрезвычайной ситуацией в области здравоохранения, означает, что это станет смертельной пандемией?   Генеральный директор ВОЗ Тедрос Адханом Гебреесус (справа) вместе с руководителем Программы ВОЗ по чрезвычайным ситуациям в области здравоохранения Майклом Райаном на пресс-конференции после Комитета по чрезвычайной ситуации ВОЗ, на которой обсуждается вопрос о том, является ли новый коронавирус международной чрезвычайной ситуацией в области здравоохранения, 30 января 2020 года в Женеве. Фабрис Коффрини / AFP через Getty Images Объявление ВОЗ «чрезвычайной ситуации в области общественного здравоохранения, имеющей международное значение», или PHEIC, не означает, что это станет смертельной пандемией. Вместо этого PHEIC - это политический инструмент, который агентство может использовать, чтобы попытаться предотвратить пандемию - привлечение внимания к серьезной угрозе заболевания, вовлечение мирового сообщества в скоординированные ответные меры на вспышку, мобилизация ресурсов и предоставление странам рекомендаций о том, как реагировать, и остановить распространение болезни через границы. Генеральный директор агентства Тедрос Адханом Гебреесус очень четко заявил, что они объявили тревогу в качестве меры предосторожности: агентство обеспокоено потенциальным ущербом, который может нанести вирус в странах с более слабыми системами здравоохранения, и призвало международное сообщество оказать помощь. Он подчеркнул, что подавляющее большинство случаев по-прежнему в Китае, и что Китай быстро принял меры по контролю над вспышкой. Два ключевых вопроса, которые определят, станет ли вспышка коронавируса пандемией Хотя есть случаи, по крайней мере, в 23 других странах, они не превратились в локальные вспышки. Так что на данный момент CDC и ВОЗ все еще называют это вспышкой. Однако очень скоро эксперты в области здравоохранения могут определить, что в Китае достаточно случаев, чтобы назвать вспышку эпидемией. И если заболевание будет продолжать распространяться локально в других странах, оно может перерасти в пандемию (которая определяется как эпидемия, распространяющаяся на два или более регионов мира). «Это очень, очень трансмиссивно, и почти наверняка это будет пандемия», - сказал New York Times доктор Энтони Фаучи, директор Национального института аллергии и инфекционных заболеваний. «Но будет ли это катастрофическим? Я не знаю." Это подводит нас к вопросу о смертельности: мы еще не знаем, насколько смертельна эта болезнь. Если взять текущее количество смертей и разделить его на число известных случаев, «смертность от случаев составляет 2 процента, а в первые дни она снизилась с 3 процентов», - говорит Говард Маркел из Мичиганского университета, изучающий вспышки.«И если он будет действительно очень низким, мы, вероятно, скажем - как мы это делали в Мексике в 2009 году со свиным гриппом - что это нечто очень похожее, если не менее смертельное, чем обычный сезонный грипп». Так что, как только будет обнаружено больше таких легких или бессимптомных случаев, этот вирус может выглядеть гораздо менее пугающим. «Мы живем [с] и терпим большое количество респираторных вирусов, - сказал Нуццо, - некоторые из них даже более передаваемы, чем оценки, которые люди придумали для этого - но они не попадают в заголовки». новый коронавирус выглядит менее серьезным, добавила она, «возможно, мы отходим от сдерживания вируса как цели до минимизации его распространения». 7) Есть ли риск возникновения вспышки в моем городе?   Две женщины в лицевых масках 31 января 2020 года в Ньюкасл-апон-Тайн, Англия. Некоторые из лучших исследований по этому вопросу принадлежат Богочу и его коллегам. В последние пару недель они провели отличные исследования в городах, наиболее уязвимых к новым коронавирусным инфекциям. Что такое большой вынос? Это действительно Восточная Азия и Юго-Восточная Азия, которые наиболее подвержены риску. Исследователи - из Оксфордского университета, Университета Торонто и Лондонской школы медицины и тропической гигиены - использовали данные 2019 года от Международной ассоциации воздушного транспорта, чтобы найти все города Китая, которые приняли в течение февраля не менее 100 000 пассажиров из Ухани в течение февраля. Апрель. Затем они смоделировали, как болезнь могла распространиться из этих городов, если они столкнулись с локальными вспышками. Вот 15 из 50 лучших направлений, в которых могут наблюдаться вспышки (также обратите внимание на число IDVI - Индекс уязвимости к инфекционным болезням - число. Это показатель способности страны управлять инфекционными заболеваниями. Баллы ближе к нулю означают, что они меньше подготовлены.)   Оксфордский журнал медицины путешествий: «Никто не удивится, если в Европу и США будет экспортировано больше дел», - сказал Богоч. «Но места, в которых будет наибольший объем и количество экспортируемых инфекций, будут в центрах Восточной Азии и Юго-Восточной Азии». 8) Когда это закончится? Как объяснил мой коллега Брайан Резник, эта вспышка может быть прекращена несколькими способами. Возможно, меры общественного здравоохранения - быстрое выявление случаев заболевания, изоляция зараженных людей - остановят распространение этого коронавируса. (Вот что остановило распространение атипичной пневмонии в 2003 году.) Поскольку это зоонозная болезнь, исходящая от животного, поиск и устранение этого источника также поможет. Или, может быть, будет изобретена вакцина или противовирусный препарат, чтобы обуздать более широкую эпидемию (хотя это, вероятно, займет годы). Наконец, есть вероятность, что вирус просто вымрет.«Вспышки болезней напоминают пожары», - пишет Резник. «Вирус - это пламя. Чувствительные люди - топливо. В конце концов огонь сгорает сам, если у него кончается растопка. Вспышка вируса закончится, когда он перестанет находить подверженных заражению людей ». Существует также шанс, как сказал Нуццо Вокс, что это просто становится одной из болезней в обращении, которые обычно заражают людей. Какое беспокойство снова зависит от того, насколько серьезным окажется 2019nCoV.

Проблема климата и насколько её сложно решить

Все варианты обмена Сталелитейщик. Работа с доменной печью для производства стали и чугуна. Эта часть была впервые опубликована в октябре 2019 года и была слегка обновлена. Климатические активисты любят говорить, что у нас есть все решения, которые нам нужны для борьбы с климатическим кризисом; нам не хватает только политической воли. Хотя с точки зрения политики это действительно так - у нас, безусловно, достаточно решений, чтобы начать работу и вносить большие изменения, но с технической точки зрения это неправильно. Истинное поражение от изменения климата будет означать получение чистых нулевых выбросов углерода и в конечном итоге отрицательных выбросов. Это означает обезуглероживание всего. Каждый сектор экономики. Каждое использование ископаемого топлива. И на самом деле, есть некоторые сектора, некоторые виды использования ископаемого топлива, которые мы еще не знаем, как обезуглерожить. Возьмем, к примеру, промышленное тепло: чрезвычайно высокотемпературное тепло, используемое для производства стали и цемента. Это не сексуально, но это важно. На тяжелую промышленность приходится около 22 процентов глобальных выбросов CO2. Сорок два процента из этого - около 10 процентов глобальных выбросов - поступают от сжигания с целью производства большого количества высокотемпературного тепла для промышленных продуктов, таких как цемент, сталь и нефтехимия. Чтобы поместить это в перспективу, промышленное тепло на 10 процентов больше, чем выбросы CO2 всех автомобилей в мире (6 процентов) и самолетов (2 процента) вместе взятых. Тем не менее, подумайте, сколько вы слышите об электромобилях. Подумайте, как много вы слышите о стыдливом полете. Теперь подумайте, сколько вы слышите о ... промышленном тепле. Не очень, я думаю. Но дело в том, что сегодня практически все это сжигание происходит на ископаемом топливе, и существует очень мало жизнеспособных низкоуглеродных альтернатив. По разным причинам промышленное тепло будет одним из самых крепких орешков с точки зрения выбросов углерода. И мы даже не начали.   Цементный завод в сумерках. Цементный завод в сумерках. Getty Images Некоторый свет пролился на это слепое пятно с выпуском в конце 2019 года двух докладов Хулио Фридмана, исследователя из Центра глобальной энергетической политики (CGEP) при Колумбийском университете (среди многих предметов в длинном резюме). Первый доклад, в соавторстве с Чжиюань Фаном и Ке Тангом из CGEP, посвящен текущему состоянию промышленной тепловой технологии: «Низкоуглеродистые тепловые решения для тяжелой промышленности: источники, варианты и затраты сегодня». Второй, в соавторстве с группой ученых для Форума «Инновации для прохладной земли» (МИЭФ), представляет собой дорожную карту по декарбонизации промышленного тепла, включая набор политических рекомендаций. В этих отчетах их много, но я предполагаю, что ваше терпение к промышленному теплу ограничено, поэтому я свел его к трем разделам.Во-первых, я кратко расскажу о том, почему промышленное тепло так трудно декарбонизировать; во-вторых, обзор доступных вариантов обезуглероживания; и в-третьих, некоторые рекомендации о том, как двигаться вперед. Почему промышленное тепло является такой неприятной углеродной дилеммой Есть причина, по которой вы мало слышите о промышленном тепле: потребители не покупают его. На этом рынке преобладают крупные, малоизвестные промышленные фирмы, которые работают вне поля зрения общественности. Таким образом, в отличие от электричества или автомобилей, существует небольшая перспектива продвижения рынка через популярный потребительский спрос. Политики должны будут сделать это самостоятельно. И это будет нелегко. Крупнейшими промышленными источниками выбросов являются цементная, сталелитейная и химическая промышленность; также внесли заметный вклад в переработку, удобрения и стекло. Как группа, эти отрасли имеют три примечательные особенности. Во-первых, почти все они являются предметом мировой торговли. Их цены не установлены внутри страны. Они конкурируют с оптимизированными цепочками поставок по всему миру с минимальной наценкой. Внутренняя политика, которая повышает цены, может привести к «утечке углерода» (то есть компаниям, которые просто переезжают за границу, чтобы найти более дешевую рабочую среду и условия эксплуатации). Более того, некоторые из этих отраслей, особенно цемент и сталь, особенно ценятся национальными правительствами за их рабочие места и их последствия для национальной безопасности. Политики опасаются любой политики, которая может оттолкнуть эти отрасли. «В качестве одного из признаков, большинство цемента, стали, алюминия и нефтехимических продуктов получили экологические отказы или были политически освобождены от углеродных ограничений, - говорится в отчете CGEP, - даже в странах с жесткими углеродными целями.   Печь на алюминиевом литейном заводе. Печь на алюминиевом литейном заводе. Getty Images / Культура РФ Во-вторых, они включают оборудование и оборудование, рассчитанное на срок от 20 до 50 лет. Доменные печи иногда доходят до 60. Это крупные, долгосрочные капитальные вложения, с относительно низким товарооборотом. «Немногие промышленные объекты демонстрируют признаки скорого закрытия, особенно в развивающихся странах, - говорится в отчете CGEP, - что делает проблематичным развертывание заменяющих объектов и технологий». По крайней мере, решения, которые могут работать с существующим оборудованием, будут иметь преимущество. В-третьих, их эксплуатационные требования являются строгими и разнообразными. Общим для всех них является то, что им требуется большое количество высокотемпературного тепла и высокий «тепловой поток», способность поставлять большое количество тепла стабильно, надежно и непрерывно. Простои в этих отраслях невероятно дороги. В то же время конкретные требования и процессы в этих отраслях сильно различаются.В качестве примера можно привести сталь и чугун с использованием доменных печей, в которых сжигается кокс (форма «приготовленного» угля с высоким содержанием углерода). «Кокс также обеспечивает углерод в качестве восстановителя, выступает в качестве структурной опоры для удержания рудной нагрузки и обеспечивает пористость для растущего горячего газа и тонущего расплавленного железа», - говорится в отчете CGEP. «Из-за этих многочисленных ролей прямая замена сжигания кокса на альтернативный источник технологического тепла нецелесообразна». Цементная печь работает несколько иначе, как и реакторы, которые приводят в действие химические превращения, как и стеклодув. Разнообразие конкретных эксплуатационных характеристик затрудняет повсеместную замену промышленного тепла. Каждая из этих отраслей потребует своего решения. И это должно быть решение, которое не сильно увеличивает их расходы или, по крайней мере, предпринимает шаги по защите их от международной конкуренции. Вариантов на сегодняшний день не так много, чтобы говорить о. Варианты обезуглероживания промышленного тепла ограничены Каковы альтернативы, которые могли бы обеспечить высокую температуру и высокий тепловой поток с меньшими или нулевыми выбросами углерода? Отчет не является оптимистичным: «Путь к чистой эмиссии углерода для промышленности не ясен, и сегодня только несколько вариантов кажутся жизнеспособными». Альтернативы можно разбить на пять основных категорий: Биомасса: биодизель или щепа могут быть сожжены напрямую. Электричество: «резистивное» электричество можно использовать, например, для питания дуговой печи. Водород: технически это подкатегория электричества, так как она получена из процессов, приводимых в действие электричеством; он производится паровым риформингом метана (SMR) для производства «серого» водорода с интенсивным выбросом углерода, SMR с улавливанием и хранением углерода для получения «голубого» водорода, или электролизом, вытягивающим водород непосредственно из воды, чтобы сделать низкоуглеродистым « зеленый »водород. Ядерная энергия: Атомные электростанции, как обычные реакторы, так и новые реакторы третьего поколения, выделяют тепло, которое можно переносить в виде пара. Улавливание и хранение углерода (УХУ): Вместо того, чтобы обезуглероживать сами процессы, их выбросы CO2 могут быть уловлены и захоронены, либо CO2 непосредственно от источника тепла («тепло CCS»), либо CO2 от всего предприятия («CCS с полным оборудованием» «). Все эти варианты имеют свои трудности и недостатки. Ни один из них не близок к паритету затрат с существующими процессами. Некоторые из них ограничены интенсивностью тепла, которое они могут производить. Вот разбивка:   Требования к промышленной температуре Некоторые варианты ограничены конкретными требованиями конкретных производственных процессов.Цементные печи лучше работают с плотным внутренним топливом; резистивное электричество на внешней поверхности также не работает. Но самые большие ограничения - это затраты, когда новости несколько разочаровывают по двум причинам. Во-первых, даже самые перспективные и жизнеспособные варианты существенно повышают эксплуатационные расходы. И, во-вторых, варианты, которые в настоящее время являются наименее дорогими, не совсем те, которые могут предпочесть экологи. В отчете много говорится о методологии сравнения затрат по технологиям, но главное, что следует иметь в виду, является то, что эти оценки являются предварительными. Они включают в себя различные оспариваемые предположения, а реальные данные о производительности часто недоступны. Так что все это нужно взять с крошкой соли в ожидании дальнейших исследований. Тем не менее, вот примерное сравнение стоимости:   Сравнение стоимости промышленных вариантов отопления Вы можете заметить, что большинство синих полос, низкоуглеродистых вариантов, слишком дорого. Единственно доступными являются ядерный и синий водород. Водород является наиболее перспективной альтернативой С точки зрения способности генерировать высокотемпературное тепло, доступности и пригодности для различных целей, водород, вероятно, является ведущим кандидатом среди альтернатив промышленного тепла. К сожалению, уравнение затрат на водород не является хорошим: чем оно чище, тем оно дороже. Самый дешевый способ получения водорода, способ, которым сейчас производится около 95 процентов его, - это паровой риформинг метана (SMR), который реагирует пар с метаном в присутствии катализатора при высоких температурах и давлениях. Это чрезвычайно углеродоемкий процесс, поэтому «серый водород». Выбросы углерода от SMR могут быть уловлены и захоронены с помощью CCS (хотя сегодня они редки). Как видно из диаграммы выше, этот вид «голубого водорода» является самой дешевой низкоуглеродной альтернативой высокотемпературному промышленному теплу. «Зеленый водород» получают электролизом, используя электричество для отделения водорода от воды. Если это сделано с безуглеродной энергией, это также безуглеродное. Существует несколько различных форм электролиза, в которые нам не нужно вмешиваться. Главное, что нужно знать, это то, что они дорогие - наименее дорогой в два с лишним раза дороже голубого водорода.   Затраты на водород Вот упрощенная диаграмма затрат, чтобы сделать эти сравнения более понятными:   Промышленные затраты на тепло Примечание. Эти цифры отражают то, «что можно сделать сегодня на существующих объектах». В отчете CGEP подчеркивается, что «авторы не сбрасывают со счетов будущий потенциал для более дешевых систем». Подробнее об этом позже. На данный момент, в первом приближении, все доступные низкоуглеродистые альтернативы существенно повышают стоимость промышленных тепловых процессов по сравнению с базовым уровнем. И вот что действительно важно: в большинстве случаев улавливать и закапывать СО2 в этих процессах дешевле, чем переключать системы на низкоуглеродные альтернативы. CCS часто дешевле альтернатив с низким содержанием углерода Взять цементную продукцию. Для него требуется температура не менее 1450 ° C, поэтому единственными возможными вариантами являются водород, биомасса, резистивный электрический или CCS. Вот как бы они увеличили затраты на производство цемента («клинкера»):   затраты на производство цемента Как видите, каждая низкоуглеродистая альтернатива повышает затраты более чем на 50 процентов по сравнению с базовым уровнем. Единственные, которые не повышают его более чем на 100 процентов, - это CCS (только от источника тепла), синий водород или резистивный электрический в местах с чрезвычайно дешевой и обильной не содержащей углерода энергией. Альтернативой, которую предпочитают климатические ястребы, безуглеродный вариант, который лучше всего подойдет для большинства применений, является зеленый водород. Но это в настоящее время повышает затраты между 400 и 800 процентами. Ситуация примерно такая же для стали:   Стоимость стали И так далее, от химикатов до стекла и керамики; Практически в каждом случае самое дешевое решение по обезуглероживанию в ближайшей перспективе заключается только в улавливании и захоронении выбросов углерода. Конечно, это только в среднем. Фактические затраты будут зависеть от географии - есть ли подходящие места захоронения для CO2, дешевый ли природный газ, есть ли поблизости много воды или ветра - но нет никакой простой правды о сегодняшних альтернативах промышленного тепла: что такое зеленый не очень выполнимо, а то, что выполнимо, не очень зелено. Вот качественный график, который пытается понять эти отношения.   Промышленное отопление Что наиболее выполнимо - это справа. Что самое дорогое, так это топ. На данный момент в этом правом нижнем допустимом / дешевом квадранте не так много, кроме голубого водорода. В отчете подчеркивается, что эти начальные технологические рейтинги являются «в лучшем случае временными» и «весьма спекулятивными, неопределенными и условными.«Нужно понимать гораздо больше о стоимости и целесообразности этих вариантов. Их относительная привлекательность может быстро измениться с развитием технологий. Что приводит нас к рекомендациям. Как сделать зеленое промышленное тепло дешевле, а дешевое промышленное тепло зеленее Фридманн несколько раз подчеркивает, что одним из самых ясных результатов всего этого исследования является необходимость проведения дополнительных исследований. Доступные данные по промышленным альтернативным источникам тепла являются редкими и противоречивыми, и существует несколько попыток сравнить затраты по категориям. Самая насущная необходимость - это дополнительный анализ и исследования. Тем не менее, есть путь вперед. В документе МИЭФ рассматривается вышеупомянутая информация, а затем предлагается ряд политических рекомендаций. Первое и самое важное - это усиление государственной поддержки исследований и разработок (НИОКР). Именно здесь сообщение «у нас есть решения, в которых мы нуждаемся» может быть контрпродуктивным. Да, нам нужно немедленно начать развертывание доступных чистых технологий в масштабе. Но нам также необходимо уделить внимание тем секторам экономики, которые мы еще не знаем, как обезуглерожить. Мы должны определить перспективные технологии, как это делают эти отчеты, и начать сознательно работать, чтобы снизить их стоимость. По крайней мере, США нужно увеличить свои ежегодные расходы на исследования в области чистой энергии (около 15 миллиардов долларов) примерно в десять раз, создать некоторые региональные и отраслевые исследовательские центры и привлечь партнеров из промышленности для ускорения процесса коммерциализации. Во-вторых, промышленное тепло - это та область, где государственные закупки могут сыграть огромную роль - правительства закупают большое количество стали, бетона и химикатов. «Стандарты закупок, в которых предпочтение отдается продуктам с наименьшим содержанием встроенного углерода, могут привести к значительным изменениям в промышленном поведении», - говорится в докладе МИЭФ. В-третьих, правительство должно помочь компенсировать возросшие затраты на альтернативы с помощью фискальных субсидий, будь то кредитные гарантии, прямые гранты, льготные тарифы или что у вас есть. Общественные деньги нужны, чтобы двигаться вперед. В-четвертых, для многих альтернатив требуется новая инфраструктура (например, электрические или водородные трубопроводы), и правительство может помочь в ее создании.   Коробка передач Нужно больше таких, наверное. Shutterstock Пятое (примечание: не первое, пятое): цена на углерод будет ускорять все. Непонятно, насколько высокой должна быть цена, чтобы полностью компенсировать дополнительные затраты на альтернативы - в некоторых приложениях она, вероятно, будет неосуществимо высокой, поэтому все же потребуется политика в конкретных секторах - но любая цена вообще поможет.В-шестых, для защиты от международной конкуренции со стороны стран с более низкими стандартами тарифы на углерод могут взиматься с импортируемых промышленных товаров с более высоким содержанием углерода. В-седьмых, всегда есть хорошие старомодные мандаты: правительство может просто потребовать отказа от использования ископаемого топлива в этих секторах. Наконец, добровольные отраслевые ассоциации могут содействовать распространению знаний и передового опыта среди компаний, в то время как министерство по чистой энергии на международном уровне может сделать то же самое среди стран. Как ясно из этого списка, многое предстоит сделать, прежде чем «у нас есть все необходимые решения» в секторах тяжелой промышленности. Есть и другие сектора, которые по-прежнему трудно обезуглерожить (судоходство, тяжелые грузы, самолеты), и все они выиграют от такой же политики. Нам нужно развернуть то, что мы знаем, и узнать больше о том, чего мы не знаем одновременно. Последнее замечание об электрификации Эти два отчета могут показаться про-CCS, но это не главное, что нужно от них отнять. Даже если это правда, что CCS является самым дешевым текущим вариантом декарбонизации для некоторых отраслей и секторов, он просто не будет доступен во многих областях. И в долгосрочной перспективе цель все еще должна состоять в том, чтобы по возможности искоренить ископаемое топливо, сделав альтернативы более осуществимыми и менее дорогостоящими. Единственное технологическое решение с потенциальным путем снижения кривой затрат до уровня конкурентоспособности с ископаемым топливом (по правильной цене) - это электрификация. Приведенные выше диаграммы показывают две вещи об электрификации промышленного тепла. Во-первых, резистивное электричество - это единственный низкоуглеродистый вариант промышленного тепла, конкурирующий с CCS или голубым водородом, и только в этом случае чистое электричество чрезвычайно дешево и в изобилии. И, во-вторых, единственная действительно безуглеродная, неограниченная, универсальная альтернатива - это зеленый водород, который требует обильных возобновляемых источников энергии. Оба приводят доводы в пользу абсолютной необходимости удешевления чистой электроэнергии. В текущих ценах и с современными технологиями у полностью или в основном возобновляемой сети будут проблемы с промышленным теплом, которое требует огромных, интенсивных количеств энергии, надежно и непрерывно поставляемых. Некоторые промышленные приложения могут вовремя сместить свои потребности, чтобы приспособиться к возобновляемым источникам энергии или сделать их процессы прерывистыми, но большинство не могут. Им нужна управляемая, управляемая сила.   Электродуговая печь. Электродуговая печь.Getty Images / iStockphoto Построение энергосистемы на основе возобновляемых источников энергии, которая могла бы обслуживать тяжелую промышленность, потребовало бы гораздо более дешевого и энергоемкого хранилища, большей и лучшей передачи, более интеллектуальных счетчиков и приборов и лучшего реагирования на спрос, но, прежде всего, это потребовало бы чрезвычайно дешевого и обильного углерода. бесплатное электричество. Все становится проще, если чистая энергия становится дешевле. Это верно для резистивного электричества, это верно для зеленого водорода, и это верно почти для всех трудных для декарбонизации секторов. Дешевое, обильное, чистое электричество - это единственный путь к действительно устойчивой энергетической системе, объединенной вокруг энергосистемы и свободного обмена электронами. Технологии экологически чистой энергии угрожают разрушить энергосистему. Вот как он может адаптироваться. Хотя CCS может быть самым дешевым доступным вариантом для некоторых секторов сегодня, это не может быть конечным пунктом назначения; это должно быть временным. Нам необходимо максимизировать количество CO2, которое мы извлекаем из воздуха, и закапывать его, снижая концентрацию в атмосфере и минимизируя количество, которое мы выделяем. Это может быть неосуществимо в ближайшее время, но в некоторых временных масштабах должно преобладать электричество (и водородное топливо, которое оно может создать). Таким образом, стоит добавить последний кусочек политической рекомендации, о чем явно не говорится в отчете МИЭФ: сделать электроэнергию без выбросов углерода дешевле, любыми необходимыми средствами. Расширить налоговые льготы на возобновляемые источники энергии и расширить их на другие технологии экологически чистой энергии; принять национальный стандарт экологически чистой энергии; пройти отраслевые стандарты производительности; строить междугородние линии электропередачи; использовать государственные закупки; исследования и коммерциализация передовых ядерных и геотермальных технологий; исследовать новые русловые гидроэлектростанции; и ради бога, назначьте цену на углерод. На безуглеродном электричестве держите педаль на полу. Даже когда речь идет о промышленном тепле, которое является настолько сложным, чувствительным к ценам и разнообразным в применении - где CCS может быть лучшим краткосрочным способом - все еще остается верным, что снижение затрат на чистую электроэнергию делает все проще в долгосрочной перспективе. «Дайте мне точку опоры и место, чтобы стоять, - сказал древний математик Архимед, - и я переверну мир».«Дешевое, обильное, безуглеродное электричество - точка опоры для рычага Архимеда, точка рычага, которая делает возможным перемещение остального мира