“”DƏRİN DÖVLƏT”İMİZİ QURA BİLMƏDİK...” – “Qarşıdan yeni geopolitik fırtına gəlir, vaxtımız çox azdır”

Sülhəddin ƏKBƏR

Azad Demokratlar Partiyasının sədri, istiqlalçı millət vəkili,

Əziz həmvətənlər!

Mənim 03 iyun 2020-ci il tarixdə “Azadlıq” radiosunda yayılan müsahibəm, gözlənildiyi kimi, cəmiyyətin müəyyən kəsimlərində, dairələrində ciddi rezonansa, eyni zamanda müəyyən anlaşılmazlıqlara səbəb olub. Bu barədə mənə birbaşa və dolayısilə olan çoxsaylı müraciətləri nəzərə alaraq, vacib hesab edilən bəzi məsələlərə aydınlıq gətirmək istəyirəm.

Lakin öncə məni anlayan və dəstəkləyənlərin hamısına öz təşəkkürümü bildirməyi borc hesab edirəm.

Eyni zamanda, mənimlə razılaşmamalarına rəğmən,öz tənqidi münasibətlərini siyasi etika çərçivəsində bildirənlərə də təşəkkür edirəm.

Zamanı uyğun fürsət bilib Əbülfəz Elçibəy şəxsiyyətinin kölgəsində gizlənərək, onun tərəfdarlarının rəğbətini qazanmaq məqsədilə yersiz yerə üstümə gələnlərə, xüsusilə mütəşəkkil formada etibarsızlaşdırma kampaniyası başladanlara da Allahdan, ən azı, peşman olacaqları günədək uzun ömür arzulayıram.

İndi isəvacib hesab edilən bəzi məsələlərə birbaşa aydınlıq gətirməyə başlamaq istəyirəm.

1. Müsahibə haqqında qısa ümumi məlumat. İşin mahiyyətini bilmədən, öyrənmədən tələm-tələsik sui-qəsd nəzəriyyələri düzəldənlərə deyim ki, bu müsahibə 22 may 2020-ci il tarixdə götürülüb. Müddət təqribən 2 saat olub. Yəni, iki dəfə montaj olunduqdan, böyük hissəsi kəsildikdən sonra yayılan müsahibə danışdıqlarımın yalnız bir hissəsidir. Üstəlik, ciddi montaj qüsurları da var. Bu səbəblə də, təbii, bir çox anlaşılmazlıqlar və ziddiyyətlər ortaya çıxıb.

Onu da bildirim ki, müsahibə mövzusunun nə olacağını öncədən bilməmişəm. Bunu nə mən soruşmuşam, nə də mənə deyilib.

2. MTN-nin arxivi və onun açılması məsələsi. Ümumiyyətlə, “MTN-nin arxivi” geniş anlayışdır. Onun böyük bir hissəsi açıq olub. Burada söhbət konkret olaraq MTN-nin məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı yerdən, yəni təşkilatın arxivinin bir hissəsindən, belə demək mümkündürsə, “agentura arxivi”ndən gedir.

MTN-nin arxivinin açılması məsələsinin də bir neçə tərəfi var.

Birincisi, təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı yer istisna olmaqla, arxivin digər bölümlərinin açılması məsələsi mübahisə predmeti olmayıb. Çünki bu bölümlər, qeyd edildiyi kimi, açıq olub. Mübahisə predmeti olan məhz təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı yer – “agentura arxivi” idi.

İkincisi, arxivin təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı bölümünün, yəni“agentura arxivi”nin açılmasının da iki yönü var:

a) arxivin bu bölümünün ictimaiyyətə açılması;

b) təşkilatın özünün xidməti istifadəsi üçün açılması.

Bunlar tamamilə fərqli məsələlərdir. Və məncə, bilərəkdən, məqsədyönlü şəkildə qarışdırılır.

a) Arxivin təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı bölümünün, yəni “agentura arxivi”nin ictimaiyyətə açılması. 1992-ci ilin oktyabr ayında Milli Məclisdə müzakirə edilən və mübahisə predmeti olan bu məsələ olub. Yəni, bir daha təkrar edirəm, mübahisə mövzusu MTN arxivinin təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı bölümünün – “agentura arxivi”nin ictimaiyyətə açılması məsələsi olub. Bəli, mən həmin çıxışı etmişəm. Bu gün də həmin çıxışın o dövr üçün düzgün olduğu qənaətindəyəm. Doğrusu, həmin çıxış bir qədər də geniş olub, yəni tam verilməyib. Üstəlik, həssas mövzu olduğundan orada məsələnin bütün yönlərinə toxunmaq imkanı olmayıb.

Həmin çıxışı doğuran əsas səbəblər:

– dövlət müstəqilliyinin yenicə bərpa olunması, müstəqil dövlət quruculuğunun, onun institutlarının, o cümlədən Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin yenidən qurulmasının yenicə başlaması;

– ölkədə inqilab baş verdiyindən Milli Təhlükəsizlik Nazirliyində şokun, qeyri-müəyyənliyin yaşanması, sistemin, demək olar ki, çalışmaması (həm əməkdaşlar, həm də məxfi əməkdaşlar qorxu və qeyri-müəyyənlik içində idilər), yəni iflic vəziyyətində olması;

– həmin dövrdə Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin öncəlikləri sırasında əməkdaşların məsələsinin məxfi əməkdaşlar məsələsindən öndə olması;

– milli kadr siyasətinin, kütləvi kadr dəyişikliyinin aparılmağa başlanması;

– dövlət müstəqilliyinin yenicə bərpa olunması ilə birlikdə, ölkəmizin müharibə vəziyyətində, xarici təsirlərə açıq və həssas durumda olması;

– milli maraqlarımızın təmin olunması üçün kəşfiyyat və təhlükəsizlik təminatının həyati önəm kəsb etməsi;

– tamdəyərli, yetərli agentura-əməliyyat işi aparılmadan bu təminatın mümkün olmaması;

– “agentura arxivi”nin açılması haqqında söhbətin getməsinin belə, onsuz da şokda olan agentura şəbəkəsini, demək olar ki, tam iflic vəziyyətinə gətirməsi;

– MTN-nin arxivlərinin, o cümlədən “agentura arxivi”nin ictimaiyyətə açılması üçün qanunvericilik bazasının olmaması (MTN, dövlət sirləri haqqında qanunlar və MTN arxivlərinin açılmasını tənzimləyən qanunlar hazırlanmalı idi), bu işin də yenicə başlanması;

– mövcud siyasi iqtidarın, o cümlədən şəxsən mənim bu sahədə hər hansı bir iş təcrübəmin olmaması;

– eyni zamanda həmin çıxışı edərkən əlimdə SSRİ dövründə KQB ilə məxfi əməkdaşlıq etmiş yüksək vəzifə tutan şəxslər haqqında yetərli sənəd, fakt, dəlil və sübutların olmaması idi.

Üstəlik, mən digərlərindən fərqli olaraq MTN, onun fəaliyyəti, əməkdaşları, eyni zamanda məxfi əməkdaşları, yəni agentləri üçün, bu nazirliyin 2-ci vəzifəli şəxsi olaraq, birbaşa məsuliyyət daşıyan yeganə Milli Məclis üzvü idim.

b) Arxivin təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı bölümünün xidməti istifadə, yəni MTN-in mən də daxil olmaqla, öz işçiləri üçün açılması. Arxivin bu hissəsi şəxsən mən də daxil olmaqla, MTN-nin rəhbərliyi, təbii, eyni zamanda bütün əməkdaşları üçün mənim orada işlədiyim bütün müddət ərzində bağlı olub. Bu, danılmaz, inkarolunmaz faktdır.

Mənim MTN-in birbaşa tabe olduğu prezidentdən əsas istəyim bu, yəni arxivin təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı bölümünün xidməti istifadə üçün açılması olub. Çünki arxivin bu bölümü açılmadan tamdəyərli əməliyyat işinin qurulması və aparılması qeyri-mümkündür. Bunu sadə dillə izah etməyə çalışacağam. Deyək ki, 3-cü bir ölkə (məsələn, Gürcüstan) üzərindən düşmən Ermənistana qarşı hər hansı bir əməliyyat həyata keçirmək istəyirik. Bunun üçün, təbii ki, öncə tamdəyərli kəşfiyyat-informasiya işi aparılmalıdır. Bu kəşfiyyat-informasiya işinin ayrılmaz tərkib hissələrindən biri də agentura-əməliyyat işidir. Deməli, bu iş üçün kəşfiyyatçılarla birlikdə, uyğun gələn məxfi əməkdaşlar – agentlər, etibarlı şəxslər və s. də seçilməlidir. Seçilən bu məxfi əməkdaşların, təbii, erməni dilini bilib-bilməməsi, ermənilərlə qohumluğunun olub-olmaması, nə zamansa ermənilərlə bir yerdə işləyib-işləməməsi, ermənilərin tabeçiliyində olub-olmaması və s. kimi çoxsaylı suallara aydınlıq gətirilməlidir. Digər tərəfdən, seçiləcək məxfi əməkdaşların bu iş üçün uyğun olub-olmaması da müəyyən edilməlidir. Bunun üçün də həmin şəxslərin şəxsi və iş dosyeləri əlçatan olmalıdır. “Agentura arxivi”nin MTN işçilərinə qapalı olduğu bir şəraitdə bu, necə edilə bilərdi? Bu, çox sadə bir misaldır. Təbii ki, arxivin bu hissəsinin xidməti istifadə üçün qapalı olması çox sayda ciddi, bəzən də həyati və həyati vacib məsələ və problemlərin həllinə imkan verməyib.

Bu səbəblə, SSRİ dövründə KQB ilə məxfi əməkdaşlıq edən, hərəkat daxilində yerləşdirilən, sonra da hakimiyyətdə yüksək vəzifələr tutan bu şəxslərin öncə müəyyən edilməsi, sonra da onlar haqqında məhkəmədə sübut sayıla biləcək fakt, sənəd, dəlil və sübutların toplanması, təbii ki, ardınca onların ifşa olunması və neytrallaşdırılması da mümkün olmayıb. Ortaya siyasi iradə qoyulmayıb. Bu barədə dilə gətirilən tənqidi fikirlərin nəyinə etiraz edirsiniz? Və bu etiraz edənlər kimlərdir? 4 iyun qiyamınadək arxivin bu bölümü MTN işçilərinin üzünə, o cümlədən nazirin birinci müavini kimi şəxsən mənim üzümə bağlı olmayıbmı? Axı “agentura arxivi”nin xidməti istifadə üçün (!) qapalı olmasının, 1 ildən çox qapalı saxlanılmasının bir məntiqi izahı olmalıdır, ya yox?

3. Mövcud şəraitdə vətəndaşlarda təbii olaraq yaranmış bir sual haqqında.

Sual: Arxivin təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı bölümünün xidməti istifadə üçün qapalı olduğu halda, siz o məlumatları necə əldə etmisiniz?

Cavab: Nazirlik əməkdaşlarının mənə verdiyi məlumata görə, 20 Yanvar ərəfəsində və ondan sonra arxivlə bağlı böyük miqyaslı “təmizlik” və “yenidənqurma” işləri aparılıb. Həmin dövrdə arxivin təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı bölümündəki tam məxfi məlumatların bir hissəsinin əlavə elektron və çap variantı hazırlanıb. Mənə çap variantı təqdim edilib. Mən gördüm ki, orada təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərində saxlanılan tam məxfi məlumatların bir bölümü, istənilən məxfi əməkdaşın kimliyi haqqında yetərli əməliyyat məlumatı mövcuddur. Mən bu məlumatları araşdırmışam, əlavə əməliyyat məlumatları toplayaraq onları “möhkəmləndirmişəm” və hakimiyyətdə yüksək vəzifə tutanların bir qrupu haqqında, tutduğum vəzifənin tələbinə uyğun olaraq, prezidentə məlumat vermişəm.

Bu məlumat kağız parçasında əllə yazılmış adlar və soyadlarından ibarət olub. Heç bir yerdə rəsmi qeydiyyata düşməsin və heç bir izi qalmasın deyə, bu yolu seçmişəm. Prezidentlə görüşdə siyahıda adları olanların adlarını (ortam dinləməsinin mümkünlüyünü nəzərə alaraq) səsləndirməmişəm. Sadəcə, siyahıda adı olan həmin vəzifəli şəxslər haqqında MTN-nin “agentura arxivi”ndə onların KQB ilə məxfi əməkdaşlıq etmələri ilə bağlı müvafiq məlumatların olması və bu səbəblə, onların tutduğu vəzifələrdə qalmasının milli təhlükəsizlik baxımından düzgün olmaması haqqında fikirlərimi bildirmişəm. Yəqin ki, buna etiraz etməzsiniz. Çünki bu, birbaşa mənim vəzifəm idi.

4. Mərhum Prezident Əbülfəz Elçibəylə birgə yeməkli söhbət haqqında. Bu, ikilikdə, üzbəüz olan yeməkli söhbət olub. Orada 3-cü bir şəxs olmayıb. Əgər ortam dinləməsi olmayıbsa, bu barədə digərlərinə yalnız özü məlumat verə bilərdi. Deyilənlərə inansaq, elə belə də olub. Yəni, ilk olaraq başqa şəxslərə bu söhbət barədə məhz mərhum Prezidentin özü məlumat verib. Bu da mənim mənəvi-psixoloji yükümü, nisbətən də olsa, azaldır.

Yenə deyilənlərə inansaq, aydın olur ki, Prezident məsələnin kəskinliyi və həssaslığını nəzərə alaraq, söhbətdəki kritik mövzudan bəhs etməyib. Hər halda, mən belə anlayıram.

Orada müzakirə predmeti olan kritik məsələ yenə də arxivin təşkilatın məxfi əməkdaşlarının şəxsi və iş dosyelərinin saxlandığı bölümünün xidməti istifadə üçün açılması olub.

Qeyd edim ki, məhz bu mövzunu Prezident özü açıb və məndən müəyyən şərtlə (şərtə müsahibədə toxunmuşam) “agentura arxivi”nin xidməti istifadə üçün açılmasına razılıq verməyim istənilib. Şərtdən bəhs edərkən yenə də heç bir ad çəkməyib. Həmin görüşdə nə mənim, nə də Əbülfəz bəyin tərəfindən heç bir ad səsləndirilməyib.

Mən Prezidentin bu təklifi konkret olaraq hansı səbəbdən irəli sürdüyünü bilmirəm. Çünki mən, dediyim kimi, “agentura arxivi”nin xidməti istifadə üçün şərtli açılmasına razı olmadığımı və istefa verməyə hazır olduğumu həmən bildirmişəm. Bu səbəblə, heç bir sual da verməmişəm.

Mən bu məsələ ilə bağlı yalnız öz şəxsi mülahizəmi söyləyə bilərəm. İlk növbədə, qeyd edim ki, mən həmin dövrdə Moskvanın həm daxildən, həm də xaricdən Prezidentə təzyiq edə biləcəyini istisna etmirəm. Çünki Kreml postsovet məkanının bütün yeni dövlətlərinin siyasi rəhbərliyinə müxtəlif məsələlərlə bağlı təzyiqlər edirdi. Bu, sirr də deyil. Bu təzyiq, əslində, hər zaman olub, bu gün də davam edir. O da nəzərə alınmalıdır ki, adları “agentura arxivi”ndə gizli saxlanılan keçmiş KQB-nin Azərbaycan Respublikasındakı məxfi əməkdaşlar şəbəkəsi Moskvanın buradakı ən güclü və dərin “yumşaq gücü” idi. Və mən əminəm ki, həmin güc zamanında neytrallaşdırılsaydı, Azərbaycanın tarixi tam başqa istiqamətdə inkişaf edə bilərdi.

Ola bilsin, Prezidentdə məndə olmayan əlavə məlumatlar da olub. Bu, təbiidir. Və o, kimlərisə, nələrisə, nədənsə qorumaq istəyib. Yaxud burada mənim bilmədiyim tamamilə başqa amillərin təsiri olub. Bilmirəm.

Ümumiyyətlə, Əbülfəz bəyin həyatda olmadığı bir vaxtda mənim bu məsələni ictimailəşdirməyim, açmağım həmin müsahibəni verdiyim anda siyasi-mənəvi, siyasi-etik baxımdan qüsurlu görünə bilərdi. Lakin qeyd edildiyi kimi, artıq onun özünün sağlığında bu görüş barədə başqalarına məlumat verdiyi aydın olur. Bütün bunlara baxmayaraq, yenə də bunu, bu və ya başqa baxımdan, qüsurlu hesab edənlərə, etirazlarını bildirənlərə də sözüm yoxdur.

Ancaq bu etirazçılar nəzərə almalıdırlar ki, mən milyonlarla Azərbaycan vətəndaşının 27 ildir haqlı olaraq qoyduğu suallara, çox gec də olsa, ümumi şəkildə cavab verməliyəm: vaxtında bu “agentura arxivi” niyə açılmadı?

Mən bu insanlara necə izah edim ki, bu “agentura arxivi” yalnız sizə deyil, heç bizə, yəni MTN-in rəhbərliyinə və əməkdaşlarına da açıq olmayıb. Sovet İmperiyasının ölkəmizdəki məxfi əməkdaşlar şəbəkəsi Azərbaycan Respublikasının dövlət sirri ola bilərmi? Təbii ki, xeyr. O zaman adları MTN-in “agentura arxivi”ndə gizli saxlanılan keçmiş KQB-nin Azərbaycan Respublikasındakı məxfi əməkdaşlar şəbəkəsi nə üçün ifşa olunaraq neytrallaşdırılmadı? Mən bu adamlara necə cavab verim? Nə deyim? Axı onlar bu sualları sizə deyil, birbaşa məhz mənə ünvanlayırlar. Çünki bu suallara tutarlı cavab verə biləcək, demokratik düşərgəyə aid olan və həyatda qalan yeganə sabiq vəzifəli şəxs mənəm.

Digər tərəfdən, bu “agentura arxivi” yalnız bir müddət ərzində xidməti istifadə üçün qapalı olsaydı, bəlkə də, onu necəsə izah etmək olardı. Çox təəssüf ki, mənim orada işlədiyim bütün müddət ərzində üzümüzə qapalı olub. Axı bu, danılmaz, inkarolunmaz faktdır.

Hörmətli xanımlar və bəylər!

Bir qədər sakitləşdikdən sonra bu suallara cavab axtarışına siz də çıxsanız, məncə, daha faydalı olar.

Yeri gəlmişkən, onu da nəzərə alın ki, demokratik hakimiyyət dövründə bizim girə bilmədiyimiz həmin “agentura arxivi” həm bizdən öncə, həm də biz yola salındıqdan sonra xidməti istifadə üçün açıq olub və bu gün də açıqdır. Deməli, onu İlhüseyn Hüseynov da, Nəriman İmranov da, Namiq Abbasov da, Eldar Mahmudov da, Mədət Quliyev də, Əli Nağıyev də görə bilər, əsas məsələ o imiş ki, bu “agentura arxivi”ni demokratlar, MTN-in gənc milli kadrları görməsin.

İndi həmin şəbəkəyə daxil olanların hamısı rahatlayıb, çünki xüsusi bir problemləri, “agentura arxivi”nin xidməti istifadəyə açılmasından dolayı qorxuları yoxdur. Əmindirlər ki, adları orada rahatca “uyuyacaq”.

Burada bir məsələni də xüsusi vurğulamaq və sizi yenə düşünməyə dəvət etmək istəyirəm:

Sizcə, adları həmin “agentura arxivi”ndə bu gün də uyuyan “demokratlar”, həqiqətən, Azərbaycanda demokratik rejimin qurulmasını istəyərlərmi? Onlar Azərbaycanda həqiqi demokratik rejimin qurulduğu halda, “agentura arxivi”nin açılmasının yenidən gündəliyə gələcəyini bilmirlərmi? O halda, sizcə, onlar real olaraq kimin yanında olarlar?

Bu sualların sayını artırıb sizi çox gücə salmaq niyyətində deyiləm. Axı düşünmək eyni zamanda güc və səbr tələb edir.

Əziz həmvətənlər, əmin olun ki, mən bunların hamısını və burada yaza bilmədiyim çox şeyi nəzərə almışam və verdiyim həmin açıqlama əsasən tarix üçün verilən, gələcəyə, gənc nəsillərə yönəlik olan bir açıqlamadır. Çünki mən o qədər sadəlövh adam deyiləm ki, bu gün, mövcud şərait və şərtlərədə bu “agentura arxivi”nin ictimaiyyətə açılmasını gözləyim. Ancaq gün gələcək, o günü biz görməsək də, bütün həqiqətlər olmasa da, onların mütləq əksəriyyəti üzə çıxacaq. Bir sözlə bu, zamana ehtiyacı olan məsələdir.

5. Rəsmən kimə “agent” deyilə bilər? Yeri gəlmişkən, Azərbaycanın bir aktual probleminə də toxunmaq istərdim. Problem odur ki, istənilən adam, demək olar ki, istədiyi adama çox asanlıqla “agent” deyə bilir. Axı bu, çox ağır ittihamdır. Əldə məhkəmədə qəbul ediləcək sübut və dəlillər olmadan kiməsə yönəlik belə ağır ittihamı necə irəli sürmək olar?

Mütəxəssislər bilirlər, operativ məlumat başqa şeydir, məhkəmə sübut və dəlilləri başqa.

Azərbaycana qarşı intensiv psixoloji, informasiya müharibəsinin aparıldığı, həqiqət, yarı-həqiqət və yalandan ibarət “şeytani kokteyllər”in atıldığı, informasiya məkanının getdikcə daha çox çirkləndirildiyi mövcud şəraitdə, bilərəkdən və ya bilməyərəkdən, hər hansı bir adama “agent” demək problem deyil. Əsas problem onun sübut olunmasıdır.

Bir adama “agent” deyilməsi və bunun sübut olunması üçün məhz onun şəxsi və iş dosyesinin əlinizdə olması lazımdır. Bu dosyelərdə olan ən başlıca dəlil və sübutlar da onların içində olan və şəxsin öz əli ilə qol çəkdiyi məxfi əməkdaşlıq haqqındakı iltizam və öz əli ilə yazdığı, ən azı, bir informasiyadır. Təbii, əməliyyat işçiləri və hüquqşünaslar bu detalları daha dəqiq bilirlər.

Nadir hallarda olsa da, məxfi əməkdaş, yəni agent haqqında əlaqədə olduğu KQB və ya MTN əməkdaşı da rəsmi açıqlama və ya ifadə verə bilər. Şübhəsiz, bu da nəzərə alınmaya bilməz.

Və bir də məxfi əməkdaşın özü etirafçı ola bilər. Mənim şəxsi təcrübəmdə, çox az sayda olsa da, belə hallar olub.

Mən də həmin dövrdə əlimdə əsaslı operativ informasiyanın olmasına rəğmən, istəsəm də, istəməsəm də, bütün bu halları nəzərə almaq zorunda idim.

6. “Dərin dövlət” və “dəyişməz hakimiyyət” haqqında. Fürsətdən istifadə edərək, xüsusi önəm verdiyim bir məsələyə də, çox qısa olsa da, toxunmaq istəyirəm.

Məlum olduğu kimi, dövlətdə davamlılıq əsasdır. Dövlətin davamlı olması üçün davamlı, siyasi hakimiyyətin və iqtidarların dəyişməsindən asılı olmayaraq, milli siyasət aparılmalıdır. Bunun üçün də “Dərin dövlət” və “dəyişməz hakimiyyət” qurulmalıdır.

“Dərin dövlət” Konstitusiya və qanunlara ziddi olaraq, dövlət daxilində qurulan “paralel dövlət”lə qarışdırılmamalıdır. “Dərin dövlət” dedikdə, milli dövlətin görünməyən, gizli, dərinliklərdə olan hissəsi nəzərdə tutulur. “Dərin dövlət” milli dövlətin dərində olan, eyni zamanda qanuni olan ayrılmaz hissəsidir.

“Dərin dövlət”i, yəni milli dövlətin dərin hissəsini qurmaq qurucu babalarımızın, müasir dövrdə isə milli dövlətçiliyimizi bərpa edən bizlərin vəzifəsi idi. Çox təəssüf ki, nə qurucu babalarımız, nə də biz bu taleyüklü, dərin strateji vəzifənin öhdəsindən gələ bilmədik.

Tutduğum vəzifəyə uyğun olaraq, bu vəzifəni yerinə yetirməli olanlardan bir də mən olmuşam. Çox təəssüf ki, böyük güclər başladığımız bu müqəddəs təşəbbüsü elə rüşeymindəcə boğdular.

Həmin dövrdə çoxsaylı hərəkatçılar, cəbhəçilər də, bilərəkdən və ya bilməyərəkdən, bu işdə birbaşa iştirak ediblər. Onları milli azadlıq hərəkatının, müstəqilliyini yenicə bərpa etdiyimiz dövlətimizin və demokratik siyasi hakimiyyətin taleyi çox narahat edirdi. Səs-küy salmadan, heç bir qarşılıq gözləmədən Vətən üçün çalışan bu gənclər (o zaman əksəriyyəti gənc idi) kadrların seçilməsində, ilkin yoxlanışında və yerləşdirilməsində iştirak ediblər, ölkədə və ətrafında baş verən hadisələr, hərəkatda, cəbhədə və hakimiyyətdə olan ayrı-ayrı şəxslər və s. barədə məlumatların toplanmasında, ələlxüsus ilkin dövrdə, yardımçı olublar. Çünki həmin dövrdə, qeyd etdiyim kimi, mənim MTN-də müsbət mənada (o da dolayısı ilə) tanıdığım yalnız bir əməkdaş var idi.

Heç şübhəsiz, həmin dövrdə onların mənimlə münasibətləri şəxsi əsasda, etibarlı şəxsi münasibətlər əsasında olub. Onların təşkilatla, MTN-lə heç bir əlaqəsi və ya bağı olmayıb. Mənim hətta bu münasibətləri sənədləşdirmək kimi hər hansı bir düşüncəm belə, olmayıb, ola da bilməzdi.

Çox təəssüf ki, biz demokratik siyasi hakimiyyətimizi qoruya, milli dövlətimizi qura və təbii, onun davamlılığını təmin edə bilmədik. Təbii ki, “Dərin dövlət”imizi qurmağımız üçün bizə nə aman, nə də zaman verildi. Doğrudur, həmin dövrdə mümkün olan ən yüksək sürətlə milli kadrlarımızı əməkdaş olaraq yerləşdirməyə, xüsusi məktəbimizi açmağa nail ola bildik. Lakin sözün həqiqi mənasında milli olan məxfi əməkdaşlar şəbəkəsini – gizli milli şəbəkəni qura bilmədik. Səbəbləri bəllidir.

İndi həmin gənclər yaşa dolublar, bu gün də onların bir çoxu ilə əlaqələrimiz davam edir. Lakin ölkədə elə bir mənəvi, əxlaqi deqradasiya gedib ki, onlar gördükləri müqəddəs işlə fəxr etmək, qürur duymaq yerinə, bu barədə danışmaqdan belə, çəkinirlər. Çünki şər, böhtan və ləkələnməkdən ehtiyat edirlər. Bu səbəblə, mən də onların heç birinin adını çəkmək istəmirəm.

Bir daha təkrar edirəm, onlar nəinki KQB, hətta MTN-lə heç bir rəsmi əməkdaşlıq etməyiblər. Yalnız mənimlə etibarlı şəxsi münasibətlərdə olublar. Yəni, mənim hərəkatçı, cəbhəçi kimi güvəndiyim, inandığım etibarlı şəxslər, adamlar olublar. Lütfən, onları kimsə, hansısa xüsusi xidmət orqanının agenti və ya etibarlı şəxsi olmuş adamlarla qarışdırmasın və ləkələməyə çalışmasın.

Çox təəssüf ki, biz “Dərin dövlət”imizi, gizli milli şəbəkəmizi, bu səbəblə də “dəyişməz hakimiyyət”imizi qura bilmədik. Əgər qura bilsəydik, nə hərbi qiyam, nə də dövlət çevrilişi baş tutmazdı. Baş tutsaydı belə, qiyamçı və çevrilişçilər uzun müddət duruş gətirə bilməzdi. Çünki “Dərin dövlət” və “dərin şəbəkə” buna imkan verməzdi.

Əziz həmvətənlər. Biz əgər milli dövlət qurmaq, onun davamlılığını təmin etmək və siyasi iqtidarların dəyişməsindən asılı olmayan “dəyişməz hakimiyyət” təsis etmək istəyiriksə, “Dərin dövlət”imizin qurulması mütləq şərtdir!

7. Prezident Əbülfəz Elçibəylə Naxçıvan MR Ali Məclisinin sədri Heydər Əliyev arasında keçirilən görüş haqqında. Qüsurlu montaj ucbatından anlaşılmazlıq yaradılan bir məsələ budur. Bu səbəblə, aydınlıq gətirmək istəyirəm ki, 1993-cü ilin fevral ayında Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Əbülfəz Elçibəy və Naxçıvan MR Ali Məclisinin sədri Heydər Əliyev arasında keçirilən görüşdə hakimiyyət bölgüsünün müzakirə edilməsindən bəhs edərkən bu şəxslərin hər ikisi, eyni zamanda Etibar Məmmədov nəzərdə tutulur.

Bu söhbəti Moskvanın 4 iyun ərəfəsindəki planları ilə qarışdırmayın. Bizdə olan operativ məlumatlara görə, o zaman nəzərdə tutulan bölgüyə görə iyerarxiya belə idi: Ayaz Mütəllibov, Heydər Əliyev, Etibar Məmmədov və ya Surət Hüseynov (3-cü bir şəxs də ola bilərdi).

8. “Mehri dəhlizi” əməliyyatı haqqında. Ciddi montaj qüsurlarından biri də məhz bu məsələ ilə bağlıdır. Montaj qüsuru ucbatından müsahibədə belə alınır ki, guya, mən Füzulidə “Mehri dəhlizi” əməliyyatının müzakirə olunduğunu və Prezident Əbülfəz Elçibəyin bu əməliyyata qarşı çıxdığını söyləyirəm. Halbuki mərhum Prezident Əbülfəz Elçibəylə Füzulidə olan söhbətdə bu məsələ ümumiyyətlə, müzakirə predmeti olmayıb. Bu səbəblə, təbii ki, onun bu əməliyyata qarşı çıxmasından da söhbət gedə bilməzdi. Orada əsas müzakirə mövzusu İsa Qəmbərin müdafiə nazir təyin olması məsələsi olub. Əbülfəz bəy də məhz buna etiraz edib.

“Mehri dəhlizi” əməliyyatı haqqında məsələnin müzakirəsi isə öncə Milli Məclisin sabiq sədri İsa Qəmbərlə mənim aramda olub. Sonra isə biz birlikdə Zəngilan rayonuna gedərək, bu məsələni Zəngilan rayonunun sabiq icra başçısı İlham Hüseyn və adının çəkilməməsini xahiş edən bir hərbçi ilə müzakirə etmişik. Onlardan “Mehri dəhlizi”nin açılmasının mümkünlük dərəcəsini müəyyən etmək üçün döyüşlə kəşfiyyat əməliyyatı keçirilməsinin mümkün olub-olmaması soruşulub. Onlar da bu suala müsbət cavab verib. Və bununla qalmayıblar, 10 aprel 1993-cü ildə qarşıya qoyulan vəzifəyə uyğun olaraq (əslində, daha geniş miqyaslı), çox uğurlu əməliyyat keçiriblər. Zəngilan rayonunun sabiq icra başçısı İlham Hüseynin ümumi rəhbərliyi ilə keçirilən bu uğurlu əməliyyat nəticəsində Ermənistan Respublikasının Qafan rayonu ərazisində təqribən 30 km enliyində və 8 km dərinliyində olan ərazi və 7 kənd ələ keçirilib. Yalnız ABŞ, Rusiya və Türkiyə üçlüyünün duruma siyasi-diplomatik müdaxiləsindən sonra hərbi qüvvələrimiz bu əraziləri tərk edib. Əslində, məqsəd qeyd etdiyim kimi, ərazinin tutulub əldə saxlanılması deyildi, sadəcə döyüşlə kəşfiyyat əməliyyatının keçirilməsi idi.

Fürsətdən istifadə edərək, üstün cəsarət və fədəkarlıq nümunəsi göstərən hörmətli İlham Hüseynə və həmin əməliyyatda iştirak edən bütün hərbçilərimizə bir daha təşəkkür edirəm.

9. 123-cü alayın ləğv edilməsi və yerində 709-cu briqadanın yaradılması haqqında. Əvvəla, 12 fevralda rəsmən ləğv edilmiş 123-cü alayın 27 mart 1993-cü ilədək Müdafiə Nazirliyi tərəfindən faktiki təhvil götürülməməsi (əslində, faktiki ləğv edilməməsi), yumşaq desək, anlaşılan deyil.

İkincisi, mənim Prezident Əbülfəz Elçibəyin (formal olaraq) ləğv edilmiş 123-cü alayın əsasında 709-cu briqadanın yaradılmasına razılıq verməsini tənqid etməyimə etiraz edənlər bu barədə qərarın Dövlət Müdafiə Komitəsində, yəni, kollegial qaydada qəbul edildiyini bildirirlər. Bu, doğrudur, lakin məsələnin mahiyyətinə həlledici təsir edəcək amil deyil. Çünki Dövlət Müdafiə Komitəsinə də Prezident rəhbərlik edir. Təbii ki, təqdimatı da DMK-nın üzvü olan müdafiə naziri verməlidir. Ən azı, formal baxımdan belə olmalıdır. Mən, təbii ki, orada olmamışam və kimin bunu hansı arqumentlərlə əsaslandırdığını da bilmirəm. Burada prinsipial məsələ demokratik hökumətin fevral ayında çox çətinliklə ələ aldığı təşəbbüsü 01 aprel 1993-cü ildə öz əli ilə qarşı tərəfə verməsi, qarşı tərəfin revanş götürməsi və ardınca “Hərbi Birlik” yaradaraq (03 aprel 1993-cü il) üsyan bayrağı açmasıdır. Mənim bu məsələyə ağrılı reaksiya verməyimin əsas səbəbi də budur.

Məncə, Prezident Əbülfəz Elçibəy, bütün xarici və daxili təzyiqlərə rəğmən, ortaya siyasi iradə qoymalı, təşəbbüsün əldən verilməsinə və bu revanşın baş tutmasına imkan verməməli idi.

Şübhəsiz, burada Dövlət Müdafiə Komitəsinin digər üzvlərinin məsuliyyəti də qeyd edilməlidir.

10. Surət Hüseynovun həbs olunması niyyəti haqqında. Bu məsələdə şəxsən mənim də adım keçdiyinə görə, həmişə mövqeyim belə olub: obyektiv olaraq həqiqətlərin ortaya çıxması üçün obyektiv məhkəmə istintaqı aparılmalıdır. Əgər bu imkan yoxdursa, məsələ tarixə, obyektiv tarixi araşdırmalara buraxılmalıdır. Əks halda, hər kəs özünü müdafiə etməyə, öz əməllərinə haqq qazandırmağa, günahı başqalarının üzərinə yıxmağa çalışacaq və nəticədə ortaya arzuolunmaz, xoşagəlməz, bəzən də ürəkbulandıran iyrənc durumlar çıxacaq. Və bu, bütün düşərgənin ziyanına olacaq.

Hazırda, məlum səbəblər üzündən, nə obyektiv məhkəmə istintaqının, nə də obyektiv tarixi araşdırmaların aparılması üçün lazımi şərait və şərtlər yoxdur.

Yox, əgər kimsə bütün bunlara rəğmən, həqiqəti ortaya çıxarmaq istəyirsə, heç olmasa istintaq materiallarına müraciət etsin. Bu istintaq prosesi hərbi qiyamdan sonra aparılsa da, çoxsaylı qanunsuzluqlar, saxtakarlıqlar və saxta ifadələrlə dolu olsa da, yenə orada, ən azı, keçirilən iclaslar, iştirakçılar, aparılan vəzifə bölgüsü və kimin öz vəzifəsini necə yerinə yetirməsi haqqında müəyyən məlumatlar mövcuddur.

Təbii ki, ilk növbədə Surət Hüseynovun həbs olunması niyyətinin həqiqətən olub-olmaması, olubsa, nə dərəcədə ciddi olması araşdırılmalıdır.

Bu məsələnin siyasi, hüquqi və operativ baxımdan tamdəyərli araşdırılması və analizi aparılarsa, tələb olunan siyasi, hüquqi və operativ alqoritmə – qarşıya qoyulan vəzifənin yerinə yetirilməsi üçün atılmalı olan addımların ardıcıllığına əməl olunub-olunmaması, ələlxüsus bu addımların faktiki olaraq atılıb-atılmaması da mütləq nəzərə alınmalıdır. Belə ki, ümumiyyətlə, hər hansı bir deputatın həbs edilməsi üçün öncə Baş prokuror həmin şəxsin deputat toxunulmazlığının ləğv edilməsi ilə bağlı parlamentə müvafiq təqdimat göndərməlidir. Sonra bu təqdimatı müzakirə edən Milli Məclis həmin şəxsin deputat toxunulmazılığının ləğv olunması haqqında müvafiq qərar qəbul etməlidir. Bunun ardınca Baş prokuror həmin şəxsin həbs olunması haqqında qərar imzalamalı və bu qərar onu icra edəcək quruma və ya onun nümayəndəsinə təqdim olunmalı və icraçıdan həmin şəxsin həbs olunması tələb edilməlidir.

Konkret bu halda qarşıya qoyulan vəzifənin yerinə yetirilməsi üçün atılmalı olan həmin ardıcıl siyasi, hüquqi və operativ addımların heç biri (!) atılmayıb. Yalnız uzun axtarışlar nəticəsində belə, tapılmayan, ortada görünməyən əməliyyat rəhbərindən, yəni Dadaş Rzayevdən 3-cü şəxs vasitəsilə MTN XTD komandiri Eldar Əhmədova bu barədə şifahi ismarıc – tapşırıq gəlib. İndi Surət Hüseynovun həbs olunması niyyətinin həqiqətən olub-olmaması, olubsa, nə dərəcədə ciddi olması barədə lütfən, özünüz qərar verin.

Mən Gəncəyə nə üçün getməyim, hadisələrə nə üçün və necə müdaxilə etməyim haqqında artıq açıqlama vermişəm. Prinsiplərimə sadiq qalaraq, heç kimin, xüsusən də iş yoldaşlarımın adını çəkmək istəmirəm. Əlavə məlumat toplamaq istəyənlər buyursunlar, istintaq materiallarına, adı işdə keçən onlarla şəxsə və onların istintaq materiallarında olan ifadələrinə mürəciət etsinlər.

Mən bu məsələdə əvvəlki fikrimdə qalıram: ya obyektiv məhkəmə istintaqı, ya da obyektiv tarixi araşdırma olmalıdır. Yoxsa, istənilən adam bir qrup düzəldib istədiyi versiyanı irəli sürəcək, özünü təmizə çıxarmağa, qurtarmağa, kimlərisə qaralamağa, ittiham etməyə çalışacaq. Bu da həqiqətlərin ortaya çıxarılmasına deyil, tam tərsinə, ört-basdır edilməsinə xidmət edəcək.

Eyni zamanda, onu da qeyd edim ki, şübhəsiz, mənim də səhvlərim olmamış deyildir. Çünki gənc və təcrübəsiz idim. Lakin mən nə hadisə yerindən, nə məsuliyyətdən, nə də cəzadan qaçmamışam, yayınmamışam. Bu işə görə iki dəfə həbs olunmuşam. Yeri gəlmişkən, ikinci dəfə həbs olunan yeganə (!) şəxsəm. Təəssüf ki, hadisə yerindən, hətta ölkədən belə, qaçanlarımız da olub. Özü də hara… Bu, necə olur?

Əziz həmvətənlər. Sonda qeyd etmək istəyirəm ki, istənilən xəstəliyin qarşısını almaq onu müalicə etməkdən qat-qat asandır. Bu səbəblə, təhlükənin qabağını almağa yönəlik preventiv (önləyici) siyasət daha səmərəli və effektlidir. Preventiv siyasət risklərin – təhlükənin ortaya çıxma ehtimallarının vaxtında müəyyən edilməsini və ortadan qaldırılmasını tələb edir. Biz isə nəinki önləyici siyasət izləmədik, təhlükənin ortaya çıxma ehtimallarını vaxtında müəyyən etmədik və ortadan qaldırmadıq. Əksinə, gözümüzün önündə risklər çağırışlara, çağırışlar təhdidlərə döndü, ardınca aktuallaşdı. Bu zaman artıq geçikmiş olaraq görülən tədbirlər belə yarımçıq oldu. Yəni, aktual təhdidlər belə, tam ortadan qaldırılmadı (fevral-mart 1993-cü il). Nəticədə əldə edilən uğurlar tam qələbəyə çevrilmədi. Və təhlükəsizlik problemləri residiv verməyə, daha güclü şəkildə təkrarlanmağa başladı (1 aprel 1993-cü il). Və artıq bu zaman qarşı tərəf güc balansında üstünlüyü ələ keçirmişdi. Bədxassəli şiş kimi ölkəni, dövlət orqanizmini bürüyən çoxsaylı problemlər, o cümlədən hərbi və təhlükəsizlik sahəsində olan problemlər öz inkişafının son mərhələsinə keçmiş, mürəkkəbləşmiş və ağırlaşmışdı. Əslində, ölkəni dağılma mərhələsində olan, intoksikasiya verərək bütün dövlət orqanizmini zəhərləyən bu bədxassəli şişdən kimsə qurtara bilməzdi. Necə ki, qurtarıla bilmədi…

Tarix bir variantlıdır, alternativ variantı yoxdur, eyni zamanda tarixin təkərini kimsə geri döndərə bilməz. Odur ki, bir daha təkrar olunmasın deyə, millət olaraq buraxdığımız taleyüklü səhvlərdən acı dərslər çıxarmalı və irəli – gələcəyə baxmalıyıq. Çünki qarşıdan yeni geopolitik fırtına gəlir, vaxtımız da çox azdır. Azərbaycan xalqı toparlanmalı, milli həmrəyliyə və birliyə nail olmalı, təşkilatlanmalı və qarşıdan gələn yıxıcı fırtınada ayaqda durmağa çalışmalıdır. Əks təqdirdə, qorxuram ki, birinci geopolitik fırtınada (9 noyabr 1989-cu il – 25 dekabr 1991-ci il) olduğu kimi, xalqımız yenə də hazırlıqsız yaxalansın…

Tanrı sizləri və Azərbaycanı qorusun! Amin!

Şərhlər

S.Əkbərə 2020-06-20 01:36:09

Dayaz başla dərin dövlət qurmaq olmaz!

Ziyalı 2020-06-17 19:50:34

Cem Yılmaz demişkən, S.Əkbərin bu dəfəki yazısı sıvama bölümüdü.

Yaşara 2020-06-17 19:41:59

Guya 1993dən sonra gələnlər dövət qurdular?Onlar daha ac göz,oğru,milli qarışıq olmaqla ölkəin vari-datını mənimsəyib xaricə daşıdılar.Qarabağı tam və əlavə 7 rayou da satdılar.indi də Qarabağ məsələsi ilə ciddi deyillər.İşsizlik,aclıq,səfalət hər yeri bürüyüb.Bir qrup milli qarışıq adamlar hakimiyyəti rəzil günə salıbar.kinq-

Azər 2020-06-17 12:41:34

Ondada indi də, hətta Sovet dövründə də Azərbaycanda "Dərin dövlət" olub, amma bu bizim "Dərin dövlət" olmayıb.....

Abbas Vəliyev 2020-06-17 11:03:54

Dövlətə bir qeup bölgədən qohumlar,tanışlar,rüşvətxor,talançılar soxulanda belə olar...Dövlət qurulmasına bu məmurlar imkan vermədi ,əksinə torpaqlara qədər atıldı,mənimsənildi,xaricə daşındı.Həqiqət budur.Azəebaycan təkcə beləməmurlardan ibarət deyil. ibarət deyil!l

YAŞAR 2020-06-16 23:50:29

Azərbaycanda siyasətlə 1988-ci illə tanış olmağa başladılar.O zaman siyasət meydanını zəbt etmiş təsadüfi adamlar hələ də ortalıqdan çıxmaq istəmirlər.O vaxtdan 30 il keçsə də bu şəxslər siyasət və tarixin nə demək olduğunu hələ də anlamırlar. 1992-1993-cü illərdə onlar lap kal idilər.Bəs.necə olmalıydı Yusif Sərracların axırı? Bunlar hara,dərin dövlət hara?Həm də bu dərin dövlət kəlməsindən istifadə dəbə düşüb.AXC dərin dövlət formalaşdıracaqmış! Gülünc və çox pafoslu səslənir.Daha deyilmir ki,çayxana şahmatçılarını aparıb Karpov,Kasparov,Talın oynadığı turnirə buraxmışdılar...

Amon 2020-06-16 22:52:46

Siznen derin dovlet qurmaq olar.derin dovlet qurmaq ucun gerek derin dusunesen

Oğuz 2020-06-16 20:04:30

Nağıllar yenədə nağıllar! Qardaş adi məktəblidə bilir ki, sovet dövründə vəzifə tutan birinci katiblər, Azərbaycan mərkəzi komitəsinin bütün rəhbər işçiləri, komsomol təşkilatının rəhbər işçiləri yazıçılar birliyi, komunist və respublika qəzetinin jurnalistləri o yuvanın göstəbəkləri olmuşdular. Əksər halda onlar bu vəzifələri tuta bilməzdilər. Arxivlərin açılmaması ramiz mehdiyev kimi kbn-nin yüksək (vəzifəsi AKP idyalogiya katibi olmuşdur) xəfiyyəsinə və onun qrupuna aıd bir çox adamın müstəqil Azərbaycanda hələdə nazir vəzifəsi tutmasına gətirib çıxardı. Yəni vaxtında bunları lüstrasiya etmək lazım idi. Nəticə üzdədir məs kominist (heç bir seçki yoxdur hakimiyyət ədəbiyən bizimdir)diktatura anlayışı dövlətdə idarəetmə sistemini ələ keçirdi. Bu anlayış dövlətə icra hakimyəti adlı reket idarəetmə qurumu yaratdı. .... Axırda o qədər şişdilər ki, hadı rəcəbli kimi göstəbək Azərbaycan xalqına yeni pensiya reformu (65-dən sonra) sırıyıb getdi. Buların hamısı başında rəhmərlik Elçibəy və Sizin sərişdəsizliyiniz ucbatından baş tutmuşdur. İşin ən qəribəsidə budur ki, H.Əliyev KQB generalı idi və bunların hamısını yaxşı tanıyırdı.Birinində onun dövründə cürətidə çatmırdı ki nəsə desin. Amma o rəhmətə getdikdən sonra bunlar buğun ki, prezidentidə aldatdılar, hər seçkidə özləri fırıldaq edib avropa jurnalistlərinə öz kontoralarından olan jurnalistlərin köməyi ilə seçkilər saxtakarlıqla keçirilib nömrəsini avropaya sıradılar. Burda da prezidentdə dedilər ki,.... uzun müddət hakimiyyətdə qaldılar. Son vaxtlar bəzilərin işdən çıxardılar indi pul kisələrin açıblar müxalifətə ölkədə vəziyyət pisdir adıynan mitinq edirəm xofu sırayırlar.

Köhnə SSR vətəndaşı 2020-06-16 18:51:37

Agenturanı xalqa açıqlamadan ən uzağı psevdo(inter)dövlət mümkündür?

Dərin, ya haya qurban Dövlət? 2020-06-16 17:46:15

Hər bir Qarabağ terrorçusunun adını gizlədib, azəri mühakimə edən xilas hakimiyyətləri?

Son yazılar


Новости

Обзор на Apple IPad PRO 2020

Слоган Apple для новых моделей iPad Pro 2020 года «Ваш следующий компьютер - это не компьютер». Это дерзкий способ справиться с напряжением, которое лежит в основе большинства покупок iPad Pro: они стоят столько же или больше, чем многие ноутбуки, но, возможно, не смогут заменить ваш ноутбук. 11-дюймовый iPad Pro стоит от 799 долларов, а 12,9-дюймовая модель - от 999 долларов, но в обоих случаях более реалистичная стоимость составляет, по крайней мере, пару сотен долларов: следует учитывать, что цена на хранилище выше обычной. 128 ГБ базовой памяти и цена корпуса клавиатуры. Покупатели iPad Pro быстро потратят столько же или больше, чем стоимость хорошего MacBook Air или даже MacBook Pro - отсюда и напряженность. К сожалению, вы не можете потратить лишние 299 или 349 долларов на новый чехол Magic Keyboard, который Apple анонсировал вместе с этими новыми iPad - они не поступят до мая. Brydge продает более традиционную насадку-раскладушку за 199 или 229 долларов. Интернет уже много лет спорит о том, сможет ли iPad заменить ваш ноутбук. И за эти годы Apple медленно заполняла пробелы в программном обеспечении, но не все из них. Я просто выложу свои карты и скажу, что да, iPad Pro - это компьютер,который работает не так, как вы привыкли, и иногда блокирует ваши усилия по достижению определенных задач. Если бы вы надеялись, что эти новые iPad разрешат эту напряженность, это не так. Я думаю, что более интересный вопрос заключается в том, что означает «профи» в контексте iPad. Настоящее напряжение не в iPad Pro и MacBook Air, а в iPad Pro и других iPad. Плюсы Отличный дисплей Быстро Поддержка трекпада Минусы Оплачивая LIDAR, вы не можете использовать ограничения iPadOS все еще теряют Нет наушников Итерация iPad Pro 2020 года, по сути, является незначительным ударом по сравнению с моделями 2018 года. Здесь действительно только три вещи, которые являются новыми: процессор, массив камер и микрофоны. О, есть также поддержка трекпада, о которой вы так много слышали, но она будет доступна для любого iPad, который поддерживает последнюю версию iPadOS. Аксессуар Magic Keyboard от Apple также пока не доступен для тестирования. Это одна из причин, по-моему, настоящая напряженность с другими iPad. Поддержка трекпада может быть самой важной функцией iPad в этом году - я говорю, что даже не знаю, что Apple запланировала на Всемирную конференцию разработчиков только для цифровых технологий. Но поскольку он распространяется на все iPad, он вряд ли станет отличительной чертой этого iPad Pro.Возможно, Magic Keyboard изменит это исчисление, но, скорее всего, будет множество вариантов трекпада для менее дорогих iPad. Например, Apple уже сотрудничает с Logitech на трекпаде для различных 10,5-дюймовых моделей iPad. В любом случае, яркая сторона iPad Pro, которая так мало меняется по сравнению с предыдущим поколением, состоит в том, что есть множество вещей, о которых вам не нужно беспокоиться. Экран по-прежнему красивый, четкий и у него точные цвета. Качество аппаратного обеспечения всеё ещё на высшем уровне, но вне корпуса я всеё ещё чувствую, что в этом есть что-то немного антисептическое. Батарея работает целый день для меня - хотя теперь, когда я использую ее на работе в течение полного рабочего дня, восемь-десять часов, которые я могу вытащить из зарядки, действительно обходятся мне всего один день вместо того, чтобы не беспокоиться об этом несколько. Все еще есть только один порт USB-C, неудобно расположенный сбоку, но его функциональные возможности менее заблокированы, чем это было до iPadOS. И я все еще собираюсь указать на отсутствие разъема для наушников, потому что это больше боли, чем на телефонах. Я постоянно пользуюсь обычными наушниками на своем ноутбуке из-за их надежности: никаких задержек и неловких помех настройкам Bluetooth в начале звонка Zoom, пока ваши коллеги терпеливо ждут. Давайте рассмотрим новое, начиная с процессора. Как ни странно, Apple не использует чип того же поколения, что вы найдете на iPhone 11 Pro. Вместо этого это A12Z Bionic, шаг вперед по сравнению с A12X Bionic, найденным в iPad Pro 2018 года. «Z» ничего не означает (Apple говорит, что это просто «больше, чем X»), но это означает, что в этом году GPU увеличена до 8 ядер. Apple утверждает, что это должно помочь с играми, работающими на частоте 120 Гц, рендерингом 4K в приложениях для редактирования видео и улучшенной производительностью AR. Я уверен, что это все правда, но я не уверен, что большинство владельцев iPad Pro когда-либо заметят разницу в скорости. Этот iPad чувствует себя очень, очень быстро, как и мой iPad Pro 2018 года. Потенциально можно привести аргумент о запасе мощности процессора и его перспективах на будущее, но не особенно сильный. Для полноты картины отмечу, что в тесте вычислений на GPU Geekbench 5 Pro новый 12,9-дюймовый iPad Pro набрал 9981, а мой 2018-дюймовый - 9138 (тесты CPU были примерно такими же). Что эта разница в 800 значит для вас? Наверное, ничего. Для меня ключевой момент в том, что если вы не знаете точно, к какому болевому моменту относится этот процессор, вам не следует обновляться только для него. Самое большое изменение - новая система камер. Вы не можете пропустить это. Выступ камеры на задней панели iPad Pro теперь представляет собой большой старый квадрат с двумя обычными датчиками камеры и новым датчиком LIDAR. Мы вернемся к этому датчику LIDAR через минуту. Apple установила 12-мегапиксельный основной широкий датчик с диафрагмой f / 1.8, который делает хорошие фотографии, но не в состоянии соответствовать характеристикам iPhone 11 Pro при слабом освещении. Новинкой этого года является сверхширокий 10-мегапиксельный сенсор с f / 2,4 и углом обзора 125 градусов. Как и для всех сверхширокоугольных сенсоров, смысл в этом доставляет больше удовольствия, чем дополнительное четкое качество изображения. Я в команде «все в порядке, чтобы делать фотографии и видео с вашим iPad», но контекст имеет значение.Я думаю, что это более логично, чем то, что вы могли бы использовать в студии для конкретных целей, а не на местах (или, и я не могу особо подчеркнуть, что вы никогда не должны делать этого на концерте). «Студийный» контекст также относится к микрофонам, которые Apple также называет «студийным» качеством. Они довольно хороши, но, возможно, не достаточно хороши, чтобы использовать их для профессионального подкаста. IPad Pro может снимать видео в формате 4K со скоростью 24, 30 или 60 кадров в секунду и в сочетании с этими микрофонами, я думаю, цель состоит в том, чтобы предоставить кинематографистам интересный набор опций для съемки и редактирования «все в одном». Если бы Apple продала версию этого iPad Pro с посредственной камерой на задней панели и без изменений камеры, я бы купил эту версию в одно мгновение, особенно если она будет стоить немного дешевле. Для меня важнее камера для селфи, потому что я использую iPad Pro в качестве рабочего компьютера, и это именно та камера, указывающая на мое лицо для видеозвонков. Он может делать 7-мегапиксельные фотографии и снимать видео 1080p. Это намного лучше, чем камера на любом MacBook с точки зрения качества, и намного хуже, чем на любом MacBook с точки зрения размещения. Я не знаю, почему Apple сохраняет свое странное наследие, когда датчики FaceID и селфи-камера помещаются на «верх» iPad Pro, когда он находится в портретном положении. Возможно, это последний след желания Apple сохранить iPad Pro в качестве «первого планшета», но я и все, кого я знаю, в основном используют iPad в ландшафтном режиме в чехле для клавиатуры. Это означает, что камера находится в стороне, поэтому ваши глаза всегда смотрят в сторону. Apple добавила некоторые эффекты дополненной реальности для исправления вашего взгляда в FaceTime, но это не помогает в работе конференц-связи. Пока я в курсе, другая проблема с использованием iPad Pro для конференц-связи заключается в том, что в iPadOS Apple не позволяет приложениям использовать камеру, если они не активны на переднем плане. Это приятно с точки зрения душевного спокойствия, но абсолютно ужасно для видеоконференций. Правда заключается в том, что людям нужно открывать другие приложения, когда они находятся на вызове, и достаточно просто вытащить окно слайдера, чтобы проверить сообщение, чтобы выключить камеру iPad во время вызова Zoom. В результате ваша камера постоянно выключается и снова включается. IPad Pro - идеальная машина, чтобы заставить ваших коллег думать, что вы их игнорируете. Если на iPad Pro 2020 есть одна особенность аппаратного обеспечения, то это датчик LIDAR. Он использует лазеры для почти мгновенного определения глубины и создания пространственной карты комнаты. И каждый раз, когда технический продукт использует лазеры, компания, которая делает это, не может ничего поделать, потому что лазеры все еще кажутся футуристическими. Поэтому Apple утверждает, что «работает на уровне фотонов и на наносекундных скоростях». Да, так работает свет. В любом случае, причина включения LIDAR в радикально более быстрой и точной дополненной реальности. И это действительно работает - но это только основа для большого опыта AR, а не гарантия, что они придут. Он улучшает некоторые текущие приложения бесплатно, но пока нет сторонних приложений, которые бы в полной мере использовали его. (Здесь я должен сообщить, что моя жена работает на Oculus, которая делает продукты виртуальной реальности.) Главное преимущество приложений AR сразу же заключается в том, что LIDAR может почти мгновенно отобразить поверхности в комнате. Вместо того, чтобы размахивать iPad, пока камеры не распознают объекты, LIDAR просто измеряет их напрямую. Эта пространственная карта также более точна - поэтому приложение Measure, например, может отображать линейку, когда вы приближаетесь к измеренной линии. Другое непосредственное преимущество, которое вы получаете, - это то, что называется «окклюзия». Вот когда что-то попадает между вашим iPad и виртуальным объектом, который вы положили на пол, на стол или что-то еще. Если кто-то встает между вами и виртуальным стулом, и стул частично не скрыт, это разрушает иллюзию. iPad LiDAR тест IPad Pro 2020 года с LIDAR может скрывать такие объекты, как эта фигурка мальчика-барабанщика, довольно далеко позади людей. Это довольно хорошо с другими млекопитающими, тоже. Еще один тест iPad на LiDAR Без LIDAR iPad 2018 года иногда изо всех сил пытался получить правильную окклюзию, когда кто-то выходит на сцену AR. Старые айпады и айфоны могут вызывать окклюзию у людей, но они не могут делать это с произвольными объектами. «ЛИДАР» означает, что этот iPad Pro может, хотя он и не способен нарисовать совершенно четкую линию. Разработчики должны получить эти преимущества «бесплатно», но для выполнения более сложных задач потребуется специальное кодирование. Сегодня Apple выпускает эти API для разработчиков, но потребуется некоторое время, прежде чем приложения смогут ими воспользоваться. Если и когда они это сделают, они смогут использовать более продвинутую пространственную карту, чтобы надеть свои виртуальные американские горки или подставки для журнальных столиков. Предполагается, что новые API Apple смогут более точно идентифицировать такие объекты, как стулья, окна, столы и т. Д. Они также позволяют размещать виртуальные объекты в любом месте на карте, а не только на плоских поверхностях. Короче говоря, LIDAR на iPad Pro выглядит довольно продвинутым, но создан для будущего программного обеспечения, которое еще не пришло. Помимо предметов интерьера, некоторых покупок и некоторых игр, также неясно, существует ли реальный спрос на все эти технологии. Наиболее распространенное использование AR сейчас - это лицевые фильтры, и LIDAR пока что мало для этого делает. Я ознакомился с iPadOS в октябре прошлого года, и большая часть того, что я сказал тогда, стоит сегодня. Готовность Apple добавить много сложностей в ОС для опытных пользователей ... добавила много сложностей. Просто не так просто и интуитивно научиться делать все, просто используя его. Вот как я выразился тогда: Начать использовать его легче, чем любой другой компьютер в истории. Но когда вы начинаете пытаться получить от iPad те же самые возможности, которые вы ожидаете от высококлассного ноутбука, эти кривые хоккейные палки. Добавление поддержки трекпада не сильно меняет эту динамику, хотя значительно облегчает работу с текстом. Теперь мне понятно, почему Apple изменила способ работы курсора и выделения текста в iPadOS: он был разработан с мышью или трекпадом. НИКАКИХ ЛЮБИМЧИКОВ С КЛАВИАТУРОЙ С ДОПОЛНИТЕЛЬНЫМИ КЛАВИАТУРАМИ, ДОСТУПНЫМИ НА ЗАПУСКЕ Я могу сказать гораздо больше о поддержке трекпада на iPad, но вот короткая версия: я думаю, что Apple подошла как можно ближе к этому. Прокрутка кажется естественной, и то, как курсор мыши меняет форму в соответствии с кнопками, поначалу странно, но, думаю, мне это нравится.Тем не менее, есть некоторая интуитивная странность в том, что вы перемещаете курсор вверх к краю экрана, чтобы вызвать док, центр уведомлений и приложения Slide Over. Подробнее о трекпаде я расскажу в следующей статье. В целях данного обзора (и в отсутствие будущей Magic Keyboard) необходимо знать, что каждый iPad, который может быть обновлен до последней версии iPadOS, получает эту функцию, поэтому он не является отличительным признаком для iPad Pro. iPadOS также немного менее глючит сейчас, чем это было при запуске, но время от времени все еще возникают проблемы. На этой неделе это был текстовый фокус с помощью Smart Keyboard. Иногда мне нужно полностью принудительно выйти из приложения и перезапустить его, чтобы набрать его. Поскольку на этой неделе я использовал iPad Pro, я продолжал возвращаться к этому датчику LIDAR. Не использовать, но как концепцию. Это мощный и интересный датчик, а полный контроль Apple над программным и аппаратным обеспечением означает, что он «просто работает» для улучшения существующих приложений. Но, несмотря на всю свою мощь, я не уверен, что многие пользователи смогут воспользоваться этим - это дополнительная вещь, которую они могут даже не использовать. И это история iPad Pro вкратце, не так ли? Линейка iPad Pro всегда отличалась невероятно мощным и красивым аппаратным обеспечением вместе с программным обеспечением, которое изо всех сил пыталось использовать его в своих интересах. Я начал этот обзор, говоря о напряженности между iPad. Суть этой напряженности в том, что для большинства людей iPad Pro является излишним. Если вы не совсем уверены в том, что вы собираетесь делать с этими камерами, этим LIDAR или более быстрым процессором, скорее всего, вас одинаково обслужат гораздо более дешевый iPad Air или даже базовый iPad. Ни один из этих iPad не так хорош с аппаратной точки зрения. Но если вам не нужна дополнительная мощность, сэкономить сотни долларов - это тоже хорошо. Каждое интеллектуальное устройство теперь требует, чтобы вы согласились с рядом условий и положений, прежде чем вы сможете его использовать - контракты, которые на самом деле никто не читает. Мы не можем прочитать и проанализировать каждое из этих соглашений. Но мы начнем подсчитывать, сколько раз вам нужно нажать «согласиться» на использование устройств, когда мы их просматриваем, так как это соглашения, которые большинство людей не читают и определенно не могут договариваться.Так же, как iPhone, чтобы использовать iPad Pro, вы должны согласиться: Соглашение об условиях обслуживания Apple, которое вы можете отправить вам по электронной почте Гарантийное соглашение Apple, которое вы можете отправить вам по электронной почте Эти соглашения не подлежат обсуждению, и вы не можете использовать телефон вообще, если вы не согласны с ними. IPad Pro также предлагает настроить Apple Cash и Apple Pay при настройке, что также означает, что вы должны согласиться: Соглашение Apple Cash, в котором указано, что услуги фактически предоставляются Green Dot Bank и Apple Payments, Inc, и далее состоит из следующих соглашений: Условия использования Apple Cash Договор об электронных коммуникациях Политика конфиденциальности банка Green Dot Условия прямых платежей Уведомление о конфиденциальности прямых платежей Apple Payments, Inc, лицензия Если вы добавили кредитную карту в Apple Pay, вы должны согласиться: Условия от вашего поставщика кредитных карт, которые не имеют возможности по электронной почте Итоговый итог: два обязательных соглашения, шесть дополнительных соглашений для Apple Cash и одно дополнительное соглашение для Apple Pay.

Обзор на :Samsung Galaxy S20

За последние несколько лет Samsung добилась чего-то уникального в мире Android: она последовательно выпускала отличный флагманский телефон без огромных недостатков. Большинство людей, которые покупают телефон Galaxy S, знают, чего ожидать. Так что в самом реальном смысле самой важной задачей Samsung с S20 было убедиться, что он не испортит хорошие вещи. Я рад сообщить, что S20 доставляет мало сюрпризов,что делает его еще более вероятным, что вы пропустите его. Это было бы ошибкой. Конечно, будут и другие Android-телефоны, которые соответствуют или превосходят Galaxy S20 по любому количеству показателей или спецификаций. Но я уверен, что мало кто — возможно, никто-будет соответствовать общему опыту. Galaxy S-это телефон Android по умолчанию по какой-то причине. К сожалению, базовая цена по умолчанию в этом году выросла: $999,99 за Galaxy S20 и $1199,99 за версию Plus с большим экраном. Я подозреваю, что большая часть этих затрат сводится к включению 5G, от которого мало кто действительно выиграет. Galaxy S20 и S20 plus у большего брата, Galaxy S20 ультра. Когда я рассматривал этот телефон в прошлом месяце, я обнаружил, что Samsung переоценил себя, пытаясь сделать слишком много. Обычные телефоны S20 пытаются делать меньше, поэтому я думаю, что в конечном итоге они добиваются большего. Наш обзор Samsung GALAXY S20 8,5 ИЗ 10 Плюсы Высокая частота обновления экрана Хорошее время автономной работы Отличная посадка и отделка Минусы 5G не стоит дополнительных затрат Камеры перекрывают гладкие лица Обновления программного обеспечения гарантируются только в течение двух лет Купить за $999.99 от Samsung купить за $999.99 от AT&T Наш обзор Samsung GALAXY S20 PLUS РЕЗУЛЬТАТ ПОРОГЕ 8,5 ИЗ 10 ОБОРУДОВАНИЕ Одна из главных причин, по которой Вы можете принять S20 как должное, заключается в том, что он выглядит так похоже на другие последние телефоны Galaxy S. Там же изогнутое стекло на задней панели, та же металлическая рейка по краям и тот же почти безрамочный экран с крошечным дыроколом для селфи-камеры. Samsung Samsung последовала примеру Apple и Google, отодвинув модуль камеры в сторону, позволив ему стать большим и квадратным, хотя Samsung-это прямоугольник. Более тонкое (и желанное) отличие от предыдущих телефонов Galaxy заключается в том, что экран немного менее изогнут с левой и правой сторон. В целом, я думаю, что нет другого телефона Android, который поднялся бы до такого уровня качества сборки. Он просто чувствует себя как хороший объект в любом размере. Вообще-то я предпочитаю его айфону во многих отношениях. Например, обычный Galaxy S20 всего лишь немного уже обычного iPhone 11 Pro, поэтому он чувствует себя более комфортно в руке. Кроме того, вы можете получить маленький в розовом цвете. Получение такого массивного экрана без надрезов означает, что у Samsung нет функции безопасной разблокировки лица. Вместо этого под экраном находится ультразвуковой датчик отпечатков пальцев. Я признаю, что это немного медленнее, чем другие методы разблокировки, но это не настолько медленно, чтобы действительно беспокоить меня. Я обнаружил, что мне потребовалось всего несколько дней, чтобы восстановить мышечную память и поставить большой палец в нужное место. Samsung отказалась от гнезда для наушников в этом году, что примечательно, потому что он все еще был точкой продажи Galaxy S10. К счастью, он оставляет возможность расширить хранилище с помощью карты microSD, что важно, потому что меньший Galaxy S20 поставляется только с одним вариантом хранения: 128 ГБ. Это слишком мало для телефона за тысячу долларов, но это лучше, чем то, что вы получаете на iPhone 11 Pro. Получение 512 ГБ памяти на S20 Plus стоит $ 1349,99. На самом деле все эти детали являются de rigueur для Samsung: высокое качество аппаратного обеспечения, более высокая цена, чем у конкурентов Android. Но есть три вещи, которые заслуживают внимания на S20: новые камеры, скорость 5G и возможность установить частоту обновления 120 Гц на экране. Розовый: Galaxy S20, Черный: Galaxy S0 Плюс, Серый: Galaxy S20 Ультра. КАМЕРА Давайте начнем с камеры. Если вы видели обзор Galaxy S20 Ultra, вас “лечили " длинной, сложной экзегезой о большой ставке Samsung на высокие мегапиксельные сенсоры и о том, как эта ставка на самом деле не окупилась. К счастью, обычные Galaxy S20 и S20 Plus используют гораздо более традиционный подход. Они могут быть менее амбициозными, но, по крайней мере, более предсказуемыми. Основной датчик камеры-это простой 12-мегапиксельный датчик, хотя он, по-видимому, на 28 процентов больше, чем основной датчик на прошлогоднем Galaxy S10. Я верю в это, хотя бы потому, что S20 удивительно хорошо работает в очень тусклом свете. Широкоугольный датчик также имеет 12 мегапикселей, а селфи-камера-10 мегапикселей. Все довольно стандартные вещи. Телеобъектив, однако, 64-мегапиксельный. Как и в случае с Ultra, Samsung использует эти дополнительные мегапиксели для улучшения возможностей масштабирования. На самом деле, это основной способ работы Зума: обрезка на этом более крупном датчике, чтобы вы все еще могли получать 12-мегапиксельные изображения из него. Поле зрения на телеобъективе достаточно близко к широкоугольному, чтобы вы могли использовать его для обычных 64-мегапиксельных фотографий, Если вы так склонны. Я думаю, что Galaxy S20 и S20 Plus делают отличные фотографии, но есть некоторые предостережения, о которых следует знать. Каждая камера смартфона имеет "внешний вид", то есть ее программное обеспечение самоуверенно относится к тому, как следует настраивать изображения. Внешний вид Samsung заключается в том, чтобы разогреть баланс белого, осветлить тени, когда это возможно, и сгладить лица. Мне не нравится этот взгляд, и сглаживание лица, в частности, является решеткой — не потому, что оно размазывает детали, а потому, что его невозможно отключить, когда вы находитесь в обычном автоматическом режиме. Существует также режим” Bixby scene detection", который ухудшает ситуацию так же часто,как и улучшает ее. К счастью, я думаю, что поскольку S20 имеет обычную 12-мегапиксельную камеру вместо 108-мегапиксельного сенсора, он имеет тенденцию быть немного менее агрессивным при выполнении всего вышеперечисленного. Это все еще внешний вид Samsung, но он выполнен более грамотно, чем на Ultra. Однако если вы потратите полсекунды на переключение в профессиональный режим (или просто отключите фильтры красоты на селфи-камере), подавляющее большинство этих проблем исчезнет. Даже со всеми ISO и балансом белого и другими настройками камеры, установленными на " авто” в режиме Pro, камера просто выплевывает более нейтральную и детализированную фотографию. Агрессивное сглаживание лица происходит и в портрете. Galaxy S20 Plus портретный режим. Его традиционный 12-мегапиксельный сенсор имеет большую фокальную плоскость, чем ультра. Galaxy 20 portrait, который так же способен к портрету без датчика глубины Plus. В принципе, если бы Samsung вышла из своего собственного пути, эта камера была бы серьезным соперником, чтобы взять на себя как iPhone 11 Pro, так и Pixel 4 для регулярных снимков. Однако в нынешнем виде он не дотягивает до этих телефонов. Тем не менее, я скажу, что мне нравится S20 в целом лучше, чем Pixel 4, потому что Samsung предлагает широкоугольный объектив и имеет лучшее видео. Я также был жесток к S20 Ultra, потому что ему было трудно поймать фокус. У меня вообще не было такой проблемы с S20. Возможно, это потому, что обычные S20 и S20 Plus имеют более традиционный датчик с более традиционным двухпиксельным автофокусом. Это особенно заметно в видео, где охота за фокусом может быть очень раздражающей. В целом, я думаю, что Samsung по-прежнему лидирует в Android-пакете, когда речь заходит о качестве видео, но он уступает iPhone. Сравнение масштаба. У S20 и S20 Plus нет причудливого сложенного объектива Ultra с его призмами и зеркалами, но Samsung все еще говорит, что вы можете получить “без потерь” зум до 3x, и это дает вам возможность увеличить масштаб до 100x. все это работает в основном за счет обрезки на этом большом 64-мегапиксельном сенсоре. Результаты в порядке, но недостаточно хороши, чтобы купить телефон для этого. Я думаю, что примерно в 3 или 4 раза он превосходит как Pixel, так и iPhone 11 Pro, но все три довольно сильно ломаются. Экстремальных условиях низкой освещенности. Galaxy S20 слева, Pixel 4 справа Наконец, если вы думали, что хотите купить Galaxy S20 Plus, потому что у него есть датчик “глубины зрения” во время полета, не беспокойтесь. Я обнаружил, что это не помогло Galaxy S20 Plus делать лучшие портретные фотографии. Оба телефона объединены примерно одинаково, то есть они выглядят довольно искусственными для меня, но иногда вы можете получить что-то особенное. 5G, ПРОИЗВОДИТЕЛЬНОСТЬ И ПРОГРАММНОЕ ОБЕСПЕЧЕНИЕ Galaxy S20 и S20 Plus - это первые мейнстрим-телефоны 5G, и этот факт является огромной частью их маркетингового толчка. К сожалению, операторы, на которых мне приходится тестировать в районе залива, - T-Mobile и Verizon-пока не предлагают здесь услугу 5G. Даже если вы живете в зоне 5G для вашего оператора, я далеко не уверен, что дополнительные расходы, которые 5G добавляет к телефону, того стоят. На самом деле, учитывая, как быстро телефоны Samsung дисконтируются, если этот телефон вас интересует, возможно, стоит подождать, пока цена продажи переключится на него. Следует иметь в виду, что только более крупные Galaxy S20 Plus и Ultra поддерживают mmWave-версию 5G, которая работает только в том случае, если вы находитесь в двух шагах от вышки сотовой связи и имеете прямой обзор. Это намного быстрее, но я все еще думаю об этом как о демонстрации технологии на углу улицы, а не о реальной потребительской технологии. Слева направо: S20 Ultra, S20 Plus и S20. Одна из причин, по которой Вы должны рассмотреть S20 Plus — помимо большего экрана — это большая батарея. Это 4500 мАч по сравнению с меньшими 4000 мАч S20. Я в основном тестировал меньший, чтобы получить своего рода наихудший сценарий, и худший случай есть... очень здорово. Хотя я не был на 5G, у меня действительно была высасывающая батарею частота обновления экрана 120 Гц, и я мог без проблем пережить полный день умеренного или интенсивного использования. Мое экранное время регулярно превышало пять часов. Мой коллега Бреннан протестировал большую модель Plus и получил еще лучшие результаты. Единственный Android-телефон, который работает быстрее, чем Galaxy S20, - это, вероятно, Galaxy S20 Ultra. Все они оснащены новейшим процессором Qualcomm Snapdragon 865 и большим количеством оперативной памяти. Samsung Samsung я прокомментировал программное обеспечение Samsung в обзоре Ultra, но здесь стоит повторить: Samsung теряет некоторую сдержанность, которую она когда-то имела, когда дело доходит до нагромождения запутанных функций. Я не хочу осуждать попытки любой компании построить экосистему услуг в эпоху почти монополий от Google, Apple и Microsoft, но экосистема Samsung не велика. Слишком много функций совместимы только с другими телефонами Galaxy, в то время как другие — особенно Bixby — в лучшем случае не очень хороши. Я отключил многие функции Samsung, в том числе почти бессмысленно “Samsung ежедневная” раздел на главном экране. Плюсом всех этих функций является то, что вы можете настроить множество вещей в соответствии со своими предпочтениями. Android и Samsung достаточно открыты, чтобы позволить вещам, которые никогда не будут летать на iPhone. Например, я использую приложение sideActions для переназначения длительного нажатия кнопки питания из Bixy в Google Assistant. Представьте себе, что вы можете добавить что-то для Siri на iPhone. Вполне вероятно, что Samsung будет вечно колебаться на этом маятнике между раздуванием программного обеспечения и очисткой. S20 еще не раздулся, но я вижу, в каком направлении движется маятник. К счастью, основа интерфейса One UI от Samsung по-прежнему велика. Однако его будущее омрачено тем фактом, что Samsung возьмет на себя обязательство предоставить только два основных обновления ОС Android. Это проблема для всех телефонов на Android, но особенно вопиющая с телефонами, которые стоят более тысячи долларов. ЛУЧШИЙ ЭКРАН Я сохранил то, что, вероятно, является моей любимой функцией на Galaxy S20 и S20 Plus напоследок: экран — в частности, возможность переключить его на частоту обновления 120 Гц, что вдвое превышает нормальную частоту. Это означает, что анимация и прокрутка становятся намного более плавными. Реализация Samsung просто блокирует экран на эту более быструю частоту обновления, в то время как другие реализации пытаются варьировать ее в зависимости от определенных сигналов. Идеально Samsung Samsung сделал бы то же самое, но это, вероятно, та вещь, которая требует значительных программных усилий и, честно говоря, будет лучше обрабатываться Android, чем Samsung. К счастью, как я уже отмечал выше, переключения на 120 Гц было недостаточно, чтобы убить батарею за один день, поэтому подход Samsung работает. Возможно, в попытке сэкономить заряд батареи S20 действительно резко снижает разрешение экрана с максимального, когда вы устанавливаете частоту обновления до 120 Гц. Я почти не заметила разницы, да и ты, скорее всего, тоже. Даже если вы это сделаете, компромисс стоит того. Экраны с высокой частотой обновления следует ожидать на любом телефоне, который стоит более тысячи долларов с этого момента. Они настолько хороши. Помимо частоты обновления, экран великолепен. Он большой, яркий и яркий на обоих размерах телефона. Я установил настройку цвета на "естественный“, потому что режим по умолчанию” яркий" заставлял цвета выглядеть перенасыщенными и странными. Смартфон Samsung Galaxy S20 Plus SamsungSamsung решил назвать этот телефон "Galaxy S20" вместо Galaxy S11. Было ли это потому, что он не хотел быть номером за iPhone 12, который, предположительно, появится позже в этом году? Знаки, очевидно, указывают на то, что да, но Samsung утверждает, что она выбрала это название, потому что хотела сигнализировать, что S20-это начало нового поколения телефонов. Есть две причины, по которым Samsung считает, что может сделать это заявление: 5G и новая система камер. Но я все еще думаю, что 5G-это стирка прямо сейчас; это не то, что нужно искать. Что касается системы камер, то в то время как ультра-версия этого телефона пробует много нового, обычные S20 и S20 Plus являются фундаментально эволюционными обновлениями того, что Samsung сделала с S10. Я купил и использовал Galaxy S10, и поэтому у меня есть довольно прочная система отсчета для S20. Несмотря на заявления Samsung, он действительно больше похож на S11: солидное улучшение по сравнению с прошлым годом, но не “новое поколение” телефонов. Кроме того, в нем слишком много наследия Samsung по ограничению обновлений программного обеспечения, чтобы быть началом чего-то действительно нового. Но, как я уже говорил, не принимайте серьезные улучшения как должное. Это лучший полный пакет Android-телефона, доступный прямо сейчас, и высокая планка для остальных телефонов Android 2020 года. S11, S20-Samsung может называть это как угодно. Согласитесь продолжить: SAMSUNG GALAXY S20 Каждое интеллектуальное устройство теперь требует, чтобы вы согласились с рядом условий, прежде чем вы сможете использовать его — контракты, которые никто на самом деле не читает. Мы не можем прочитать и проанализировать каждое из этих соглашений. Но мы начали точно подсчитывать, сколько раз вы должны нажать "согласен", чтобы использовать устройства, когда мы их просматриваем, поскольку это соглашения, которые большинство людей не читают и определенно не могут вести переговоры. Чтобы использовать Samsung Galaxy S20, вы должны согласиться: Лицензионное Соглашение С Конечным Пользователем Политика конфиденциальности Samsung Условия предоставления услуг Google (включая политику конфиденциальности) Условия предоставления услуг Google Play Существует множество факультативных соглашений. Если вы используете версию для конкретного носителя, их будет больше. Вот лишь некоторые из них: Samsung “связывает информацию " и отправляет диагностические данные Резервное копирование Google Диска, геолокационные службы, сканирование W-Fi, диагностические данные Автоматическая установка (в том числе от Google, Samsung и вашего оператора связи) Bixby privacy police (требуется для использования Bixby), а также дополнительные опции для Bixby, такие как персонализированный контент, доступ к данным и просмотр аудиозаписи Могут быть и другие. Например, у меня уже была учетная запись Samsung, поэтому мне не нужно было соглашаться на дополнительные условия для этого. Приложение Samsung погода также имеет свою собственную политику конфиденциальности, которая может включать обмен информацией с weather.com. Окончательный итог: есть четыре обязательных соглашения и около восьми необязательных, с которыми, как я ожидаю, большинство пользователей захотят согласиться. Источник: https://www.theverge.com/2020/3/11/21172039/samsung-galaxy-s20-plus-review-camera-5g-screen-android