“BP Azərbaycanı tərk edə bilər”.
"AzPolitika" xəbər verir ki, bu iddia ilə iqtisadçı alım Qubad İbadoğlu çıxış edib. O qeyd edib ki, BP Xəzər dənizində biz iki nəhəng yatağın – Azəri-Çıraq-Günəşli (AÇG) neft və Şahdəniz (ŞD) qaz yataqlarının əməliyyatçısıdır. 1995-ci ildə əməliyyatların başlamasından bəri AÇG, BTC, Şahdəniz və CQBK layihələri üçün çəkilmiş əsaslı xərclər 72 milyard dollar təşkil edib ki, onun da başlıca sərmayəçisi BP şirkəti olub:
“Şirkət hazırda Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda Azəri, Çiraq yataqlarinin və Günəşli yatağinin dərinlikdə yerləşən hissəsinin birgə işlənməsi və hasilatin pay bölgüsü sazişində 30,374551 faizə malikdir. BP şirkəti xammal neftin qiymətləri bərpa olunsa belə, öz neft-qaz aktivlərinin böyük bir hissəsini satmağa hazırlaşır, çünki bərpa olunan enerji mənbələrinə investisiya qoymaq istəyir. Bu barədə Reuters agentliyinə BP-dən eyni zamanda üç mənbə bildirib. Odur ki, BP şirkəti Anqola, Oman, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, İraqla yanaşı Azərbaycanı da tərk edəcək. BP-nin bu qərarı adıçəkilən ölkələrdə rentabellik (gəlirlik) səviyyəsinin aşağı olması ilə bağlıdır”.
Q.İbadoğlu əlavə edib ki, şirkət 2019-cu ilin birinci yarısı ərzində AÇG üzrə fəaliyyətlərə 657 milyon, BTC üzrə təqribən 12 milyon, CQBK və genişləndirilmiş boru kəməri ilə bağlı fəaliyyətlərə 24 milyon dollardan artıq əsaslı məsrəflər xərcləyib. Şirkətin Azərbaycanı tərk etməsi ilə bağlı qərarının verilməsi onun yeni strategiyasının qəbulundan asılıdır: “Gözləntilərə görə bu yaxın zamanlarda baş tuta bilər. BP-nin Azərbaycanın tərk etməsi yalnız iqtisadi deyil, həm də siyasi müstəvidə qiymətləndirilməlidir. Hazırkı böhran şəraitində BP-dən gözlənilməz qərar Azərbaycan neft sənayesində sərmayə baxımından ciddi çətinliklər yarada bilər. Bunun "xərc"ləri Azərbaycana baha başa gələ bilər, hətta Azəri, Çiraq yataqlarinin və Günəşli yatağinin dərinlikdə yerləşən hissəsinin işlənməsi ləngidə, yalnız dövləti deyil, həm də SOCAR-ı pis vəziyyətə qoya bilər”.
Şərhlər
Nefti qiyməti düşəndə alternativ enerji mənbələri elə də cəlbedici olmur. İnvestorlar alternativ enerjiyə maraq göstərmirlər. Üstəlik neftin 50 faizi kimya, sənaye sahələrinə istifadə olunur ki, bu sahələrdə neftə alternativ hələ ki yoxdur. Yəni elektrik maşınları çoxalsa da, AES-lər tikilsə də neftə yenə təlabat olacaq, amma hər il azalacaq sözsüz. Üstəlik neftdən vacib, indi qaz sektorudur. Amma bütün hallarda neft erasını unutmaq lazımdır. Neftdən asılı olmayan iqtisadiyyat qurmaq lazımdır. Bütün gücü digər sahələrə vermək lazımdır. Orqanik kənd təsərrüfatı, ənənəvi sahələr (xalça, ipəkçilik və s), logistika, günəş/külək enerjisi və s təbiətin və tarixin bizə verdiyi imkan və bacarıqlardır. Nə qədər texnologiya inkişaf etsə də, indən sonra neçə əsrlər İsveçrə saatları dəbdə olacaq, təlabatını saxlayacaq. Bu məntiqlə yanaşmaq lazımdır. Məhdud məhsul istehsal etmək, amma bunu ən yaxşı etmək lazımdır.
BP bizi tərk edərsə çox çətin vəziyyətə düşərik...İqtisadsiyyat onu bilənlərə və dünya səviyyəsində səriştəyə malik kadrlar hesabına irəliləıyə bilər.Şoumenlər,sual-cavab oyunçuları ilə kazinolarda yer tutmaq olar.